Lấp lánh ánh sáng cổ tích nhiệm màu của tuổi thơ tôi

Nhớ lại mấy chục năm trước, lần đầu tiên trong đời tôi được đặt chân tới đây, cả thành phố lấp lánh thứ ánh sáng cổ tích để sau này khi trở về miền núi nơi tôi sinh ra và lớn lên tôi đã kể cho chúng bạn nghe về: "TP.HCM của tớ, của ông bà ngoại tớ đẹp lắm. Ở đó có điện cả ngày. Không giống nhà bọn mình mãi chưa có điện".

Một thành phố "sáng ngời" tên Bác

Đó là cảm nhận đầu tiên trong tôi về những con đường, góc phố đẹp lung linh ánh đèn điện khi tôi được cùng cha mẹ vào thăm ông bà ngoại năm tôi lên 10 tuổi. Có lẽ, với một đứa trẻ lớn lên ở miền nùi, nơi mà ngày ngày khi màn đêm buông màu tím sẫm nhà nhà đã chuẩn bị sẵn chiếc đèn dầu leo lét, nhà nào sang hơn là có chiếc đèn Hoa Kỳ. Nhưng để tiết kiệm dầu thì đèn Hoa Kỳ cũng chỉ được thắp sáng mỗi khi nhà có việc "trọng đại".

Ảnh: GIẢN THANH SƠN

Với một cô bé như tôi ngày ấy, khi được ngắm nhìn ánh điện tỏa ra thứ ánh sáng diệu kỳ nơi thành phố hoa lệ "bằng xương bằng thịt" chứ không phải qua những câu chuyện mẹ thường "tưởng tượng" kể cho hai chị em tôi nghe thì quả thực ánh điện có một sức hấp dẫn đầy mạnh mẽ.

Tôi vẫn nhớ rõ lời bố tấm tắc: "Ở đây hiện đại quá, cái gì cũng đẹp. Giá mà quê mình cũng sớm có điện thì tụi nhỏ học hành cũng bớt cực". Nhà ngoại tôi không khó tìm. Dù chỉ là ngôi nhà cấp bốn ba gian đơn sơ mộc mạc ở phường Thạnh Lộc Q.12 (cũ), nhưng với tôi ngôi nhà của ngoại vẫn là ngôi nhà đẹp nhất trong ký ức tôi suốt kỳ nghỉ hè, vì khi đó tôi được chiêm ngưỡng thứ ánh sáng diệu kỳ từ đèn điện mang lại.

Ngoại tôi là bộ đội và may mắn trở về sau chiến tranh, với nhiều vết thương trên người. Ngoại hay kể những câu chuyện về kháng chiến, về những đêm hành quân trong rừng, về sự vất vả và gian lao của bộ đội trong hành trình mang lại niềm hòa bình cho dân tộc.

Ngoại bảo: "Những năm tháng ấy nào có điện. Vậy nên, giờ điện về khắp phường, thắp sáng cả quận chẳng khác nào thành phố này bước sang một chương mới. Chương của niềm tin, khát vọng. Chương của đổi thay mang vẻ đẹp hòa bình. Ông còn may mắn được chứng kiến sự đổi thay của đất nước, của thành phố này qua ánh điện sáng ngời kia. Chứ nhiều đồng đội của ông ngã xuống mà chưa từng được cảm nhận niềm hạnh phúc đẹp đẽ ấy".

Dẫu khi ấy tôi không hiểu hết những gì ngoại nói nhưng tôi biết ngoại tôi tự hào, xúc động đến nhường nào. Bởi mỗi khi kể về những ngày đầu tiên ánh điện thắp sáng căn nhà đơn sơ của ngoại tôi cảm nhận giọng ngoại run run, ánh nhìn ầng ậc như có nước.

Ảnh: PHẠM VIỆT ANH

Nhờ có điện bà tôi có thể vừa ngồi xem tivi hay nghe đài mỗi tối lại còn tranh thủ chuẩn bị ngâm gạo, đãi đỗ, sát vỏ để đồ xôi bán sớm. Rồi công việc xay bột làm bánh tráng của ngoại cũng trở nên dễ dàng, không phải kẽo kẹt quay cái cối đá khiến cái chân ngoại thêm nhức mỏi mỗi đêm như trước đó. Ngoại cười nụ cười hiền như nắng mai buổi sớm: "Điện thật kỳ diệu. Nhờ có điện mà ngoại thấy làm gì cũng tiện lại chẳng phải vội vàng. Cái chân đau của ngoại như có phép màu bớt đau hẳn vì chẳng phải đứng lâu. Dì út bây soạn giáo án cũng không cực...".

Sự đổi thay mạnh mẽ của một đô thị thông minh nhờ nguồn điện diệu kỳ

Lần thứ sáu trở lại tôi thực sự ngỡ ngàng với vẻ đẹp lộng lẫy, sự hiện đại hóa không ngừng. Từ trên máy bay thành phố mang tên Bác đón tôi là một khung cảnh sáng rực rỡ lấp lánh như những bông pháo hoa với muôn nghìn ánh sao lấp lánh. Lần trở lại này có lẽ là sự chia xa bởi ngoại tôi ốm nặng.

Ngoại gặp con cháu nơi phòng cấp cứu với chằng chịt dây nhợ, cùng những tiếng kêu tít tít từ máy móc. Khuôn mặt ngoại mệt nhọc qua tiếng thở đứt quãng. Nhưng khi thấy mẹ và tôi ánh mắt ngoại ngời sáng. Chiều ấy, ngoại khỏe hơn được bác sĩ chuyển qua phòng chăm sóc tích cực có người thân bên cạnh. Ngoại được "cai" máy thở. Vậy mà, câu nói đầu tiên của ngoại với mẹ và tôi lại là câu: "Bố sống được đến bây giờ để chờ mẹ con là nhờ sự tận tâm của các bác sĩ cùng với mấy cái máy móc hiện đại kia đó. Không có điện để mấy cái máy đó hoạt động là bố chẳng có dịp chờ nhà con". Rồi ngoại cười, nụ cười của sự mãn nguyện, nụ cười đoàn viên. Còn tôi và mẹ khi ấy nước mắt lăn dài. Ngoại tôi gầy và yếu đi nhiều quá.

Khắc khoải về một niềm thương

Những ngày cùng mẹ ở viện chăm ngoại. Có dịp được đổi ca với mẹ ra ngoài ngắm phố phường tôi mới hình dung hết sự đổi thay của TP.HCM năm 2025 đã "khoác" lên mình tấm áo mới. Tấm áo của một "siêu đô thị" hiện đại. Một thành phố với những công trình mang ý nghĩa làm mới đô thị bằng chính việc ngầm hóa ở những quận trung tâm. Khiến cho vẻ đẹp của "hòn ngọc Viễn Đông" trở nên đầy lấp lánh bởi sự thông thoáng của phố phường nhất là khu vực gần bệnh viện, trường học nơi giao thông có mật độ lớn.

Ảnh: TGCC

Khi ngồi trên máy bay trở ra miền Bắc trong tôi cứ bồi hồi về một Sài Gòn - TP.HCM - cứ thế nhẹ nhàng "gieo" vào lòng một tình yêu, nỗi nhớ. Tôi nhớ ánh mắt ngời sáng của người lính già dẫu khi ấy tôi chỉ còn được thấy ngoại qua tâm tưởng. Và tôi phát hiện ra sau mấy chục năm đời người ông tôi vẫn gìn giữ tình yêu lặng thầm của mình với ngành điện. Một tình yêu son sắt tri kỷ như những người bạn dành sự tin tưởng, trân trọng nhau...

Mảnh đất, con người nơi đây đã khiến tôi rưng rưng, khắc khoải một niềm thương về một thành phố trẻ mãi không già. Về sự năng động đầy hiện đại, để làm nên một thành phố mang tên Bác đầy thương nhớ.