'Quan hệ' với bạn gái nhí từ lúc dưới 13 tuổi, bị xử mấy tội?

TAND tối cao vừa ban hành thông báo kết quả giải đáp trực tuyến một số vướng mắc trong công tác xét xử, để hệ thống các tòa án trên cả nước áp dụng.

Một trong những nội dung được hướng dẫn liên quan đến nhóm hành vi xâm hại tình dục trẻ em.

ẢNH: T.H

Tình huống thứ nhất, Nguyễn Văn A đưa bạn gái là Nguyễn Thị B (15 tuổi) về phòng trọ của A. Tại đây, A đã thực hiện hành vi giao cấu với B 2 lần. Vậy A có bị áp dụng tình tiết "phạm tội 2 lần trở lên" hay không?

TAND tối cao viện dẫn khoản 7 điều 4 Nghị quyết số 04/2025 của Hội đồng Thẩm phán TAND tối cao hướng dẫn áp dụng các tình tiết giảm nhẹ, tăng nặng trách nhiệm hình sự.

Theo đó, tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự "phạm tội 2 lần trở lên" quy định tại điểm g khoản 1 điều 52 của bộ luật Hình sự là trường hợp người phạm tội đã thực hiện từ 2 lần phạm tội trở lên đối với một tội phạm mà mỗi lần phạm tội đều có đủ yếu tố cấu thành tội phạm nhưng chưa có lần nào bị truy cứu trách nhiệm hình sự và chưa hết thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự.

Do vậy, trường hợp này, nếu mỗi lần thực hiện hành vi giao cấu của A đã đủ yếu tố cấu thành tội phạm thì A bị áp dụng tình tiết "phạm tội 2 lần trở lên".

Tình huống thứ hai, Nguyễn Văn A (đủ 18 tuổi) nhiều lần thực hiện hành vi quan hệ tình dục đều có sự đồng ý của Nguyễn Thị B. Trong đó, có lần quan hệ tình dục khi B chưa đủ 13 tuổi và có lần quan hệ tình dục khi B đã đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi.

Vậy A bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội "hiếp dâm người dưới 16 tuổi" hay tội "giao cấu hoặc thực hiện hành vi quan hệ tình dục khác với người từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi", hay bị truy cứu trách nhiệm hình sự về cả 2 tội trên?

TAND tối cao cho hay, đối với hành vi quan hệ tình dục khi B chưa đủ 13 tuổi thì cấu thành tội hiếp dâm người dưới 16 tuổi, theo quy định tại điều 142 của bộ luật Hình sự.

Đối với hành vi quan hệ tình dục khi B từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi thì cấu thành tội giao cấu hoặc thực hiện hành vi quan hệ tình dục khác với người từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi, theo quy định tại điều 145 của bộ luật Hình sự.

Trường hợp trên, A bị truy cứu trách nhiệm hình sự về cả 2 tội nếu có đủ yếu tố cấu thành tội phạm.

Tuy nhiên, khi quyết định hình phạt, ngoài việc căn cứ quy định tại điều 50 của bộ luật Hình sự, tòa án cần cân nhắc đến hoàn cảnh gia đình, môi trường sống, phong tục, tập quán và tình hình thực tiễn tại địa phương để xem xét, quyết định cho phù hợp.

Xử lý với người phạm tội chưa thành niên

Một vấn đề khác được đề cập, khoản 4 điều 12 của luật Tư pháp người chưa thành niên quy định tòa án chỉ áp dụng hình phạt tù có thời hạn đối với người chưa thành niên phạm tội khi xét thấy hình phạt và các biện pháp khác không có tác dụng răn đe, phòng ngừa.

Song, trường hợp người chưa thành niên phạm tội chỉ có 1 tình tiết giảm nhẹ "thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải" theo điểm s khoản 1 điều 51 của bộ luật Hình sự thì có bị áp dụng hình phạt và các biện pháp khác ngoài hình phạt tù hay không?

TAND tối cao cho hay, trường hợp này, khi xem xét, quyết định hình phạt đối với người chưa thành niên phạm tội, tòa án cần xem xét, đánh giá tính chất, mức độ nguy hiểm của hành vi phạm tội, các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự cũng như khả năng giáo dục, phục hồi của người chưa thành niên.

Từ đó, tòa án quyết định hình phạt bảo đảm phù hợp với hoàn cảnh, độ tuổi, đặc điểm tâm sinh lý của người chưa thành niên mà không nhất thiết phải căn cứ bị cáo có một tình tiết giảm nhẹ.