Hy hữu sổ đỏ bị đánh tráo: Chủ nhân sổ thật và giả cùng đến công chứng

Sổ đỏ bị đánh tráo khi rao bán đất

Liên quan đến việc giả mạo người và giấy tờ khi làm thủ tục chuyển nhượng nhà đất, trao đổi với Báo Thanh Niên, công chứng viên Trần Thị Hằng, Trưởng văn phòng công chứng Gò Mây, cho biết một vụ việc hy hữu xảy ra khi một người đàn ông mang sổ đỏ đứng tên Huỳnh Tấn Thật cùng CCCD đến văn phòng để giao dịch về thửa đất.

Qua kiểm tra, công chứng viên nhận thấy giấy tờ tùy thân là CCCD của mang tên ông Thật có dấu hiệu bất thường, nghi là giả. Khi được hỏi còn giấy tờ nào khác không, người này nói có, rồi cầm sổ đỏ thật ra xe lấy nhưng sau đó không quay lại.

ẢNH MINH HỌA: VPCC

Bất ngờ khoảng 3 tháng sau, ông Huỳnh Tấn Thật cùng vợ và người mua đất cũng đến Văn phòng công chứng Gò Mây để làm thủ tục chuyển nhượng chính thửa đất trên. "Giấy tờ tùy thân của cặp vợ chồng này là thật nhưng sổ đỏ lại là giả", công chứng viên Trần Thị Hằng cho biết.

Vợ chồng ông Thật đã nhận 300 triệu đồng tiền đặt cọc của người mua. Văn phòng công chứng vừa soạn hợp đồng, vừa liên hệ công an phường và tìm cách kéo dài thời gian chờ công an đến.

Khi công an có mặt, sự việc được làm rõ. Vợ chồng ông Thật cho biết họ cũng không biết cuốn sổ đỏ đang giữ là giả. Theo lời kể của vợ chồng ông, khi rao bán thửa đất có nhiều người đến xem.

Tuy nhiên, trong số người đến xem đất có một người yêu cầu xem bản chính sổ đỏ để đặt cọc. Sau đó, người này viện lý do vợ đột xuất phải đi cấp cứu rồi rời đi. "Ông bà không ngờ chính trong lần xem sổ đỏ của mình đã bị đánh tráo", bà Hằng kể.

ẢNH: NVCC

Sau khi làm việc với công an, người mua đất đã đồng ý nhận lại 300 triệu đồng tiền cọc, không tiếp tục mua đất và không yêu cầu bồi thường.

May mắn là vợ chồng ông Thật sau đó báo mất sổ, được làm thủ tục xin cấp lại giấy chứng nhận. Có sổ đỏ mới, họ tiếp tục quay lại Văn phòng công chứng Gò Mây và chuyển nhượng thửa đất cho khách hàng mới.

Theo Trưởng văn phòng công chứng Gò Mây, việc công chứng viên phát hiện bất thường ngay từ khâu kiểm tra giấy tờ đã giúp ngăn giao dịch bằng sổ đỏ giả, tránh thiệt hại cho các bên.

Giả sổ đỏ của cha mẹ, chưa kịp nhận 200 triệu đã bị bắt

Một vụ việc khác cũng cho thấy nguy cơ từ giấy chứng nhận giả. Để có tiền trả nợ và trang trải cuộc sống, Võ Thúy H. lấy thông tin từ giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của cha mẹ, thuê người qua mạng xã hội làm giả giấy chứng nhận sang tên mình.

Có giấy tờ giả, H. đến tiệm cầm đồ của anh P., đề nghị thế chấp để vay 200 triệu đồng với lãi suất 3% mỗi tháng. Anh P. đồng ý nhưng yêu cầu hai bên đến phòng công chứng lập hợp đồng ủy quyền định đoạt tài sản.

ẢNH: VPCC

Khi công chứng viên kiểm tra giấy chứng nhận, phát hiện nhiều dấu hiệu bất thường và nghi giấy tờ giả nên đề nghị dừng giao dịch. H. không thừa nhận, liên tục khẳng định giấy chứng nhận là thật và yêu cầu tiếp tục ký hợp đồng để nhận tiền.

Văn phòng công chứng trình báo công an. Sau đó, H. bị TAND tỉnh Khánh Hòa tuyên phạt 3 năm tù về tội sử dụng tài liệu giả của cơ quan, tổ chức và 4 năm tù về tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản, tổng cộng 7 năm tù.

Luật sư chỉ cách kiểm tra sổ đỏ

Theo luật sư Nguyễn Tiến Hiểu, Văn phòng luật sư Nguyễn Tiến Hiểu và cộng sự, trước các giao dịch tài sản giá trị lớn, đặc biệt là nhà đất, người dân nên thẩm định hồ sơ tại cơ quan, tổ chức có thẩm quyền trước khi đặt cọc.

Theo luật sư, căn cứ khoản 2 điều 42 luật Công chứng 2024, công chứng viên có trách nhiệm kiểm tra chi tiết giấy tờ trong hồ sơ yêu cầu công chứng. Các tổ chức hành nghề công chứng có thể sử dụng nghiệp vụ và thiết bị chuyên dụng để kiểm tra chất lượng phôi sổ, dấu đỏ và các dấu hiệu làm giả.

ẢNH: NVCC

Cũng theo luật sư Tiến Hiểu, các tổ chức hành nghề công chứng có thể tra cứu hệ thống cơ sở dữ liệu để kiểm tra lịch sử giao dịch, tình trạng ngăn chặn giao dịch hoặc cảnh báo giấy tờ giả.

Tại điều 6 luật Công chứng 2024, văn bản công chứng có hiệu lực thi hành đối với các bên liên quan. Đây là cơ sở để các bên tham gia giao dịch đề nghị cơ quan nhà nước thực hiện các thủ tục liên quan đã được công chứng. Văn bản công chứng có giá trị chứng cứ, những tình tiết, sự kiện trong văn bản công chứng không phải chứng minh, trừ trường hợp bị tòa án tuyên bố là vô hiệu.

"Trước khi xuống tiền đặt cọc, người mua nhà đất hãy yêu cầu bên bán mang bản gốc sổ đỏ cùng giấy tờ nhân thân đến tổ chức hành nghề công chứng để đối chiếu dữ liệu", luật sư Hiểu khuyến cáo.