Biệt thự cổ ông Trần Văn Long (21 Ngô Tùng Châu) xây năm 1889-1892 là căn nhà đầu tiên trong cụm 3 căn nhà cổ của dòng họ Trần tại khu vực chợ Thủ Dầu Một (Bình Dương cũ, nay thuộc TP.HCM). Ngày trước, ông Long là "đại gia" buôn gỗ, nên khi xây nhà đã cất công mời cho được nhóm thợ giỏi từ Huế vào.
Với cấu trúc 5 gian - 2 chái, ngôi nhà làm hoàn toàn bằng gỗ, tất cả được kết nối bằng "mộng", không dùng bất cứ con đinh, con tán nào.
Trần tiểu thư (tên thật là Trần Thị Ánh Tuyết) là cháu đời thứ 5 của ông Trần Văn Long - chủ nhân đầu tiên xây dựng ngôi nhà này
ẢNH: MINH LUÂN
Gian nhà trên là nơi tiếp khách, qua gian chuyển tiếp đến gian thờ (nơi cao nhất của ngôi nhà). Sau gian thờ là khu vực buồng ngủ, không gian riêng tư của gia đình.
Toàn nhà có hơn 20 cửa chính, cửa sổ. Hệ thống cột kèo đều bằng gỗ quý. Bao lam, vách ngăn, khung cửa đều được chạm khắc công phu với những đề tài phổ biến như tứ linh (long, lân, quy, phụng), tứ thời (xuân, hạ, thu, đông), hồi văn (sự lặp lại của các hoa văn, đường nét)… Đặc biệt, trong nhà có những mảng chạm lộng (tạo hoạ tiết bằng cách khoét rỗng hoặc đục thủng bề mặt) rất có giá trị. Cũng vì vậy mà rất nhiều người muốn tìm hiểu về kiến trúc, kỹ thuật chạm khắc gỗ, văn hoá, nếp sống xưa đã tìm đến đây.
Trong căn nhà cổ này, hiện vật hầu hết đều nguyên bản
ẢNH: MINH LUÂN
Ngôi nhà trải qua một đợt trùng tu nhưng chủ yếu chỉ là thay gạch, sửa mái, kết cấu căn nhà vẫn giữ nguyên 100%. "Năm 2005, để chống dột, ngập, nhà được nâng lên 40 cm. Toàn bộ ngôi nhà được tháo ra, nhóm thợ 10 người làm trong 6 tháng, đánh dấu từng vị trí để ráp lại nguyên trạng. 48 cây cột gỗ quý (mật, gõ, căm xe…) chỉ duy nhất 1 cây bị hư và được thay thế bằng cột cũ, tốt tương đương. Ngày trước ba tôi còn có nhiều sách xưa rất hiếm toàn chữ Hán, Nôm, cất kỹ trong tủ, lâu lắm mới mở ra, ai dè bị mối ăn hết. Tôi và ba tiếc đứt ruột…", chị chủ nhà Trần Thị Ánh Tuyết kể.
Bình luận (0)