Năm 1976, Steve Jobs 21 tuổi và người bạn 25 tuổi lập ra Apple... Những tập đoàn này khi ra đời đều là doanh nghiệp siêu nhỏ.
Đại biểu Nguyễn Hải Long (đoàn Đà Nẵng)
ẢNH: QUOCHOI
"Nhìn lại Việt Nam, Nguyễn Hà Đông năm 2013 có trò chơi trên điện thoại, thu nhập có ngày 50.000 USD, nhưng dừng lại, không thành lập doanh nghiệp, không phát triển", ông Long nêu và cho rằng, kinh nghiệm từ quốc tế, chính sách cho các doanh nghiệp siêu nhỏ cần đi theo cả vòng đời doanh nghiệp: gia nhập - tồn tại - tăng trưởng hoặc rút lui.
Do đó, việc hỗ trợ không chỉ tập trung vào tiền vốn hoặc ưu đãi thuế. Doanh nghiệp siêu nhỏ còn rất cần tiếp cận công nghệ, phần mềm quản trị, dịch vụ kế toán, đơn giản hóa thủ tục... Việc giảm chi phí tiếp cận những dịch vụ này có thể mang lại hiệu quả thiết thực hơn so với việc đặt ra quá nhiều điều kiện để được hưởng một khoản hỗ trợ tài chính nhỏ.
Trên thực tế, doanh nghiệp siêu nhỏ hiện nay là nhóm đông nhất nhưng cũng dễ đóng cửa nhất. Theo số liệu thống kê của FiinGroup, năm 2025 tỷ lệ đóng cửa của nhóm này là 22,7%, gần gấp đôi tỷ lệ chung của doanh nghiệp nhỏ và vừa.
Đại biểu đoàn Đà Nẵng đề xuất cần theo nguyên tắc hỗ trợ cho doanh nghiệp nhỏ và siêu nhỏ theo hướng "dễ khi bắt đầu, thuận lợi khi phát triển và có lối ra hợp pháp khi thất bại".
Từ thực tế tiếp xúc cử tri với doanh nghiệp tại Đà Nẵng, ông cho biết, nhiều bạn trẻ Việt Nam mở doanh nghiệp tại nước ngoài vì thuận lợi hơn, ưu đãi hơn. Muốn đạt mục tiêu 2 triệu doanh nghiệp vào năm 2030 cần thêm nhiều doanh nghiệp do người trẻ tự lập từ đầu. Hàn Quốc đã có luật riêng về phát triển doanh nghiệp một người từ năm 2011.
Đại biểu Long đề xuất luật cần xác định rõ tiêu chí doanh nghiệp siêu nhỏ; mở rộng các ưu đãi khởi đầu sang mọi doanh nghiệp siêu nhỏ thành lập lần đầu, mỗi người sáng lập được hưởng một lần.
"Làm được như vậy thì người trẻ lập doanh nghiệp từ đầu cũng được hỗ trợ như hộ kinh doanh chuyển lên, không ai phải đi đường vòng", ông Long nói và kiến nghị cần có thêm các giải pháp hỗ trợ phi tài chính như pháp lý, khu làm việc chung, dễ tiếp cận nguồn vốn cũng như giải pháp thuận lợi khi giải thể...
Chỉ 9% doanh nghiệp nhỏ tiếp cận, thụ hưởng chính sách
Ông Long cũng nêu thực tế rút khỏi thị trường vẫn khó hơn nhiều so với gia nhập. Năm 2025, cả nước có hơn 195.000 doanh nghiệp thành lập mới, gần 77.000 doanh nghiệp ngừng hoạt động đang chờ giải thể, tuy nhiên chỉ gần 36.000 doanh nghiệp giải thể xong.
"Người trẻ thất bại một lần thì nghĩa vụ kê khai, tiền phạt đeo theo nhiều năm; còn doanh nghiệp “treo” dễ bị lợi dụng để mua bán hóa đơn. Trong khi đó, dự thảo luật chưa có quy định về rút khỏi thị trường", ông Long nêu và đề xuất cơ chế chấm dứt tự động.
Đại biểu Phan Thị Thùy Linh (đoàn Thanh Hóa)
ẢNH: QUOCHOI.VN
Doanh nghiệp siêu nhỏ liên tục 12 tháng không có doanh thu, không xuất hóa đơn, không sử dụng lao động, không nợ thuế, bảo hiểm thì được thông báo công khai việc đóng cửa giải thể - có như thế người trẻ mới yên tâm thành lập doanh nghiệp, đại biểu Hải Long chia sẻ.
Tán thành các chính sách đổi mới trong dự thảo luật, đại biểu Phan Thị Thùy Linh (đoàn Thanh Hóa) dẫn số liệu trong báo cáo tổng kết của Bộ Tài chính cho thấy, trong khảo sát gần 500 doanh nghiệp nhỏ và vừa chỉ khoảng 9% phản hồi đã tiếp cận, thụ hưởng chính sách hỗ trợ.
Con số này cho thấy cần đổi mới mạnh mẽ phương thức tổ chức thực hiện để chính sách thực sự đến được với doanh nghiệp, theo lời bà Linh.
Nữ đại biểu cũng chỉ ra tình trạng tiến độ hỗ trợ chưa theo kịp lộ trình nâng cấp của doanh nghiệp. Để đáp ứng yêu cầu của khách hàng lớn, doanh nghiệp có thể cần 1 - 2 năm cải tiến sản xuất.
Trong khi hoạt động hỗ trợ thường tập trung vào 6 tháng cuối năm ngân sách, chủ yếu là tư vấn, đào tạo, tham gia hội chợ; các nội dung như sản xuất thử, kiểm định chưa được triển khai rộng rãi. Từ đó, đại biểu đề xuất nên quy định rõ cơ chế thực hiện nhiệm vụ hỗ trợ kéo dài nhiều năm trong luật.
Bình luận (0)