Thanh xuân bắc những nhịp cầu, xây bao con đường

"Hè này đã có kế hoạch gì chưa? Tham gia tình nguyện Mùa hè xanh đi!". Những câu gọi nhau cùng lên đường chỉ nhẹ nhàng vậy thôi, nhưng điều mà mỗi thế hệ sinh viên Trường ĐH Bách khoa, ĐH Quốc gia TP.HCM để lại cho các địa phương sau mỗi chiến dịch là sự kiên cố của những cây cầu; là độ dài của những tuyến đường giao thông nông thôn được bê tông hóa; và là sự gửi trao của sức trẻ để mở ra cơ hội phát triển kinh tế - xã hội địa phương từ những cây cầu, tuyến đường ấy.

Tấm lòng, tinh thần dấn thân của sức trẻ

Trải qua 25 mùa chiến dịch kể từ năm 2001, Mùa hè xanh Bách khoa đã trở thành hành trình tình nguyện bền bỉ của nhiều thế hệ sinh viên. Trên hành trình ấy, hàng trăm cây cầu nông thôn được xây mới; hàng trăm ki lô mét đường bê tông nông thôn được hoàn thành; và kể không xuể những công trình, phần việc thanh niên mà các bạn để lại cho mỗi địa phương.

Điều gì đã khiến những người trẻ sẵn sàng dành một phần thanh xuân cho những hành trình ấy?

Trong số talkshow thứ 2 của chương trình "Thanh niên Việt Nam - Những câu chuyện đẹp" diễn ra sáng 5.11, Đỗ Hoài Nam, Phó chủ tịch Hội Sinh viên TP.HCM, Chủ tịch Hội Sinh viên Trường ĐH Bách khoa, bày tỏ: "Tất cả đều xuất phát từ tấm lòng, nơi mà tụi mình muốn mang sức trẻ giúp ích cho cộng đồng, làm được điều gì đó có ý nghĩa cho xã hội".

ẢNH: LÊ THANH HẢI

Và đó cũng chính là tinh thần chung làm nên biết bao công trình thanh niên ghi dấu ấn thanh xuân ở các địa phương. Trong hành trình ấy, sự dấn thân là điều luôn sẵn có trong mỗi sinh viên tình nguyện. Hoài Nam cho biết từ ghế nhà trường, sinh viên dấn thân vào hoạt động tình nguyện, nơi các bạn được cống hiến, học tập, chia sẻ và kết nối nhiều hơn với những khía cạnh mà các bạn chưa từng nghĩ tới.

Với Lê Bình Đẳng, Phó bí thư thường trực Đoàn trường, giảng viên Khoa Khoa học và Kỹ thuật máy tính, hình ảnh sinh viên tình nguyện cùng nhau thực hiện công trình bất chấp sự khắc nghiệt của thời tiết là điều khó quên nhất trong hành trình thanh xuân của chàng trai. Đẳng kể: "Có một năm, ban chỉ huy giao cho tụi mình 28 ngày phải hoàn thành công trình làm đường, nhưng đến ngày 25 thì khối lượng công trình còn lại rất lớn, vẫn chưa thể nào xong. Lúc đó cả đội hình đã cảm thấy rất đuối sức, quá tải và muốn bỏ cuộc, nhưng nhớ lại lời hứa với bà con địa phương, tất cả cùng nhau cố gắng hoàn thành công trình kịp tiến độ. Khi con đường hoàn thành và đi trên thành quả đó, cảm xúc thật sự rất xúc động và hạnh phúc".

Sau những ngày nắng gió, lấm lem bùn đất…

Tham gia chiến dịch, các bạn xác định phải làm hết sức mình bất kể thời tiết có khắc nghiệt thế nào: dẫu trời đang nắng rồi đổ mưa đột ngột, hay những cơn mưa nhỏ nhưng kéo dài dai dẳng buộc các bạn vừa che chắn, vừa làm; đổ xong một mẻ bê tông lại che chắn cẩn thận để tiếp tục những mét đường tiếp theo cho kịp tiến độ. Cũng có ngày các bạn phải đối mặt với câu chuyện không làm được mét đường nào vì mưa trút nước từ sáng đến đêm hay những sự cố bất thường xảy ra. Mỗi lần như vậy, dù ban đầu phần nào xuống tinh thần nhưng tối về, các bạn ngồi họp lại với nhau và cùng động viên để những ngày sau tăng hết tốc lực hoàn thành tiến độ.

Với sinh viên tình nguyện của Bách khoa, Mùa hè xanh là chiến dịch có rất nhiều thử thách nhưng đọng lại sau đó là những điều ý nghĩa cho xã hội và là nhiều niềm vui của cả thầy và trò.

Hoài Nam kể có những ngày trời đang nắng thì bỗng đổ mưa, nhưng anh em vẫn làm việc cùng nhau vui vẻ như bình thường. "Sâu bên trong những bất thường của thời tiết hay điều kiện ngoại cảnh như vậy vẫn là sự gắn kết, vẫn là tinh thần chung vượt qua mọi khó khăn. Với tụi mình, những yếu tố ngoại cảnh đó chỉ như góp thêm một trạm thử thách trong suốt hành trình tình nguyện mà thôi. Và khi một sinh viên tham gia chiến dịch tình nguyện và vượt qua được các yếu tố ngoại cảnh như vậy thì đối với tụi mình đó là quá trình trưởng thành thật sự", Nam tâm sự.

Và sau những nắng mưa, những ngày tháng lấm lem bùn đất của sinh viên tình nguyện là những cây cầu nối đôi bờ vui, là những con đường bê tông xe chạy bon bon vào đến tận ruộng, là tình cảm gắn kết giữa sinh viên và người dân địa phương… Bên cạnh đó, còn là hành trang để chính các bạn được trưởng thành và bồi đắp quá trình học tập.

Sau nhiều năm đồng hành cùng chiến dịch, anh Ngô Trần Hoàng Dương, Bí thư Đoàn Khoa Kỹ thuật hóa học, giảng viên Khoa Kỹ thuật hóa học, nhìn nhận: "Mình nghĩ khi tham gia làm một công trình như vậy, các bạn sinh viên sẽ biết được công thức trộn và đổ một mẻ bê tông như thế nào để tạo được con đường vững chắc. Và rồi khi các bạn về làm thí nghiệm với đặc thù ngành của mình sẽ biết tỷ lệ pha chế như thế nào, bảo đảm sự linh hoạt trong các thành phần ra sao, cũng như quy trình thực hiện thế nào… Đây chính là những kỹ năng các bạn học được từ Mùa hè xanh, từ đó các bạn sẽ hiểu và hiểu nhiều hơn về lĩnh vực mà mình đang theo học, dù là bất cứ chuyên ngành gì".

Giúp người dân tiếp cận công nghệ số

Tại chương trình, khi được đặt vấn đề: "Nếu một ngày nào đó ở đâu cũng có những cây cầu, những con đường thì sinh viên tình nguyện Bách khoa sẽ làm gì?", cả 3 khách mời đều cho rằng đó là niềm hạnh phúc lớn nhất đối với những đội hình thanh niên tình nguyện vì biết rằng đời sống người dân đã được cải thiện và cũng là lúc các bạn tiếp nối bằng những cây cầu khác: cây cầu chuyển đổi số.

Theo Hoài Nam, trong chiến dịch Mùa hè xanh các năm qua, ngoài "đặc sản" xây cầu, làm đường, đội hình sinh viên tình nguyện Bách khoa còn thực hiện rất nhiều công trình và phần việc khác, đáng chú ý là những hoạt động chuyển đổi số. Trong đó có phong trào mang tên "Không sợ AI", chính là các lớp học "Bình dân học vụ số" dành cho học sinh THPT ở từng địa bàn. Các bạn cũng tham gia số hóa di tích lịch sử ở các địa phương, góp phần đưa những giá trị văn hóa, lịch sử bước vào một đời sống mới trên môi trường số, góp phần phát triển du lịch địa phương.

Theo anh Hoàng Dương, trong những mùa chiến dịch kế tiếp sẽ tiến hành giúp số hóa những sản phẩm OCOP địa phương. "Ở mỗi địa phương đều có nhiều sản phẩm bản địa, và rất cần được quảng bá nhiều hơn. Nếu có công cụ số để hỗ trợ, mức độ lan tỏa sản phẩm sẽ không chỉ trong nước mà với cả bạn bè và du khách quốc tế. Đó cũng là cách giúp địa phương phát triển kinh tế dựa trên nền tảng số, kiến thức số mà lực lượng sinh viên tình nguyện tụi mình có thể tham gia đóng góp", anh Dương nói.

Các bạn cũng khẳng định những con đường, cây cầu nông thôn vẫn luôn rất quan trọng khi giúp người dân giao thương, vận chuyển hàng hóa thuận tiện, tạo tiền đề để phát triển kinh tế. Nhưng khi các công trình ấy được nâng tầm thành những công trình số, những chiếc cầu giúp người dân và thanh thiếu nhi vùng quê tiếp cận với công nghệ… điều đó lại càng ý nghĩa, tạo sức bật để địa phương phát triển giàu mạnh hơn.