Anh bảo vệ thỏa thuận trả lại quần đảo Chagos sau khi bị ông Trump chỉ trích

Tổng thống Trump từng ủng hộ thỏa thuận Anh trả lại quần đảo Chagos cho Mauritius, khi thỏa thuận này được ký kết vào tháng 5.2025, theo AFP.

Theo thỏa thuận, Anh sẽ chuyển giao quần đảo Chagos cho thuộc địa cũ của mình là đảo quốc Mauritius và trả tiền thuê một căn cứ quân sự quan trọng của Mỹ và Anh trên đảo Diego Garcia, hòn đảo lớn nhất trong quần đảo Chagos, trong 1 thế kỷ.

Tuy nhiên, Tổng thống Trump đã thay đổi lập trường, khi viết mạng xã hội Truth Social vào đầu ngày 20.1: "Việc Anh nhượng lại vùng đất vô cùng quan trọng là một hành động thật ngu ngốc và là một trong rất nhiều lý do an ninh quốc gia khiến Greenland phải được mua lại".

Tổng thống Trump có phát ngôn như trên sau khi đe dọa áp thuế đối với Anh và 7 quốc gia châu Âu khác vì 8 quốc gia này đã phản đối việc ông Trump muốn Mỹ thâu tóm Greenland, vốn là vùng lãnh thổ tự trị thuộc Đan Mạch.

Ảnh: Reuters

Đáp lại lời chỉ trích của Tổng thống Trump về thỏa thuận giao Chagos, Văn phòng Thủ tướng Anh nhấn mạnh: "Thỏa thuận này đảm bảo hoạt động của căn cứ chung Mỹ - Anh trên đảo Diego Garcia trong nhiều thế hệ, với các điều khoản vững chắc để giữ nguyên khả năng độc đáo của căn cứ và ngăn chặn các đối thủ của chúng ta".

"Hiệp ước đã được ký kết với chính phủ Mauritius. Vì vậy, tôi không thể quay ngược thời gian về điều đó", AFP dẫn lời ông Darren Jones, một bộ trưởng trong nội các Anh. Ông nói thêm rằng thỏa thuận đang ở giai đoạn cuối cùng của quá trình quốc hội xem xét.

Anh vẫn kiểm soát quần đảo Chagos sau khi Mauritius giành độc lập từ Anh vào thập niên 1960. Tuy nhiên, Anh đã trục xuất hàng ngàn người dân trên quần đảo Chagos. Những người bị trục xuất sau đó đã đệ trình một loạt vụ kiện đòi bồi thường tại các tòa án Anh.

Năm 2019, Tòa án Công lý Quốc tế đã khuyến nghị Anh Quốc nên giao quần đảo Chagos cho Mauritius sau nhiều thập niên tranh chấp pháp lý. Theo chính phủ Anh, những thách thức tại các tòa án quốc tế và trong nước đã khiến tình trạng của căn cứ quân sự ở quần đảo Chagos "bị đe dọa".

Các chính trị gia đối lập ở Anh cũng đã chỉ trích thỏa thuận giao quần đảo Chagos cho Mauritius. Theo thỏa thuận đó, Anh sẽ trả cho Mauritius 101 triệu bảng Anh (hơn 3.572 tỉ đồng) mỗi năm trong 99 năm để thuê đảo Diego Garcia.