Xe điện, hybrid khiến người Việt mua ô tô quan tâm hơn đến chi phí sử dụng?

Thị trường ô tô Việt Nam những năm gần đây chứng kiến sự thay đổi khá rõ về sản phẩm cũng như nhu cầu của người mua. Nếu trước đây giá bán, kiểu dáng thiết kế, trang bị tiện nghi hay thậm chí cả giá trị bán lại… là những tiêu chí cơ bản thường được người mua ô tô đặt lên bàn cân đầu để so sánh và đưa ra lựa chọn thì hiện nay chi phí sử dụng ô tô, đặc biệt là mức tiêu hao nhiên liệu, ngày càng được nhiều người mua ô tô quan tâm.

Lần đầu mua ô tô, anh Nguyễn Chí Thiện, ngụ phường Linh Xuân, TP.HCM hiện đang làm nhân viên cho một công ty phần mềm cho biết: "Vì khoản tài chính dành cho việc mua ô tô không quá rủng rỉnh và cũng không muốn mất nhiều thời gian cho việc sạc pin và thường xuyên sử dụng xe… nên yếu tố tôi quan tâm khi mua ô tô là chi phí sử dụng, mức tiêu hao nhiên liệu bên cạnh thiết kế và trang bị, tính năng".

Ảnh: BÁ HÙNG

Không chỉ những người mua ô tô lần đầu, ngay cả những vị khách từng có kinh nghiệm dùng ô tô như anh Lê Trọng Khang, ngụ TP.HCM cũng rất quan tâm đến chi phí sử dụng xe khi đổi sang xe mới. "Trước đây gia đình tôi dùng chiếc Ford Escape đời cũ, xe vận hành mạnh mẽ, ổn định nhưng khá hao nhiên liệu và chi phí bảo dưỡng, thay thế linh phụ kiện định kỳ cũng khá cao. Do đó, khi bán lại để đổi lựa chọn xe mới, dù vẫn ưu tiên mua xe máy xăng nhưng tôi và vợ khi đi xem đều cân nhắc yếu tố phù hợp, thực dụng và tiết kiệm chi phí sử dụng".

Thực tế, chi phí sử dụng cũng là yếu tố được không ít khách hàng đề cao khi chọn mua ô tô, nhất là với nhóm khách hàng mua ô tô chạy dịch vụ. Tuy nhiên, những năm gần đây khi ô tô điện và hybrid xuất hiện ngày càng phổ biến, cung cấp thêm lựa chọn cho người tiêu dùng, đồng thời giúp họ có cơ sở so sánh rõ hơn về chi phí vận hành giữa các loại động cơ… sự thay đổi tiêu chí mua ô tô theo hướng đề cao chi phí sử dụng ngày càng thấy rõ.

Ô tô điện, hybrid giúp người mua dễ hình dung hơn về "chi phí nuôi xe"

Sự xuất hiện ngày càng phổ biến của ô tô điện, xe hybrid không chỉ giúp thị trường ô tô Việt Nam ngày càng đa dạng và cạnh tranh hơn mà thực tế còn giúp người mua ô tô có thêm cơ sở so sánh, đối chiếu để thấy rõ hơn chi phí nuôi xe hàng tháng.

Ảnh: BÁ HÙNG

Với một chiếc ô tô động cơ đốt trong, mức giá niêm yết thường là con số đầu tiên người mua đem ra so sánh. Tuy nhiên, sau khi xe lăn bánh, chủ xe tiếp tục phải chi cho nhiên liệu, bảo dưỡng, thay dầu, phụ tùng hao mòn, gửi xe, phí cầu đường... Khi xe điện và hybrid phổ biến hơn, những khoản chi này trở nên dễ so sánh và nhận thấy rõ hơn.

Chẳng hạn, người mua có thể đặt cạnh mức tiêu hao nhiên liệu của một mẫu xe xăng với chi phí năng lượng của xe điện hoặc mức tiêu thụ nhiên liệu thấp hơn của xe hybrid để thấy được khoản chênh lệch về chi phí sử dụng hàng tháng. Với người sử dụng xe thường xuyên, đặc biệt là đi lại trong đô thị với quãng đường hàng chục km mỗi ngày, khoản chênh lệch này có thể tích lũy đáng kể theo tháng và năm.

Thực tế, sự phát triển của xe điện và hybrid cũng tạo ra một cách tiếp cận mới khi người mua ô tô không quan tâm "xe này giá bao nhiêu?" mà còn muốn biết rõ với nhu cầu sử dụng của họ "mỗi tháng phải bỏ ra bao nhiêu để sử dụng xe?" Đây là thay đổi đáng chú ý và dễ nhận thấy nhất ở nhóm khách mua xe lần đầu. Bởi theo anh T.T.N.V một người có kinh nghiệm lâu năm trong lĩnh vực kinh doanh ô tô cho biết: "Một mẫu xe có giá bán thấp hơn chưa chắc đồng nghĩa với tổng chi phí sử dụng thấp hơn trong vài năm. Ngược lại, một mẫu xe có giá mua ban đầu cao hơn nhưng tiết kiệm nhiên liệu, chi phí bảo dưỡng phù hợp có thể tạo ra bài toán tài chính khác trong quá trình sử dụng".

Ảnh: BÁ HÙNG

Tất nhiên, không thể chỉ nhìn vào khoản tiền nhiên liệu để kết luận xe nào "rẻ" hơn. Người mua còn phải tính chi phí sạc, bảo dưỡng, bảo hiểm, gửi xe, lãi vay nếu mua trả góp và giá trị bán lại. Các quy định hiện hành cũng ngày càng chuẩn hóa việc công bố mức tiêu thụ năng lượng của phương tiện. Thông tin đăng ký có thể thể hiện mức tiêu thụ nhiên liệu đối với xe động cơ đốt trong và hybrid, cũng như mức tiêu thụ điện năng đối với xe thuần điện. Đây chính là một trong những cơ sở để người mua ô tô có thể tính toán phần nào chi phí sử dụng theo nhu cầu sử dụng xe.

Vì sao người Việt mua ô tô ngày càng quan tâm hơn đến chi phí sử dụng xe?

Theo một số chuyên gia trong lĩnh vực ô tô, việc một bộ phận người Việt mua ô tô ngày càng quan tâm hơn đến chi phí sử dụng xe là điều dễ hiểu, bởi ô tô đang dần được người Việt xem như phương tiện hơn là tài sản như trước đây. Thực tế, với sự hỗ trợ của các tổ chức tài chính thông qua các gói cho vay mua ô tô, việc sở hữu một chiếc ô tô hiện nay không còn thật sự quá khó khăn như trước, tuy nhiên lại đặt ra bài toán về khả năng "nuôi xe". Do đó, khi những yếu tố như giá nhiên liệu, giá linh phụ kiện ô tô có nhiều yếu tố để tạo ra sự biến động cao… chi phí sở hữu ô tô ngày càng được người mua nhìn theo chu kỳ dài hơn.

Nếu trước đây người mua có thể tập trung vào khoản tiền cần bỏ ra để sở hữu xe, hiện nay nhiều người bắt đầu tính cả số tiền phải chi trong mỗi tháng, mỗi năm hoặc thậm chí từ 3 - 5 năm sử dụng. Điều này đặc biệt rõ ở nhóm khách hàng trẻ, gia đình mua xe lần đầu, nhóm khách mua ô tô trả góp hoặc những người sử dụng ô tô với tần suất cao.

Ảnh: BÁ HÙNG

Sự biến động của giá nhiên liệu cũng góp phần làm thay đổi cách tính toán. Khi tiền xăng dầu trở thành một khoản chi định kỳ, người sử dụng xe có thể dễ dàng nhận thấy sự khác biệt giữa một mẫu xe tiêu thụ 5 - 6 lít/100 km với một mẫu xe tiêu thụ cao hơn, nhất là khi quãng đường sử dụng mỗi năm lên tới hàng chục nghìn km. Với ô tô điện, cách tính thậm chí còn khác hơn khi người mua chuyển từ việc quan tâm "bao nhiêu lít xăng/100 km" sang "bao nhiêu kWh/100 km" và chi phí cho mỗi lần sạc.

Điều đó phần nào cho thấy câu chuyện điện hóa ô tô tại Việt Nam không chỉ nằm ở xu hướng "xanh". Với người mua xe, bài toán kinh tế trong quá trình sử dụng đang ngày càng trở thành một phần quan trọng để đưa quyết định mua ô tô.

Trong thời gian tới, bên cạnh thiết kế, trang bị, thương hiệu và giá bán, những câu hỏi về chi phí năng lượng, bảo dưỡng, khả năng sạc, phạm vi hoạt động và tổng chi phí sở hữu có thể tiếp tục được người mua quan tâm. Sự thay đổi này cho thấy xe điện và hybrid không chỉ tạo thêm những lựa chọn mới trên thị trường ô tô Việt Nam, mà còn đang góp phần thay đổi cách người tiêu dùng đánh giá giá trị của một chiếc ô tô trong suốt vòng đời sử dụng.