Theo Bộ trưởng Bộ Xây dựng, dự án đường Vành đai 5 - Vùng thủ đô dài khoảng 349 km, đi qua địa bàn 7 địa phương, gồm Hà Nội, Ninh Bình, Hưng Yên, Hải Phòng, Bắc Ninh, Thái Nguyên và Phú Thọ.
Dự án gồm tuyến chính cao tốc quy mô 6 làn xe, tốc độ thiết kế 100 - 120km/giờ và đường song hành quy mô tối thiểu 2 làn xe, tốc độ thiết kế 60 - 80 km/giờ.

Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh
ẢNH: GIA HÂN
Tổng mức đầu tư dự án sơ bộ khoảng 288.268 tỉ đồng, bao gồm phần tuyến chính cao tốc khoảng 215.192 tỉ đồng, thực hiện bằng ngân sách Trung ương và đường song hành khoảng 73.076 tỉ đồng, làm bằng vốn ngân sách địa phương.
Chính phủ dự kiến bố trí cho dự án trong giai đoạn 2026 - 2030 khoảng 59.700 tỉ đồng. Để thực hiện dự án, phạm vi giải phóng mặt bằng khoảng 4.011 ha với chi phí bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khoảng 78.143 tỉ đồng.
Về hình thức đầu tư, Chính phủ đề xuất áp dụng phương thức đầu tư đối tác công tư (PPP) và hình thức đầu tư công. Dự án dự kiến được chuẩn bị đầu tư từ năm 2026, thực hiện năm 2027 và cơ bản hoàn thành công trình năm 2030. Các đoạn còn lại sẽ thực hiện trong giai đoạn 2026 - 2030, tiếp tục huy động các nguồn vốn để ưu tiên đầu tư sớm, phấn đấu hoàn thành toàn tuyến trước năm 2035.
Để thực hiện dự án, Chính phủ đề xuất áp dụng 10 nhóm cơ chế, chính sách đặc biệt. Trong đó có 8 chính sách đã được Quốc hội cho phép áp dụng tại một số dự án liên quan như về thẩm quyền quyết định điều chỉnh chủ trương đầu tư; thẩm định khả năng cân đối vốn cho dự án; công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư; chỉ định thầu; điều chỉnh các quy hoạch có liên quan; giá trị tăng thêm từ khu vực dọc tuyến đường dự án…
Chính sách mới đề xuất gồm: công tác bồi thường, hỗ trợ đối với doanh nghiệp bị thu hồi đất sản xuất và thẩm quyền quyết định chuyển đổi hình thức đầu tư.
Đề nghị làm rõ phạm vi thu hồi đất, suất vốn đầu tư
Thẩm tra chủ trương đầu tư dự án, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi đề nghị Chính phủ cập nhật suất vốn đầu tư, đơn giá, chi phí dự phòng và các yếu tố biến động giá nhằm bảo đảm sát thực tế, hạn chế điều chỉnh trong quá trình thực hiện. Làm rõ nguồn vốn, cơ cấu nguồn vốn, tiến độ bố trí vốn, khả năng cân đối và bố trí vốn của ngân sách Trung ương, ngân sách địa phương.
Có ý kiến cho rằng, trường hợp chỉ cân đối được 59.700 tỉ đồng trong giai đoạn 2026 - 2030, đề nghị Chính phủ nghiên cứu đầu tư giai đoạn 1 của dự án tương ứng với nguồn vốn và khả năng cân đối vốn, để bảo đảm tính khả thi và hiệu quả.
Liên quan nội dung bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và nguồn vật liệu xây dựng, Ủy ban Kinh tế và Tài chính đề nghị rà soát đầy đủ số liệu về đất đai, dân cư bị ảnh hưởng; chuẩn bị đầy đủ quỹ đất tái định cư; đồng thời có chính sách hỗ trợ chuyển đổi nghề, ổn định sinh kế.
Cơ quan thẩm tra đồng thời đề nghị làm rõ cơ chế khai thác giá trị tăng thêm từ đất, phương pháp xác định nguồn thu, nguyên tắc phân chia giữa ngân sách Trung ương và địa phương cũng như cơ chế hoàn trả cho dự án; đồng thời có giải pháp ngăn ngừa đầu cơ đất đai.
Với các cơ chế, chính sách đặc thù, cơ quan thẩm tra đề nghị chỉ áp dụng đối với những nội dung thực sự cần thiết, có căn cứ pháp lý và thực tiễn rõ ràng, gắn với cơ chế kiểm tra, giám sát, thanh tra, kiểm toán để phòng, chống tham nhũng, thất thoát, lãng phí và tiêu cực.
Đối với từng nhóm chính sách về nguồn vốn, thu hồi đất, chuyển mục đích sử dụng rừng, chỉ định thầu, điều chỉnh quy hoạch và hỗ trợ doanh nghiệp bị thu hồi đất, Ủy ban Kinh tế và Tài chính đề nghị tiếp tục rà soát, đánh giá tác động và hoàn thiện hồ sơ trước khi trình Quốc hội xem xét, quyết định.
Bình luận (0)