Bãi rác vẫn gây ô nhiễm sau hơn 10 năm đóng cửa

Hệ lụy kéo dài

Bãi rác Rù Rì từng là nơi tiếp nhận rác thải sinh hoạt chính của đô thị Nha Trang trong nhiều năm trước đây. Năm 2014, bãi rác này đã dừng hoạt động, được phủ đất và màng chống thấm trên bề mặt. Tuy nhiên, biện pháp này chỉ xử lý phần trên của bãi rác, trong khi phần đáy chưa được cải tạo triệt để. Theo các cơ quan chức năng, nước rỉ từ khối rác tồn lưu vẫn thấm xuống đất, sau đó chảy theo dòng suối cạnh bãi rác ra khu vực bên ngoài.

Tại khu vực hạ lưu gần khu dân cư P.Bắc Nha Trang, nhiều thời điểm người dân ghi nhận dòng nước màu đen, bốc mùi hôi nồng, chảy qua các khe suối rồi đổ ra biển. Tình trạng này không chỉ gây ô nhiễm môi trường sống của người dân xung quanh mà còn ảnh hưởng hoạt động nuôi trồng thủy sản ven biển.

ẢNH: HIỀN LƯƠNG

Để giảm thiểu ô nhiễm, UBND tỉnh Khánh Hòa đã chỉ đạo triển khai phương án xử lý tạm thời đối với nước rỉ từ bãi rác Rù Rì. Ban Quản lý dự án phát triển tỉnh Khánh Hòa được giao xây dựng đề cương và dự toán kinh phí thực hiện.

Theo phương án được thống nhất, tỉnh sẽ xây 6 đập tràn bằng bê tông cốt thép dọc theo mương dẫn nước rỉ rác. Các đập được bố trí cách nhau khoảng 130 m, cao khoảng 2 m, rộng tương đương bề rộng mương dẫn nước, trung bình khoảng 5 m. Hệ thống đập tràn này sẽ tạo thành 5 hồ sinh học, mỗi hồ có thể tích khoảng 1.300 m³. Các hồ sẽ kết hợp với thảm thực vật tự nhiên ven mương, đồng thời bổ sung một số loài thủy sinh bản địa như bèo lục bình, rau muống để tăng khả năng phân hủy chất hữu cơ và hấp thụ các chất dinh dưỡng trong nước thải.

Tổng kinh phí đầu tư cho phương án xử lý tạm thời dự kiến khoảng 1,5 tỉ đồng, chi phí vận hành thử nghiệm khoảng 120 triệu đồng/tháng. Theo Ban Quản lý dự án phát triển tỉnh, giải pháp này sẽ góp phần giảm ô nhiễm môi trường khu vực hạ nguồn, đồng thời giảm chi phí bơm nước rỉ rác về trạm xử lý nước thải Lương Hòa cũng như chi phí xử lý bằng vôi và các chế phẩm sinh học.

Việc cấp bách

Là đô thị du lịch lớn của khu vực Nam Trung bộ, Nha Trang mỗi ngày phát sinh lượng rác thải sinh hoạt lớn từ hoạt động dân sinh, du lịch và dịch vụ, phần lớn được xử lý bằng hình thức chôn lấp hoặc xử lý bán cơ học. Cách làm này khiến áp lực lên môi trường ngày càng gia tăng.

ẢNH: HIỀN LƯƠNG

Trong khi đó, các bãi rác sau khi đóng cửa vẫn tiếp tục phát sinh nước rỉ rác trong thời gian dài. Nếu không có hệ thống xử lý triệt để, nguồn nước ô nhiễm có thể tiếp tục lan ra môi trường xung quanh. Trường hợp của bãi rác Rù Rì là ví dụ điển hình. Dù đã đóng cửa hơn 10 năm, khu vực này vẫn phải triển khai các biện pháp xử lý nước rỉ rác nhằm hạn chế tác động đến môi trường và đời sống người dân.

Trao đổi với PV Thanh Niên, ông Lê Huyền, Phó chủ tịch UBND tỉnh Khánh Hòa, cho rằng việc xử lý dứt điểm tình trạng nước rỉ rác từ bãi rác Rù Rì cũ là nhiệm vụ cấp bách. Theo ông, cần triển khai các giải pháp kịp thời, căn cơ và lâu dài với tinh thần trách nhiệm cao nhất.

Theo ông Huyền, để giải quyết tận gốc bài toán rác đô thị, địa phương cần xây dựng các nhà máy xử lý rác hiện đại, áp dụng công nghệ xử lý triệt để nhằm hạn chế việc chôn lấp. Những mô hình như đốt rác phát điện hoặc xử lý rác khép kín không chỉ giúp giảm áp lực cho các bãi chôn lấp mà còn tận dụng được nguồn rác để tạo năng lượng. "Khánh Hòa hiện đang triển khai dự án Nhà máy điện rác Khánh Hòa tại xã Suối Dầu, tổng mức đầu tư 3.250 tỉ đồng, quy mô xử lý 1.300 tấn chất thải rắn sinh hoạt/ngày đêm, có thể đảm nhiệm xử lý một phần rác cho địa bàn Nha Trang", ông Huyền cho hay.

Cũng theo ông Huyền, về lâu dài tỉnh đã giao Ban Quản lý dự án phát triển tỉnh tiếp nhận đề xuất, giải pháp từ các sở, ngành và địa phương. Đồng thời, tỉnh sẽ thuê đơn vị tư vấn môi trường để hỗ trợ nhận diện đầy đủ các vấn đề, từ đó tổng hợp và đề xuất UBND tỉnh các nhóm giải pháp xử lý trước mắt cũng như lâu dài bằng những công trình, dự án cụ thể.