Đề thi tốt nghiệp THPT năm 2026 ra sao?

GS Huỳnh Văn Chương khẳng định kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 giữ ổn định về phương án thi, định hướng ra đề thi, chỉ điều chỉnh một số nội dung để bảo đảm phù hợp với mô hình quản lý chính quyền địa phương 2 cấp và sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh, sắp xếp lại bộ máy thanh tra.

Dự kiến kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 sẽ tổ chức sớm hơn so với các năm trước nên thí sinh (TS) cần nắm để điều chỉnh kế hoạch ôn tập, chuẩn bị sức khỏe, tâm lý tốt nhất bước vào kỳ thi. Kỳ thi sẽ diễn ra trong 3 buổi (1 buổi thi toán, 1 buổi thi ngữ văn và 1 buổi thi bài tự chọn (gồm 2 môn thi tự chọn).

Câu hỏi vận dụng kiến thức giải quyết vấn đề thực tế cuộc sống

TS là học sinh lớp 12 dự thi tốt nghiệp THPT năm 2026 sẽ phải thi 2 môn bắt buộc là toán, ngữ văn và 1 bài thi gồm 2 môn được lựa chọn trong số các môn còn lại là vật lý, hóa học, sinh học, công nghệ - công nghiệp, công nghệ - nông nghiệp, tin học, ngoại ngữ, lịch sử, địa lý, kinh tế và pháp luật. Thí sinh được chọn thi môn ngoại ngữ khác với ngoại ngữ được học tại trường phổ thông.

Nội dung đề thi nằm trong chương trình cấp THPT, chủ yếu lớp 12 và có một số câu hỏi thuộc kiến thức lớp 10, 11. Đề thi được xây dựng theo ma trận của Bộ GD-ĐT gồm có các cấp độ tư duy: biết, hiểu, vận dụng.

ẢNH: NHẬT THỊNH

Đề thi tốt nghiệp THPT năm 2026 tiếp tục được xây dựng theo định hướng nhằm đạt yêu cầu kiểm tra năng lực, phẩm chất người học, tỷ lệ câu hỏi mang tính phân hóa như năm 2025, trong đó có các câu vận dụng kiến thức để giải quyết vấn đề thực tế cuộc sống.

Các môn thi trắc nghiệm sẽ được ra theo các dạng như cấu trúc đề thi tham khảo đã được Bộ GD-ĐT công bố năm trước, gồm dạng nhiều phương án lựa chọn, dạng câu đúng/sai, dạng trả lời ngắn. Điểm trong bài thi trắc nghiệm không chia đều số câu hỏi trong đề thi mà có mức điểm khác nhau.

Ngữ văn là môn duy nhất hiện thi theo hình thức tự luận, đề sẽ tiếp tục sử dụng ngữ liệu nằm ngoài sách giáo khoa. Từ kỳ thi năm 2025 có thể thấy điều chỉnh này có tác động tích cực giúp thầy trò ở trường phổ thông đổi mới mạnh mẽ phương pháp dạy học, hướng đến hình thành năng lực, kỹ năng, giảm bớt tình trạng "đọc chép theo văn mẫu".

Vận chuyển đề thi bằng đường truyền mã hóa

Cục trưởng Huỳnh Văn Chương cũng cho biết kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 tiếp tục áp dụng thêm phương thức vận chuyển đề thi từ địa điểm hội đồng ra đề thi tới điểm in sao đề thi của các tỉnh thành qua hệ thống đường truyền mã hóa và bảo mật của Ban Cơ yếu Chính phủ. Phương thức vận chuyển đề thi mới này giúp chuyển đề thi gốc nhanh, kịp thời, giảm bớt thời gian và nhân sự vận chuyển đề thi như phương pháp truyền thống đang áp dụng.

Về coi thi, GS Huỳnh Văn Chương thông tin kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 tiếp tục được giao cho các tỉnh, thành phố trực thuộc T.Ư chịu trách nhiệm toàn bộ các khâu từ in sao đề thi, coi thi, chấm thi, xét tốt nghiệp THPT. Tiếp tục duy trì và tăng cường các giải pháp kỹ thuật ở khâu bố trí giám thị coi thi, bảo quản đề thi, niêm phong bàn giao túi bài thi. Đặt camera giám sát 24/24 nơi để tủ đề thi, bài thi. Tăng cường trách nhiệm của người tham gia bảo quản đề thi, bài thi tại các hội đồng thi.

ảnh: Trang Châu

Miễn thi ngoại ngữ nhưng không quy đổi điểm

Theo GS Huỳnh Văn Chương, kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 Bộ GD-ĐT quy định miễn thi môn ngoại ngữ trong xét công nhận tốt nghiệp THPT với các trường hợp: Thành viên đội tuyển quốc gia dự thi Olympic quốc tế môn ngoại ngữ, người có một trong các chứng chỉ ngoại ngữ do Bộ GD-ĐT công nhận tương đương với khung năng lực 6 bậc dùng cho VN (đạt từ 3 trở lên và có giá trị sử dụng đến ngày làm thủ tục dự thi).

"TS đạt yêu cầu miễn thi môn ngoại ngữ để xét tốt nghiệp không được quy đổi điểm để tính vào tổng điểm xét tốt nghiệp. Trường hợp đủ điều kiện miễn thi ngoại ngữ nhưng muốn dự thi để sử dụng kết quả môn ngoại ngữ để tuyển sinh vào các cơ sở giáo dục đại học, giáo dục nghề nghiệp thì phải sử dụng điểm thi thực tế để tính điểm xét tốt nghiệp THPT", GS Chương lưu ý.

Điều chỉnh quy định điểm khuyến khích nghề

GS Huỳnh Văn Chương cho hay theo quy chế mới, Bộ GD-ĐT bỏ việc cộng điểm chứng chỉ nghề đối với tất cả các TS. Tương tự, cũng bỏ cộng điểm chứng chỉ tin học, ngoại ngữ, bằng trung cấp nghề đối với TS Giáo dục thường xuyên.

Nội dung này nhằm phù hợp với Chương trình giáo dục phổ thông 2018, đồng thời tạo sự bình đẳng bởi học sinh tốt nghiệp hệ giáo dục chính quy và thường xuyên đều được cấp chung một loại bằng tốt nghiệp.

Cục trưởng Huỳnh Văn Chương khẳng định kỳ thi năm nay, Bộ GD-ĐT tiếp tục công bố rộng rãi thông tin tổng hợp phân tích kết quả thi (phổ điểm) trước khi công bố kết quả chấm thi.

Bộ GD-ĐT cho phép các cơ sở giáo dục đại học, cơ sở giáo dục nghề nghiệp sử dụng kết quả thi tốt nghiệp THPT kết hợp với các phương thức tuyển sinh khác để xét tuyển. Bộ GD-ĐT khuyến khích các cơ sở đào tạo sử dụng các phương thức tuyển sinh tạo điều kiện thuận lợi cho TS, giảm bớt tốn kém, lãng phí.

Đẩy sớm thông báo kết quả chấm phúc khảo

Theo Cục trưởng Huỳnh Văn Chương, việc chấm thi tốt nghiệp THPT năm nay tiếp tục do hội đồng chấm thi tại địa phương chủ trì chấm bài thi trắc nghiệm và tự luận.

Sở GD-ĐT địa phương chịu trách nhiệm chuẩn bị điều kiện cơ sở vật chất, tài chính; hệ thống máy tính, máy quét ảnh và các thiết bị phụ trợ đáp ứng các yêu cầu theo hướng dẫn hằng năm của Bộ, phối hợp với lực lượng công an, bảo vệ đảm bảo an ninh, an toàn cho việc chấm thi.

"Năm 2026, Bộ có một số điều chỉnh trong chấm thi phúc khảo như giảm thời gian thu nhận đơn phúc khảo để thông báo sớm kết quả, thuận lợi cho công tác tuyển sinh của các cơ sở giáo dục đại học, giáo dục nghề nghiệp. Ngoài ra, điều chỉnh quy trình chấm phúc khảo để đảm bảo chất lượng, theo đó các bài thi thay đổi điểm sau khi chấm phúc khảo đều phải được đối thoại", GS Huỳnh Văn Chương nhấn mạnh.