Tập gym online có an toàn, hiệu quả?

Với nhiều người trẻ, gym online đã và đang lựa chọn phổ biến vì cho rằng đem lại sự tiện lợi, tiết kiệm chi phí và không phải ngại ánh nhìn của người khác. Tuy nhiên, đằng sau những buổi tập qua màn hình là nỗi băn khoăn: liệu người hướng dẫn có thật sự là huấn luyện viên chuyên nghiệp, và tập gym online có an toàn, hiệu quả hay không?

ẢNH: CHỤP MÀN HÌNH

Tập gym qua màn hình vì nhiều lý do…

Lê Hiếu Hoàng Trang (26 tuổi, ngụ ở đường 19, P.Hiệp Bình, TP.HCM; trước là P.Hiệp Bình Chánh, TP.Thủ Đức) cho biết từng đăng ký phòng gym gần nhà nhưng chỉ đi được vài buổi rồi bỏ.

Trang kể: "Lần đầu đến phòng gym thấy ai cũng tập rất chuyên nghiệp, còn mình thì không biết dùng máy. Tập sai động tác lại sợ người khác nhìn nên ngại. Sau đó mình chuyển sang tập theo PT online cho thoải mái hơn".

Trang đã tìm và liên hệ một huấn luyện viên trên mạng xã hội, đăng ký gói tập online 700.000 đồng trong 2 tháng. Hằng tuần được gửi lịch tập, video hướng dẫn và yêu cầu Trang quay clip để kiểm tra động tác.

"Ưu điểm là mình tập ở nhà, giờ giấc linh hoạt. Nhưng đôi khi tập xong vẫn không biết mình làm đúng hay sai", Trang nói.

Tương tự, Nguyễn Thị Kim Hạnh, sinh viên Trường ĐH Công nghệ kỹ thuật TP.HCM, cũng chọn gym online vì… tiết kiệm chi phí.

"Thuê PT ở phòng gym có khi vài triệu một tháng, còn PT online chỉ vài trăm nghìn. Sinh viên như mình thì lựa chọn này dễ tiếp cận hơn", Hạnh nói.

Hạnh cho biết tập theo các video được gửi qua Zalo, mỗi tuần nhận một giáo án mới. Sau 3 tháng, Hạnh giảm được 4 kg nhưng cũng gặp không ít khó khăn. "Có lần tập sai tư thế nên bị đau lưng mấy ngày", Hạnh cho hay.

ẢNH: THANH NAM

Theo chuyên gia lĩnh vực thể hình và sức khỏe Trần Hữu Tú (làm việc tại CLB Iron Brotherhood, P.Long Bình, TP.HCM; trước là P.Long Thạnh Mỹ, TP.Thủ Đức), sự phổ biến của gym online cũng kéo theo một "thị trường" huấn luyện viên online nở rộ trên mạng xã hội.

"Chỉ cần vài dòng quảng cáo như "coach giảm cân", "PT quốc tế", "huấn luyện viên body transformation"… nhiều người đã có thể thu hút hàng trăm học viên. Nhưng thực tế, không phải ai cũng có chuyên môn", ông Tú nói.

Ông Tú cho biết đã từng gặp nhiều trường hợp học viên đến phòng tập sau khi tập online nhưng gặp chấn thương. "Có bạn tập theo video trên mạng nhưng không hiểu kỹ thuật, dẫn đến đau lưng kéo dài. Khi kiểm tra mới biết trước đó bạn học theo một PT online không có chứng chỉ chuyên môn", ông Tú cho hay.

Theo ông Tú, để trở thành PT chuyên nghiệp cần được đào tạo bài bản về giải phẫu cơ thể, dinh dưỡng và kỹ thuật tập luyện. Tuy nhiên trên mạng xã hội, nhiều người chỉ cần có ngoại hình đẹp hoặc từng giảm cân thành công là có thể mở lớp hướng dẫn.

"Không ít người tự nói là PT, bán giáo án chung cho hàng chục học viên mà không theo dõi từng người. Điều này rất nguy hiểm vì thể trạng mỗi người khác nhau", ông Tú nhận định.

Lê Thị Như Ngọc, sinh viên Trường CĐ Kinh tế đối ngoại TP.HCM, cho biết từng mua gói tập online 1 triệu đồng trong 3 tháng nhưng sau đó bỏ dở. "PT gửi giáo án giống hệt cho cả nhóm khoảng 20 người. Khi mình hỏi về chế độ ăn thì chỉ nhận được câu trả lời rất chung chung", Ngọc kể. Sau một tháng tập luyện, vì không thấy tiến triển nên Ngọc đã quyết định dừng.

ẢNH: THANH NAM

Không phải ai cũng phù hợp với gym online

Theo huấn luyện viên thể hình Đỗ Thị Hồng Mai, làm việc tại CLB Thể hình Strength Sciety (P.Bình Đông, TP.HCM; trước là P.6, Q.8), nhiều người trẻ hiện nay tìm đến gym online vì tiện lợi và chi phí thấp.

"Tuy nhiên, việc tập luyện qua màn hình khiến PT khó theo dõi chi tiết từng chuyển động của học viên. Chỉ cần sai góc lưng khi squat hoặc deadlift cũng có thể gây chấn thương cột sống. Trong khi đó, PT online thường chỉ xem video ngắn nên khó phát hiện lỗi. Ngoài ra, mỗi cơ thể có cấu trúc khác nhau nên giáo án tập luyện cần được cá nhân hóa. Nếu áp dụng giáo án chung, người tập có thể gặp tình trạng quá sức hoặc tập không hiệu quả", bà Mai phân tích.

Theo bà Mai, sự phát triển của mạng xã hội khiến việc tìm kiếm PT online trở nên dễ dàng hơn bao giờ hết. Nhưng điều này cũng đồng nghĩa với việc người tập phải đối mặt với một "ma trận" thông tin thật giả lẫn lộn. Đừng chọn PT chủ yếu dựa vào ngoại hình hoặc lượng người theo dõi trên mạng.

"Ngoại hình không phải là yếu tố quyết định chuyên môn của huấn luyện viên. Thay vào đó, người tập cần kiểm tra các yếu tố như chứng chỉ đào tạo, kinh nghiệm huấn luyện và cách PT theo dõi tiến trình học viên. Và để đạt hiệu quả và tránh rủi ro, người tập cần tỉnh táo lựa chọn phương pháp phù hợp với bản thân", bà Mai nói.

Ông Tú khuyến nghị những lưu ý khi tập gym online, là không tập theo giáo án chung nếu bạn là người mới bắt đầu. Bên cạnh đó, cần khởi động kỹ trước khi tập, đặc biệt với các bài tập nặng. 

"Dừng tập ngay nếu thấy đau bất thường. Gym online chỉ thực sự hiệu quả khi người tập có kiến thức cơ bản và duy trì kỷ luật tập luyện. Với người mới bắt đầu, việc tập trực tiếp tại phòng gym trong giai đoạn đầu vẫn là lựa chọn an toàn hơn", ông Tú nói thêm.