Bước tiến của Houthi đe dọa “yết hầu” biển Đỏ

Điểm nóng mới

Reuters hôm qua dẫn một số nguồn tin từ chính phủ Yemen cho hay lực lượng Houthi đã tiến tới quần đảo Hanish trên biển Đỏ sau khi chiếm được thành phố cảng chiến lược Mocha thuộc miền tây Yemen. Bước tiến này diễn ra trong bối cảnh giao tranh giữa Houthi với lực lượng chính phủ Yemen được Ả Rập Xê Út hậu thuẫn gia tăng trong những ngày gần đây. Giao tranh giữa Houthi và Ả Rập Xê Út cũng vì thế leo thang.

Ngoài ra, 4 nguồn tin nói với Reuters rằng Houthi hôm qua đã tiến tới đảo chiến lược Perim nằm giữa eo biển Bab el-Mandeb. Trước đó, 2 nguồn tin từ chính phủ Yemen cho hay lực lượng của họ đã rút khỏi Perim, và Houthi cũng đã chiếm được thị trấn ven biển Đỏ Dhubab nằm trên đất liền, đối diện đảo này.

Sau khi Mocha bị Houthi chiếm, Đại sứ Yemen tại LHQ Abdullah Al-Saadi ngày 10.9 kêu gọi HĐBA thực thi các biện pháp "ngăn chặn việc cung cấp vũ khí, linh kiện, công nghệ và chuyên môn quân sự cho lực lượng dân quân này". Đại sứ Ả Rập Xê Út tại LHQ Abdulaziz Alwasil thì nhấn mạnh vương quốc này vẫn ủng hộ hòa bình tại Yemen, nhưng cũng sẽ áp dụng mọi biện pháp cần thiết để ngăn chặn các cuộc tấn công của Houthi, theo AP.

Trang tin Axios dẫn lời hai quan chức Mỹ tiết lộ Thái tử Ả Rập Xê Út Mohammed bin Salman đã hai lần gọi điện cho Tổng thống Mỹ Donald Trump vào ngày 10.9 để thúc giục ông tiến hành các cuộc tấn công nhắm vào Houthi, nhưng ông Trump không nghe máy. Cũng theo Axios, trong những tuần gần đây, giới chức Mỹ đã thông báo với phía Ả Rập Xê Út rằng chỉ đạo của ông Trump là tập trung lực lượng Mỹ vào Iran và bảo vệ eo biển Hormuz, đồng thời tránh mở thêm mặt trận quân sự khác.

Ảnh: AFP

CNN dẫn một số nguồn thạo tin cho hay hơn 100 cố vấn quân sự Mỹ đang có mặt tại Ả Rập Xê Út để hỗ trợ về mặt tình báo và xác định mục tiêu trong chiến dịch quân sự chống Houthi. Tuy nhiên, các nguồn tin khẳng định sự hỗ trợ này hiện giới hạn và Mỹ không trực tiếp tham gia vào các cuộc không kích. Đến chiều qua chưa có thông tin phản ứng từ Mỹ.

Nguy cơ với Bab el-Mandeb

Một nguồn tin quân sự Yemen hôm 10.9 tiết lộ Houthi đang tiến về phía eo biển Bab el-Mandeb, theo AFP. Cựu Đại sứ Mỹ tại Algeria Henry Ensher nhận định với mạng truyền hình Al Jazeera rằng Houthi có thể giành quyền kiểm soát eo biển Bab el-Mandeb và Mỹ hiện không đủ khả năng ngăn chặn kịch bản này. Eo biển Bab el-Mandeb, vốn được xem như "yết hầu" biển Đỏ nối với vịnh Aden, nơi trung chuyển khoảng 12% lượng hàng hóa toàn cầu. Tầm quan trọng của eo biển này đối với nguồn cung dầu mỏ toàn cầu đã tăng lên khi Iran gần như phong tỏa eo biển Hormuz gần đó.

Ông Maged Al-Madhaji, lãnh đạo Trung tâm Nghiên cứu chiến lược Sana'a (Yemen), cho rằng những bước tiến bất ngờ của Houthi tại dải chiến lược ven biển Đỏ của Yemen có thể đe dọa nỗ lực của Ả Rập Xê Út trong việc chuyển hướng xuất khẩu để tránh eo biển Hormuz.

Tuy Houthi có lý do riêng để chống lại Ả Rập Xê Út, nhưng cuộc xung đột này cũng phục vụ lợi ích của Iran bằng cách gia tăng áp lực lên quốc gia sản xuất dầu mỏ vốn là đồng minh của Mỹ, theo AP. Ông Farea al-Muslimi, chuyên gia nghiên cứu về Yemen và vùng Vịnh tại tổ chức Chatham House (Anh), cho rằng bước tiến của Houthi về phía Mocha có thể mang lại cho Iran lợi thế trong các cuộc đàm phán với Mỹ.