Giúp người dân an tâm với lương hưu

Như Thanh Niên đã đề cập, Báo cáo tổng kết thi hành pháp luật về điều chỉnh lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội (BHXH), trợ cấp hằng tháng của Bộ Nội vụ cho thấy cả nước có 3,4 triệu người hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH ở các mức khác nhau.

ẢNH: T.N

Theo dữ liệu từ BHXH VN, cơ cấu người hưởng lương hưu hiện nay phân hóa rõ rệt, trong đó phần lớn tập trung ở nhóm thu nhập trung bình. Cụ thể, nhóm hưởng từ 3 triệu đến dưới 6 triệu đồng/tháng có số lượng đông nhất (gần 40%) với khoảng 1,35 triệu người, tiếp đến là nhóm từ 6 triệu đến dưới 10 triệu đồng/tháng với hơn 1,06 triệu người (chiếm 31,1%). Hai nhóm này chiếm tỷ trọng áp đảo, phản ánh mặt bằng tiền lương đóng bảo hiểm của đa số người lao động trước đây ở mức không cao.

Đáng chú ý, nhóm hưởng lương hưu thấp vẫn chiếm số lượng đáng kể. Có khoảng 419.000 người nhận dưới 2,34 triệu đồng/tháng (chiếm 4,3%) và gần 145.000 người hưởng từ 2,34 triệu đến dưới 3 triệu đồng/tháng (12,3%). Đây là nhóm có thu nhập hạn chế, dễ chịu tác động khi giá cả sinh hoạt tăng.

Dữ liệu của BHXH cũng cho thấy gần 71% người hưởng lương hưu đang nhận dưới 10 triệu đồng/tháng, trong khi nhóm trên 20 triệu đồng chỉ chiếm chưa đến 0,5%. Thực tế này đặt ra yêu cầu cần có chính sách điều chỉnh phù hợp, ưu tiên cải thiện mức hưởng cho nhóm lương hưu thấp nhằm thu hẹp chênh lệch và đảm bảo an sinh bền vững.

Nhiều thách thức

Về sự phân hóa rõ rệt giữa các nhóm hưởng lương hưu, đa số bạn đọc (BĐ) Thanh Niên đề nghị các cơ quan chức năng cần tham mưu ngay các chính sách điều chỉnh tăng lương hưu phù hợp, đặc biệt đối với những người nhận mức lương hưu thấp, không đảm bảo sinh hoạt cá nhân hiện nay.

BĐ Quan Tran nêu ý kiến: "Nhiều người như chúng tôi đang hưởng mức lương hưu thấp, vì phần lớn giai đoạn công tác ở thời bao cấp, đồng lương thấp; dẫn đến khi tính toán theo cách hiện nay thì nảy sinh bất cập. Rất mong điều này được quan tâm, điều chỉnh".

Nhận xét về những thách thức để cân bằng cách tính lương hưu đảm bảo nguyên tắc giữa mức đóng BHXH và mức thụ hưởng, đồng thời giữ sự ổn định lâu dài của quỹ bảo hiểm, BĐ Quy Du Van cho rằng: "Cái khó là phải đảm bảo nguyên tắc đóng - hưởng. Nếu tăng nhiều cho người lương hưu thấp mà số năm đóng bảo hiểm lại ít, có lẽ phải xem xét kỹ".

BĐ MrGiao cho rằng cần xác định "điểm vướng trong cách tính toán" để khắc phục những thách thức trên: "Nên tính toán điều chỉnh lại hệ số trượt giá đóng BHXH. Hệ số này theo tôi đã quá lạc hậu. Ví dụ, không hiểu sao hệ số trượt giá đóng BHXH năm 1995 mà hiện nay vẫn còn tính 4,78%?".

Tối ưu chính sách an sinh xã hội

BĐ Cự Phạm Đình cho rằng chọn cách tăng lương hưu "theo phần trăm thay vì theo con số tuyệt đối" là đúng với nguyên tắc đóng - hưởng: "Cần công bằng với những người trước đó đã đóng BHXH cao, phục vụ lâu năm. Nếu cứ chia sẻ từ quỹ BHXH thì sẽ rất mất công bằng cho những người đã tham gia BHXH trước đây".

BĐ Chính Mai Hồng đề xuất giải pháp: "Nên giữ nguyên tắc về đóng BHXH, lương hưu. Còn nếu người thụ hưởng nào lương hưu thấp quá, lại không có khoản thu thập thêm nào khác, thì dùng quỹ xóa đói giảm nghèo để hỗ trợ".

BĐ Duy Son Dao đề nghị các cơ quan chức năng cần nghiên cứu sâu hơn để hoàn thiện chính sách an sinh xã hội, giúp người lao động an tâm với mức lương hưu sau này. BĐ nêu: "Nguyên tắc đóng - hưởng không sai, nhưng cần được soi chiếu phù hợp. Bởi lẽ giá trị đồng tiền tại từng thời điểm khác nhau, nên tiền lương cũng khác nhau. Trước đây lương khởi điểm chỉ 37 đồng, nay trên 3,5 triệu đồng. Nên chăng việc nâng lương hưu cần thiết phải thực hiện, cân nhắc theo từng bậc chứ không cào bằng, để giảm bớt sự phân hóa thu nhập của người về hưu".