Trong lớp học tại Trường Giáo dục chuyên biệt TP.Cần Thơ (P.Bình Thủy, Cần Thơ), học sinh (HS) khiếm thính sôi nổi trao đổi bằng ngôn ngữ ký hiệu trong khi cô Phúc kiên nhẫn hướng dẫn từng em. Suốt 17 năm gắn bó với ngôi trường đặc biệt, cô đã quen với việc giảng bài bằng nhiều cách để phù hợp với từng nhóm HS.
Biến kiến thức vật lý thành trải nghiệm
Tốt nghiệp ngành sư phạm vật lý - tin học năm 2009, cô Phúc về Trường Giáo dục chuyên biệt TP.Cần Thơ công tác. Những ngày đầu, rào cản ngôn ngữ khiến cô giáo trẻ không ít lần bật khóc. Để giao tiếp với học trò, cô viết từng từ ra giấy, nhờ các em hướng dẫn ký hiệu rồi ghép thành câu. Sau 2 tuần vừa học vừa thực hành, cô vượt qua kỳ tuyển chọn và được giữ lại giảng dạy.
Nhớ lại những ngày đầu, cô xúc động: "Các em như những cô giáo, thầy giáo vậy, kiên nhẫn chỉ dạy tôi từng chút một. Thấy tôi mệt, các em mang dầu gió; khi tôi căng thẳng, các em tự lấy nước cho. Có lẽ vì trân trọng con chữ nên các em luôn dành sự quan tâm trìu mến cho thầy cô mới về trường".

Cô Nguyễn Thị Diễm Phúc tận tình hướng dẫn từng học sinh
ẢNH: THANH DUY
Tìm được tiếng nói chung với HS mới chỉ là bước khởi đầu. Thách thức lớn hơn là những khi cô phải dạy những khái niệm trừu tượng như âm thanh cho HS khiếm thính hay ánh sáng cho HS khiếm thị. "Tôi vô cùng bối rối khi tự hỏi làm sao dạy cho các em khiếm thính bài học về âm thanh, rồi bài về ánh sáng thì các em khiếm thị phải tiếp thu thế nào?", cô kể.
Bước ngoặt đến từ một tiết thực hành lắp ráp mạch điện. Khi bóng đèn nhỏ bất ngờ bật sáng sau quá trình mày mò, niềm vui vỡ òa của HS giúp cô nhận ra sức mạnh của trải nghiệm trực quan. Từ đó, cô dành nhiều tâm huyết sáng tạo đồ dùng dạy học bằng những vật liệu đơn giản, dễ tìm. Đến nay, hơn 10 sáng kiến kinh nghiệm cấp cơ sở của cô đã được công nhận.


Sau những ngày đầu khó khăn, cô Phúc hiện rất được học sinh yêu quý
ẢNH: THANH DUY
Để dạy hiện tượng khúc xạ ánh sáng cho HS khiếm thị, cô dùng tăm tre làm tia sáng, kết hợp 2 mảnh giấy tượng trưng cho 2 môi trường. Chạm tay vào que tăm, các em có thể cảm nhận đường đi của tia sáng. Với bài học về biên độ dao động âm thanh dành cho HS khiếm thính, cô phủ màng bọc thực phẩm lên hộp bánh quy, đặt vài giọt nước trên bề mặt rồi đặt điện thoại phát loa bên dưới. Âm thanh càng lớn, giọt nước càng rung động rõ, giúp HS hình dung sự thay đổi của dao động.
Hay khi dạy về áp suất chất lỏng, cô cho HS đeo túi ni lông vào tay rồi nhúng xuống nước để trực tiếp cảm nhận áp lực của nước từ nhiều phía. "Tôi không khéo tay nhưng thích làm mô hình ví dụ. Mọi sáng tạo đều bắt đầu từ suy nghĩ làm sao để học trò hiểu bài dễ nhất bằng cách thực hiện đơn giản nhất", cô Phúc chia sẻ.
Hạnh phúc từ những tiến bộ nhỏ
Từ năm 2019, cô Phúc tiếp tục tham gia can thiệp sớm cho trẻ khuyết tật từ 2 - 5 tuổi, trong đó có trẻ tự kỷ, tăng động và chậm phát triển ngôn ngữ.

Học sinh khiếm thính thích thú với sáng kiến dạy học về âm thanh
ẢNH: THANH DUY
Với 6 trẻ được cô hỗ trợ, một em đã vào lớp 1, hai em hòa nhập tốt và chỉ cần hỗ trợ từ xa; ba em còn lại cũng có tiến bộ trong quá trình hòa nhập tại trường. "Có lần đang đứng lớp, phụ huynh gọi điện báo bé đã nói được những từ như "ba, mẹ, xe...". Tôi bật khóc vì trước đó em chỉ ú ớ những từ vô nghĩa. Đó là nỗ lực rất lớn của gia đình, nhà trường và có một phần nhỏ bé của tôi", cô Phúc kể.
Thầy Nguyễn Văn Điệp, Hiệu trưởng Trường Giáo dục chuyên biệt TP.Cần Thơ, đánh giá cô Phúc có chuyên môn vững vàng, đặc biệt trong công tác can thiệp sớm, qua đó tạo được niềm tin nơi phụ huynh.
Năm 2025, những đóng góp của cô được ghi nhận bằng Bằng khen của Thủ tướng Chính phủ. Tuy nhiên, phía sau niềm vui ấy vẫn là nỗi trăn trở về tương lai của học trò. Sau lớp 9, các em gặp nhiều khó khăn khi muốn học tiếp THPT do Cần Thơ chưa có cấp học này dành riêng cho HS khuyết tật; con đường hòa nhập cuộc sống cũng còn nhiều trở ngại.
Nỗi lo ấy thôi thúc cô Phúc tiếp tục đổi mới phương pháp, tìm cách giúp HS tiếp cận tri thức và xây dựng sự tự tin. Với cô, mỗi giọt nước rung theo âm thanh, mỗi que tăm gợi hình đường đi của ánh sáng không chỉ là một bài học vật lý, mà còn là cách mở thêm cánh cửa tri thức cho những đứa trẻ có hoàn cảnh đặc biệt.










Bình luận (0)