Công an TP.HCM và các địa phương đã lên thông báo nhắc nhở nhiều nội dung quan trọng liên quan đến vai trò, trách nhiệm của admin (quản trị viên, người kiểm duyệt) về thực trạng này.
Tràn lan tin đòi nợ, bôi nhọ
Mới đây, thông tin cảnh báo và nhắc nhở admin các hội, nhóm trên mạng xã hội, được chia sẻ rộng rãi trên fanpage của Công an TP.HCM (Công an P.Tân Bình, Công an xã Nhuận Đức…), Công an tỉnh Quảng Ngãi (Công an xã Tư Nghĩa, Công an phường Đăk Cấm…).
Theo một cán bộ công an phường tại TP.HCM, việc nhắc nhở là cần thiết trong bối cảnh mạng xã hội phát triển mạnh, nhiều hội, nhóm hoạt động sôi nổi với số lượng thành viên lớn.
"Bên cạnh những thông tin hữu ích, vẫn còn nhiều tình trạng đăng tải, chia sẻ nội dung sai sự thật, quảng cáo trái phép, lừa đảo, vay tiền, đòi nợ, đánh ghen… gây ảnh hưởng đến an ninh trật tự và quyền lợi người dân", vị cán bộ cho biết.
Các hội, nhóm đăng bài đòi nợ, bóc phốt, bôi nhọ danh dự người khác... tràn lan trên mạng xã hội, khiến người dân hoang mang, lo lắng
ẢNH: CHỤP MÀN HÌNH
Trao đổi với người viết qua điện thoại, đại diện Công an xã Tư Nghĩa (Công an tỉnh Quảng Ngãi), cho biết xã Tư Nghĩa có nhiều hội, nhóm hoạt động trên mạng xã hội, có vài hội nhóm trên 10.000 người.
"Công an tỉnh Quảng Ngãi đã quán triệt các đơn vị công an xã, phường về vấn đề này. Năm ngoái, chúng tôi đã làm việc cùng các admin hội nhóm để thông tin, tuyên truyền về nội dung đăng tải trên trang của mình: mỗi bài đăng, mỗi chia sẻ phải đúng pháp luật", vị cán bộ nói.
Trong thực tế, nhiều vụ đòi nợ online đã sử dụng hình thức đăng bài "đòi nợ" kèm theo thông tin cá nhân của người bị cho là "con nợ" như họ tên, số điện thoại, địa chỉ, nơi làm việc, thông tin con cái để gây áp lực xã hội.
Theo Luật sư Đặng Thị Thúy Huyền (Công ty Luật TNHH HPL và Cộng sự, TP.HCM), nếu admin biết nội dung chưa được kiểm chứng, nhưng vẫn duyệt đăng thông tin đòi nợ, bóc phốt, bôi nhọ người khác, họ không còn đứng ngoài câu chuyện. "Ngay cả trường hợp thông tin đăng tải là đúng sự thật nhưng cách thức công khai nhằm xúc phạm danh dự, cô lập xã hội hoặc hạ nhục người khác thì vẫn có thể bị xử lý", luật sư Huyền lưu ý.
Admin duyệt tin bài: Có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự
Công an xã Tư Nghĩa khuyến cáo: admin phải chịu trách nhiệm đối với nội dung được đăng tải trong nhóm mình quản lý, không thể miễn trừ trách nhiệm bằng cách chỉ đóng vai trò "người duyệt bài".
"Không thể lấy lý do "không biết", "do hệ thống tự duyệt" để né tránh trách nhiệm. Các nội dung vi phạm pháp luật khi xuất hiện trong nhóm có thể bị xử lý theo quy định hiện hành: nhẹ thì xử phạt hành chính, nặng admin có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự nếu đủ yếu tố cấu thành tội phạm", đại diện Công an xã Tư Nghĩa thông tin.
Luật sư Đặng Thị Thúy Huyền
ẢNH: NVCC
Đồng tình với quan điểm này, dưới góc nhìn của luật sư Đặng Thị Thúy Huyền, yếu tố quyết định trách nhiệm của admin thường nằm ở 3 vấn đề: Có biết nội dung vi phạm hay không? Có quyền kiểm soát việc đăng tải hay không? Có hành vi chủ động hỗ trợ lan truyền hay không?
Nữ luật sư phân tích, trong môi trường mạng xã hội, hành vi "giúp sức" có thể được hiểu rất rộng: tạo nền tảng đăng tải, kiểm duyệt cho bài được xuất hiện, duy trì bài viết dù biết có nội dung sai sự thật, khóa bình luận phản biện nhưng để bình luận xúc phạm tồn tại, ghim bài nhằm lan truyền mạnh hơn hoặc thu lợi từ hoạt động "đăng bài đòi nợ".
Theo luật sư Huyền, nếu có đủ căn cứ chứng minh admin nhận thức rõ hành vi vi phạm nhưng vẫn hỗ trợ thực hiện, cơ quan điều tra có thể xem xét vai trò đồng phạm trong các tội như: tội làm nhục người khác (Điều 155 bộ Luật Hình sự), tội vu khống (Điều 156 bộ Luật Hình sự)…
"Nếu việc đăng tải có mục đích ép buộc trả nợ bằng cách khủng bố tinh thần, gây áp lực danh dự thì tùy tính chất vụ việc còn có thể bị xem xét dấu hiệu: cưỡng đoạt tài sản, xâm phạm bí mật đời tư, đưa hoặc sử dụng trái phép thông tin mạng máy tính, mạng viễn thông theo Điều 288 bộ Luật Hình sự", luật sư Huyền nói.
Trăn trở với thực trạng nhiều fanpage đăng tin bài đòi nợ, bóc phốt, bôi nhọ danh dự người khác tràn lan trên mạng xã hội thời gian qua, luật sư Hoàng Hà (Đoàn luật sư TP.HCM) cho biết đây là cảnh báo cần thiết và đúng với thực tế của môi trường số hiện nay.
Luật sư Hoàng Hà nhận thấy fanpage và hội nhóm ảnh hưởng rất mạnh đến giới trẻ và xã hội, không chỉ truyền thông tin mà còn định hình suy nghĩ, cảm xúc và hành vi. Mặt tích cực là kết nối cộng đồng, chia sẻ kiến thức, cơ hội học tập và việc làm.
Mặt tiêu cực là tin giả, nội dung cực đoan, bôi nhọ, kích động rất dễ lan nhanh. Nhất là khi người trẻ tiếp nhận thông tin theo tâm lý đám đông mà thiếu kiểm chứng. Nguy hiểm hơn là nhiều hội, nhóm không chỉ phản ánh dư luận mà còn dẫn dắt dư luận.
Vụ việc bắt giữ nhóm quản trị fanpage chuyên cưỡng đoạt tài sản ở Hải Phòng mới đây là một ví dụ. Báo Thanh Niên ngày 7.4 đăng thông tin: Phòng Cảnh sát hình sự (PC02) Công an TP.Hải Phòng, cho biết đơn vị vừa bắt giữ Vũ Tùng Lâm (36 tuổi) và Nguyễn Văn Tài (34 tuổi), để điều tra hành vi cưỡng đoạt tài sản, thông qua hệ thống fanpage, group Facebook có lượng tương tác lớn.
Theo luật sư Hà, nếu admin duyệt cho đăng nội dung đòi nợ có tính bôi nhọ, xúc phạm người khác thì có thể bị xử phạt hành chính từ 10 đến 20 triệu đồng theo Điều 101 Nghị định 15/2020/NĐ-CP, sửa đổi bởi Nghị định 14/2022/NĐ-CP và bị buộc gỡ bỏ nội dung vi phạm.
"Trường hợp nặng hơn, nếu có dấu hiệu làm nhục hoặc vu khống thì còn có thể bị xem xét trách nhiệm hình sự. Điểm mấu chốt là một khi admin đã biết và trực tiếp phê duyệt cho nội dung vi phạm xuất hiện trên trang thì họ không còn là người đứng ngoài nữa", luật sư Hoàng Hà thông tin.
Bình luận (0)