Viết email hay nhờ AI, nhưng vào họp lại 'cứng họng' trước câu hỏi bất ngờ

Công cụ trí tuệ nhân tạo (AI) đang hỗ trợ người lao động soạn email, báo cáo, phản hồi khách hàng... Theo các chuyên gia, công cụ này giúp vượt qua rào cản diễn đạt nhưng không thể thay thế năng lực giao tiếp trực tiếp.

AI trở thành “trợ lý ngôn ngữ” nơi công sở

“Tôi không giỏi viết”, Đặng Thành Nhật, 32 tuổi, làm việc tại một cơ quan trên đường Nguyễn Đình Chiểu (P.Xuân Hòa, TP.HCM), thẳng thắn chia sẻ.

Mỗi khi cần gửi email cho khách hàng hay báo cáo với cấp trên, anh Nhật đều mở ChatGPT để nhờ gợi ý cách diễn đạt. “Trước đây tôi mất cả tiếng chỉ để viết một email vì sợ dùng từ không phù hợp. Giờ chỉ cần gõ vài ý chính, AI sẽ giúp diễn đạt chuyên nghiệp và mạch lạc hơn”, Nhật nói.

AI trở thành “trợ lý ngôn ngữ” của lao động trẻ - Ảnh 1.

AI đang trở thành công cụ hỗ trợ nhiều người lao động soạn email, phản hồi khách hàng và các văn bản công sở

ẢNH: QUỲNH QUỲNH

Theo Nhật, AI ngày càng trở thành công cụ quen thuộc trong công việc hằng ngày. Bên cạnh email, Nhật còn sử dụng AI để hỗ trợ viết đơn xin nghỉ phép, thư xin việc, báo cáo, biên bản cuộc họp hay phản hồi khách hàng.

Không riêng Nhật, nhiều người lao động trẻ cũng xem AI như một “biên tập viên” luôn sẵn sàng giúp họ vượt qua nỗi sợ diễn đạt.

Nguyễn Thị Lệ Huyền, 27 tuổi, làm việc tại 237 Lê Quốc Hưng (P.Xóm Chiếu, TP.HCM), cho rằng với những người làm chuyên môn như kỹ sư, lập trình viên, nhân viên vận hành, hay những công việc không đòi hỏi kỹ năng viết bài bản, AI đã giúp thu hẹp khoảng cách về khả năng diễn đạt.

“Trước đây nhiều người có chuyên môn nhưng lại lúng túng khi viết email, báo cáo hay phản hồi khách hàng. AI giúp các văn bản trở nên rõ ràng, mạch lạc và dễ hiểu hơn”, chị Huyền nói.

Trong khi đó, Đỗ Thị Minh Anh, 25 tuổi, làm việc tại 343 Phạm Ngũ Lão (P.Bến Thành, TP.HCM), cho biết cô thường sử dụng AI để soạn email trao đổi với khách hàng và các văn bản công việc. Gần đây, khi chuẩn bị nghỉ việc, Minh Anh cũng nhờ AI gợi ý cách viết đơn xin nghỉ việc với giọng văn lịch sự, thể hiện sự biết ơn nhưng vẫn ngắn gọn.

“Tôi chỉ xem AI là người gợi ý câu chữ. Sau đó vẫn phải chỉnh sửa để đúng với hoàn cảnh và cảm xúc của mình”, Minh Anh chia sẻ.

Theo chị Đỗ Thị Nguyên Hương, phụ trách tuyển dụng Công ty TNHH Kiến trúc xây dựng Trịnh Quang (P.Thới An, TP.HCM), AI đang dần trở thành một “trợ lý ngôn ngữ” trong môi trường làm việc. 

“Trước đây, một người giỏi chuyên môn nhưng diễn đạt kém có thể gặp bất lợi khi báo cáo công việc hoặc trao đổi với khách hàng. Hiện nay, AI giúp họ trình bày ý tưởng rõ ràng và chuyên nghiệp hơn. Đây là công cụ giúp người lao động vượt qua rào cản diễn đạt và tiết kiệm thời gian”, chị Hương nhận định.

AI viết hộ, nhưng con người vẫn phải giao tiếp

Theo chị Trần Thị Như Mai, Phụ trách tuyển dụng, Công ty công nghệ Tầm Nhìn Số (xã Thanh An, TP.HCM), sự phổ biến của AI cũng đang làm thay đổi cách doanh nghiệp nhìn nhận các văn bản công sở.

“Nếu trước đây một email trau chuốt có thể phản ánh khả năng diễn đạt của người viết, thì nay nhà tuyển dụng hiểu rằng bất kỳ ai cũng có thể nhờ AI hỗ trợ. Vì vậy, giá trị không còn nằm ở câu chữ đẹp, mà ở nội dung, tư duy và khả năng giải quyết vấn đề”, chị Mai nói.

Tuy nhiên, theo chị Mai, khi rời khỏi màn hình máy tính, AI không thể thay con người đối thoại trong những tình huống thực tế như một cuộc họp căng thẳng, buổi thương lượng hợp đồng hay xử lý khủng hoảng với khách hàng.

“Khả năng lắng nghe, đọc cảm xúc đối phương, phản ứng linh hoạt, đặt câu hỏi đúng lúc và thuyết phục bằng sự chân thành vẫn là năng lực thật của con người. Đã xuất hiện nghịch lý khi có người viết email rất hay nhưng lại lúng túng trong giao tiếp trực tiếp. AI có thể nâng chất lượng văn bản, nhưng không đồng nghĩa người lao động đã nâng cao kỹ năng giao tiếp”, chị Mai chia sẻ.

Ở góc độ kỹ năng, ông Huỳnh Trọng Vỹ, chuyên gia kỹ năng sống thuộc Trung tâm kỹ năng Hành Trang Mới (P.Thạnh Mỹ Tây, TP.HCM), cho rằng AI nên được xem là công cụ hỗ trợ chứ không phải sự thay thế. “Nếu mọi email, báo cáo hay bài thuyết trình đều do AI hoàn thiện, người lao động rất dễ đánh mất khả năng diễn đạt bằng chính ngôn ngữ của mình”, ông Vỹ nói.

Theo ông, một bộ phận người trẻ có xu hướng ít rèn luyện kỹ năng viết vì tin rằng AI luôn có thể làm tốt hơn. Về lâu dài, điều này có thể ảnh hưởng đến vốn từ, tư duy lập luận và khả năng phản biện.

“AI có thể viết một văn bản hoàn hảo, nhưng không thể thay người lao động trả lời những câu hỏi bất ngờ trong một cuộc họp hay tạo dựng sự tin cậy trong một cuộc đàm phán”, ông Vỹ nhấn mạnh.

Đồng quan điểm, Nguyễn Khánh Duy, 26 tuổi, làm việc tại 1060 Nguyễn Văn Linh (P.Tân Hưng, TP.HCM), cho rằng điều quan trọng không phải là để AI viết thay, mà là biết sử dụng AI đúng cách.

“Người lao động cần học cách đặt câu hỏi cho AI, kiểm chứng thông tin, chỉnh sửa nội dung theo từng bối cảnh và chuyển hóa những câu chữ trên màn hình thành cuộc đối thoại hiệu quả ngoài đời thực.

AI giúp nhiều người viết email, báo cáo hay đơn từ chỉn chu hơn. Nhưng khi khoảng cách về kỹ năng viết dần được AI thu hẹp, lợi thế cạnh tranh sẽ chuyển sang những năng lực khó thay thế như giao tiếp trực tiếp, tư duy phản biện, khả năng lắng nghe, xử lý tình huống và xây dựng mối quan hệ. Biết sử dụng AI là cần thiết, nhưng biết nói để người khác hiểu, tin tưởng và sẵn sàng đồng hành mới là giá trị cốt lõi của người lao động”, Duy chia sẻ.

Bạn không thể gửi bình luận liên tục. Xin hãy đợi
60 giây nữa.