Cử tri TP.HCM đề xuất nâng doanh thu miễn thuế hộ kinh doanh lên 3 tỉ

Bộ Tài chính vừa có công văn trả lời Đoàn đại biểu Quốc hội TP.HCM về nhiều kiến nghị của cử tri liên quan tới thuế với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh (hộ kinh doanh). 

Cử tri TP.HCM kiến nghị hoàn thiện chính sách quản lý thuế với hộ kinh doanh theo hướng phù hợp điều kiện thực tiễn tại đô thị đặc biệt như TP.HCM.

ẢNH: NGỌC THẮNG

Hiện nay, chi phí thuê mặt bằng, nhân công, nguyên vật liệu và sinh hoạt đều ở mức cao. Nhiều hộ kinh doanh có doanh thu từ 1 - 2 tỉ đồng/năm nhưng sau khi trừ chi phí thực tế chỉ còn mức lợi nhuận tương đương thu nhập của người lao động làm công ăn lương.

Do đó, việc áp ngưỡng miễn thuế đối với hộ kinh doanh ở mức 1 tỉ đồng/năm đối với các đô thị đặc biệt là chưa phù hợp.

Cử tri TP.HCM đề nghị cần tiếp tục đánh giá tác động thực tiễn, nhất là trong bối cảnh lạm phát, đồng thời nghiên cứu quy định lại cách tính thuế, tránh tình trạng cào bằng.

Dẫn chứng tại Trung Quốc, mức doanh thu phải chịu thuế đối với hộ kinh doanh khoảng trên 4 tỉ đồng/năm, cử tri kiến nghị xem xét nâng ngưỡng từ 1 tỉ đồng/năm lên khoảng 3 tỉ đồng/năm.

Bộ Tài chính nói gì?

Trả lời kiến nghị của cử tri, Bộ Tài chính cho biết, để hỗ trợ hộ kinh doanh giảm chi phí đầu vào, phát triển sản xuất, kinh doanh, thời gian qua, mức doanh thu năm không phải nộp thuế thu nhập cá nhân đã được nâng lên 1 tỉ đồng (mức cũ là 100 triệu đồng); đồng thời bổ sung phương pháp tính thuế trên thu nhập (doanh thu - chi phí) đối với cá nhân kinh doanh.

Cụ thể, cá nhân kinh doanh có doanh thu năm từ 1 tỉ đồng trở xuống không phải nộp thuế thu nhập cá nhân.

Cá nhân kinh doanh có doanh thu năm trên 1 tỉ đồng đến 3 tỉ đồng được lựa chọn một trong 2 phương pháp tính thuế: phương pháp tính thuế theo thuế suất 15% x thu nhập (doanh thu - chi phí); hoặc phương pháp tính thuế theo tỷ lệ trên doanh thu (với các mức tỷ lệ là 0,5%; 1%; 1,5%; 2% và 5% tùy ngành nghề).

Trường hợp cá nhân lựa chọn phương pháp tính thuế theo tỷ lệ trên doanh thu thì doanh thu tính thuế được xác định bằng phần doanh thu năm vượt trên 1 tỉ đồng (cá nhân chỉ phải nộp thuế đối với phần vượt trên 1 tỉ đồng).

ẢNH: ĐAN THANH

Cá nhân kinh doanh có doanh thu năm trên 3 tỉ đồng đến 50 tỉ đồng thì áp dụng thuế suất 17% trên thu nhập; có doanh thu năm trên 50 tỉ đồng thì áp dụng thuế suất 20% trên thu nhập.

Cá nhân áp dụng phương pháp tính thuế trên thu nhập sẽ được trừ các khoản chi phí sau: chi phí nguyên liệu, vật liệu, nhiên liệu, năng lượng, hàng hóa sử dụng vào sản xuất, kinh doanh; chi phí tiền lương, tiền công, tiền thưởng, các khoản phụ cấp, bảo hiểm bắt buộc và các khoản chi trả cho người lao động có đóng bảo hiểm bắt buộc theo quy định; chi phí khấu hao tài sản cố định phục vụ cho hoạt động sản xuất, kinh doanh; chi phí dịch vụ mua ngoài như điện, nước, điện thoại, internet, vận chuyển, thuê tài sản, sửa chữa, bảo dưỡng...; chi phí trả lãi tiền vay vốn sản xuất, kinh doanh của tổ chức tín dụng và các khoản chi khác phục vụ trực tiếp hoạt động sản xuất, kinh doanh.

"Theo đó, cá nhân kinh doanh cũng được trừ các khoản chi phí tương tự như cá nhân có thu nhập từ tiền lương, tiền công được trừ các khoản giảm trừ gia cảnh", Bộ Tài chính nêu.

Với thuế giá trị gia tăng, theo luật Số 149/2025/QH15 sửa đổi, bổ sung một số điều của luật Thuế giá trị gia tăng, luật Số 09/2026/QH16 và Nghị định 141/2026/NĐ-CP, hàng hóa, dịch vụ của hộ, cá nhân sản xuất, kinh doanh có mức doanh thu năm từ 1 tỉ đồng trở xuống thuộc đối tượng không chịu thuế (mức cũ là 200 triệu đồng).

Bộ Tài chính nhấn mạnh, việc đặt vấn đề quy định mức doanh thu không phải nộp thuế thu nhập cá nhân của cá nhân kinh doanh phân biệt giữa khu vực đô thị đặc biệt (như TP.HCM) và các khu vực khác là chưa thực sự phù hợp.

Pháp luật về thuế thu nhập cá nhân ở các nước, bao gồm cả các nước phát triển và đang phát triển cũng chỉ quy định mức doanh thu chung, áp dụng thống nhất, không phân biệt theo địa bàn.

Theo tính toán của cơ quan thuế, hiện nay khoảng trên 2,5 triệu hộ kinh doanh có doanh thu năm dưới 1 tỉ đồng, thuộc diện miễn thuế, chiếm khoảng 83,3% (2,5/3 triệu hộ).

"Các chính sách đối với hộ kinh doanh nêu trên vừa được Quốc hội, Chính phủ ban hành trong năm 2025 và 2026, cần được áp dụng trong thực tiễn một thời gian, sau đó tổng kết, đánh giá về tính phù hợp, hiệu quả và rà soát bao quát, toàn diện các bất cập, vướng mắc để báo cáo cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định, bảo đảm tính tổng thể, ổn định của chính sách", Bộ Tài chính nhấn mạnh.