Tự ý nghỉ việc có được hưởng trợ cấp thất nghiệp?

Tại chương trình giao lưu trực tuyến với chủ đề "Bảo hiểm thất nghiệp - hiểu đúng luật, hưởng đủ quyền" do Bảo hiểm xã hội (BHXH) TP.Hà Nội tổ chức ngày 14.4, các câu hỏi liên quan đến chính sách bảo hiểm thất nghiệp đã được các chuyên gia giải đáp.

ẢNH: T.H

Trả lời câu hỏi của người lao động về việc nếu tự ý nghỉ việc hoặc nghỉ ngang không báo trước thì có được nhận trợ cấp thất nghiệp hay không, bà Trần Thị Thu Hà, Phó trưởng phòng Chế độ BHXH (BHXH Hà Nội), cho biết pháp luật hiện hành đã quy định rất rõ. 

"Theo luật Việc làm năm 2025, người lao động chỉ được hưởng trợ cấp thất nghiệp khi chấm dứt hợp đồng lao động đúng quy định của pháp luật. Trường hợp đơn phương chấm dứt hợp đồng trái luật sẽ không đủ điều kiện hưởng trợ cấp", bà Hà nhấn mạnh.

Cạnh đó, việc tự ý nghỉ ngang, không đảm bảo thời hạn báo trước hoặc không có căn cứ hợp pháp theo bộ luật Lao động sẽ bị xem là chấm dứt hợp đồng trái pháp luật. 

"Trong trường hợp này, người lao động sẽ không được nhận trợ cấp thất nghiệp. Tuy nhiên, thời gian đã đóng bảo hiểm thất nghiệp trước đó vẫn được bảo lưu để cộng dồn cho lần tham gia sau", bà Hà nói thêm.

Cũng tại buổi giao lưu, một số người lao động hỏi trong trường hợp bị công ty sa thải do vi phạm kỷ luật thì có được hưởng trợ cấp thất nghiệp hay không.

Hồi đáp, bà Hà cho biết: "Việc sa thải là quyết định từ phía người sử dụng lao động, không phải hành vi đơn phương chấm dứt hợp đồng trái luật của người lao động. Vì vậy, về nguyên tắc, người bị sa thải vẫn có thể được hưởng trợ cấp thất nghiệp nếu đáp ứng đủ các điều kiện theo quy định".

Cụ thể, người lao động cần đáp ứng các điều kiện như đã đóng bảo hiểm thất nghiệp từ đủ 12 tháng trở lên trong vòng 24 tháng trước khi mất việc; nộp hồ sơ trong thời hạn 3 tháng kể từ ngày chấm dứt hợp đồng và chưa có việc làm sau 10 ngày kể từ ngày nộp hồ sơ.

Thực hiện nghĩa vụ quân sự, đi học dài hạn không thuộc diện hưởng trợ cấp thất nghiệp

Ngoài ra, bà Hà lưu ý một số trường hợp không đủ điều kiện hưởng trợ cấp thất nghiệp theo quy định của luật Việc làm 2025 và các văn bản hướng dẫn. 

"Người lao động sẽ không được hưởng nếu chưa đóng đủ thời gian bảo hiểm thất nghiệp, không nộp hồ sơ đúng hạn hoặc đã có việc làm trong thời gian xét duyệt hồ sơ", bà nói.

Các trường hợp như thực hiện nghĩa vụ quân sự, tham gia công an, đi học dài hạn trên 12 tháng hoặc bị áp dụng biện pháp đưa vào cơ sở giáo dục bắt buộc, cơ sở cai nghiện cũng không thuộc diện được hưởng trợ cấp thất nghiệp.

Thông tin thêm tại chương trình, ông Nguyễn Công Định, Phó giám đốc BHXH TP.Hà Nội, cho biết năm 2026 là năm đầu tiên triển khai luật Việc làm 2025 với nhiều điểm mới đáng chú ý.

"Chính sách bảo hiểm thất nghiệp được điều chỉnh theo hướng mở rộng quyền lợi cho người lao động, đặc biệt là mở rộng đối tượng tham gia và cải cách thủ tục hành chính", ông Định nói và cho biết, người lao động có hợp đồng từ 1 tháng trở lên hoặc làm việc không trọn thời gian đã được tham gia bảo hiểm thất nghiệp. 

Đáng chú ý, nhờ kết nối dữ liệu với hệ thống định danh điện tử VNeID, người lao động có thể nộp hồ sơ hưởng trợ cấp thất nghiệp trực tuyến tại nhà thông qua Cổng dịch vụ công quốc gia.

Các chuyên gia khuyến nghị người lao động cần tìm hiểu kỹ quy định pháp luật trước khi nghỉ việc để tránh mất quyền lợi. Việc chấm dứt hợp đồng đúng quy định không chỉ đảm bảo quyền hưởng trợ cấp thất nghiệp mà còn giúp người lao động hạn chế rủi ro pháp lý trong quan hệ lao động.