Vượt xe phía trước hay chuyển làn đường đều là những thao tác tưởng chừng đơn giản khi lái ô tô. Tuy nhiên trên thực tế, người lái phải đồng thời quan sát nhiều hướng, đánh giá tốc độ, khoảng cách với các phương tiện xung quanh, nhận biết vị trí được phép thực hiện và phát tín hiệu đúng lúc.

Bài vượt xe và tăng tốc chuyển làn sẽ được áp dụng vào thi sát hạch lái xe từ tháng 3.2027
ẢNH: BÁ HÙNG
Tầm quan trọng của những kỹ năng này cũng được thể hiện rõ hơn trong nội dung sát hạch lái xe mới. Theo Thông tư 108/2026/TT-BCA của Bộ Công an, từ ngày 1.3.2027, phần sát hạch thực hành lái ô tô trên đường sẽ gồm 12 bài, trong đó "tăng tốc vượt xe" và "tăng tốc, chuyển làn" được tách thành các bài riêng.
Bài thi mới kiểm tra khả năng phán đoán của người lái
Trong phần thi đường trường hiện tại, thí sinh phải điều khiển ô tô trong điều kiện giao thông thực tế và chấp hành các quy tắc, trong đó có yêu cầu xử lý tình huống tránh, vượt xe khác. Từ tháng 3.2027, kỹ năng vượt xe và kỹ năng tăng tốc, chuyển làn sẽ được tách thành các bài sát hạch riêng, với yêu cầu thực hiện và tiêu chí trừ điểm cụ thể.
Ở bài vượt xe, thí sinh phải thực hiện một chuỗi thao tác từ quan sát, phát tín hiệu, nhận tín hiệu đến tăng tốc và vượt. Người thi phải quan sát phía trước, phía sau và hai bên qua gương chiếu hậu, bảo đảm khoảng cách an toàn, phát tín hiệu trước khi vượt và điều khiển xe đảm bảo an toàn.

Bài thi tăng tốc vượt xe, chuyển làn giúp đánh giá khả năng quan sát, nhận định tình huống của người lái
ẢNH: BÁ HÙNG
Điều đó cho thấy, bài thi nhằm đánh giá khả năng quan sát của người lái, nhận biết khi nào đủ điều kiện để vượt và thực hiện thao tác thế nào để bảo đảm an toàn.
Tương tự, với bài tăng tốc, chuyển làn, người thi sát hạch phải quan sát tình hình giao thông, phát tín hiệu trước, lựa chọn thời điểm và tốc độ phù hợp rồi mới chuyển làn. Các lỗi như không quan sát, không phát tín hiệu, chuyển hai làn cùng lúc hay chuyển làn ở nơi không được phép đều bị trừ điểm.
Đáng chú ý, trong phần sát hạch đường trường mới, nhiều nội dung có thể được thực hiện nhiều lần và không theo thứ tự cố định. Sát hạch viên căn cứ tình trạng giao thông thực tế để phát hiệu lệnh, buộc người thi phải xử lý theo tình trạng giao thông thực tế.
Không phải cứ chạy lên trước là vượt xe
Pháp luật hiện hành cũng quy định rõ "vượt xe" và "chuyển làn" là hai hành động khác nhau. Căn cứ khoản 2, điều 13, luật Trật tự an toàn giao thông đường bộ 2024 (TTATGTĐB), trên đường có nhiều làn cùng chiều được phân biệt bằng vạch kẻ, người điều khiển chỉ được chuyển làn tại nơi cho phép. Mỗi lần chỉ được chuyển sang một làn liền kề, phải báo hiệu trước bằng đèn xi-nhan, đồng thời quan sát và bảo đảm khoảng cách an toàn với xe phía trước, phía sau và hai bên.

Trên thực tế, chỉ một sai lầm khi vượt xe, chuyển làn có thể dẫn đến tai nạn nghiêm trọng
ẢNH: AI
Trong khi đó, điều 14 của luật TTATGTĐB 2024 xác định vượt xe là tình huống trên đường, mỗi chiều chỉ có một làn dành cho xe cơ giới, xe phía sau di chuyển sang trái để vượt lên xe phía trước. Trên đường có từ hai làn xe cơ giới cùng chiều trở lên, trường hợp xe phía sau di chuyển lên trước xe khác được thực hiện theo quy tắc sử dụng làn đường tại điều 13.
Có thể thấy, việc tách phần thi vượt xe và tăng tốc, chuyển làn thành các bài sát hạch riêng giúp kiểm tra khả năng quan sát, đánh giá tình huống và đưa ra quyết định an toàn của người điều khiển ô tô chính xác hơn. Đây đều là những kỹ năng thiết yếu trong thực tế, bởi chỉ một khoảnh khắc thiếu quan sát hoặc thao tác sai cũng có thể dẫn đến va chạm, thậm chí tai nạn nghiêm trọng.
Bình luận (0)