Cứ đăng video, gắn link là có tiền: 'Đổ tiền' vào cuộc đua lượt xem

Dương Quỳnh Trang- Duongtrang.bc@gmail.com

13/11/2026 11:32 GMT+7

Có những video đạt hàng ngàn lượt xem nhưng không phát sinh đơn hàng; cũng có những người duy trì việc đăng tải trong thời gian dài nhưng số tiền hoa hồng nhận được vẫn không đủ bù đắp chi phí đã bỏ ra.

Ròng rã sau 3 tháng ra trường mà không xin được việc làm phù hợp, Lê Thu (22 tuổi) rời thành phố về quê ở Đắk Lắk quay video cuộc sống ở nông thôn, hy vọng lượt xem tốt để gắn link sản phẩm để bán hàng.

Khoe với chúng tôi về các sản phẩm vừa bỏ tiền ra mua, Thu cho biết cô xin mẹ 10 triệu đồng, coi như vốn làm ăn để "khởi nghiệp" từ tiếp thị liên kết (affiliate marketing).

"Tự tin vì thấy nhiều người giàu lên từ affiliate marketing, nên tui làm theo. Nhưng có lẽ tui chưa được may mắn như họ", Lê Thu thở dài và cho biết loay hoay quay chụp cả tuần, dựng video, gắn link sản phẩm mà cô chỉ nhận về hơn 17.000 đồng.

Video lác đác lượt xem, không có đơn hàng nào được ghi nhận. Thu nói cô cũng xoay sở, tìm phương án cải thiện nhưng chưa có tiến triển. Theo cô, nguyên nhân có lẽ vì nội dung chưa thực sự hấp dẫn người xem, hoặc vì cô... không nổi tiếng.

Tương tự Lê Thu, Khánh Vy (31 tuổi, ở Hà Tĩnh) kể cô háo hức với công việc affiliate marketing vì thấy bạn bè xung quanh làm, có kết quả tốt, có tiền mua được điện thoại đẹp... nên đã "mạnh tay" quẹt thẻ tín dụng hơn 5 triệu đồng để đầu tư cho thiết bị quay, chụp, âm thanh, ánh sáng...

"Tôi nhờ cả em trai giúp mình quay video, lên kịch bản chỉn chu cho mỗi clip. Nhưng không hiểu sao lượt xem rất thấp", Vy kể và cho biết có những sản phẩm cô nghĩ sẽ "chốt" đơn liên tục thì lại không ai ngó ngàng.

Sau 3 tháng chỉ đạt hoa hồng hơn 200.000 đồng, Khánh Vy quyết định thanh lý "đồ nghề" mà cô phải quẹt thẻ tín dụng để đầu tư, vì không hiệu quả.

Chi phí ẩn sau mỗi video

Có hơn một năm làm affiliate marketing, Thùy Dung (35 tuổi, ở Hà Nội) cho biết cô dành mỗi tối 1 - 2 tiếng quay dựng video và cũng dùng chừng đó thời gian để livestream giới thiệu sản phẩm sau thời gian 8 tiếng/ngày đi làm ở công ty.

Kể với chúng tôi, Dung nói cô được chồng "đầu tư" mua chân máy quay, đèn, micro đầy đủ. Ngoài ra, cô còn bỏ tiền tham gia khóa học chỉnh sửa video, hỗ trợ nội dung... Song, hoa hồng thực nhận từ công việc affiliate marketing không như kỳ vọng.

"Thấy nhiều người làm giàu từ affiliate marketing nên tôi nghĩ mình cũng có thể giàu lên như vậy. Tôi đầu tư nhiều cả thời gian và tiền bạc, với hy vọng sẽ thu lại hoa hồng lớn hơn nhưng video rất ít lượt xem và lượt mua thì năm thì mười họa mới có", Dung kể.

Cô cho biết, một thời gian dài không phát sinh hoa hồng khiến cô bị áp lực tâm lý. "Tôi cảm thấy mình bị khó chịu về một việc mà trước đây không làm cũng không ảnh hưởng gì. Kèm theo đó là cảm giác thất vọng vì đã kỳ vọng nhiều, rồi mất thời gian, ảnh hưởng đến công việc cơ quan... thậm chí là phải cân đối lại chi tiêu cá nhân nên tôi buộc dừng lại".

Tương tự, Giang (30 tuổi, ở Đồng Nai) chia sẻ cô cảm thấy gánh nặng và áp lực nhiều hơn sau khi thử sức bước vào "cuộc chơi" affiliate marketing.

Giang kể ban đầu cô không nghĩ đến việc phải đạt được hoa hồng mà chỉ "đăng video cho vui". Song, từ những video được cô đầu tư, kéo theo hoa hồng tăng lên, có tháng doanh thu của Giang đạt 13 triệu đồng.

Nhưng khi bắt đầu có thu nhập, Giang cũng ngày càng chú ý đến lượt xem và số đơn hàng. Điện thoại trở thành thứ cô thường xuyên kiểm tra, còn hiệu quả của từng video ảnh hưởng trực tiếp đến tâm trạng.

"Khi có hoa hồng rồi thì mình thấy vui, rồi suốt ngày mình chăm chăm lướt điện thoại, mình luôn để ý đến nó dẫn đến việc mình bị tâm lý lo lắng khi lượt xem thấp hoặc không 'chốt' được đơn", Giang kể. Sau 8 tháng, vì quá mải mê với tiếp thị liên kết và lơ là công việc chính, cô quyết định dừng lại.

Những trải nghiệm của Dung và Giang cho thấy áp lực của công việc không chỉ nằm ở khoản tiền đầu tư ban đầu hay hoa hồng thấp. Khi đã dành nhiều thời gian và kỳ vọng vào kết quả, người làm còn dễ bị cuốn vào việc theo dõi lượt xem, tìm cách tăng tương tác và liên tục sản xuất nội dung. Một công việc được bắt đầu như nghề tay trái vì thế có thể trở thành gánh nặng nếu thu nhập không tương xứng với công sức.

Khi "cuộc chơi" không còn miễn phí

Đằng sau mỗi video giới thiệu sản phẩm là nhiều công đoạn: tìm kiếm mặt hàng, nghiên cứu nhu cầu người xem, lên ý tưởng, quay dựng và chỉnh sửa nội dung. Ngoài tiền mua sản phẩm mẫu, thiết bị và phần mềm, người làm tiếp thị liên kết còn phải dành thời gian theo dõi hiệu quả, thử nghiệm cách thể hiện mới và điều chỉnh nội dung.

Tuy nhiên, lượt xem cao không đồng nghĩa với việc bán được hàng. Một video có thể thu hút người xem nhờ yếu tố giải trí nhưng chưa đủ sức thuyết phục họ mua sản phẩm. Giá bán, chất lượng, đánh giá của khách hàng, mức độ phù hợp với nhu cầu và chính sách giao hàng, đổi trả đều có thể ảnh hưởng đến quyết định mua sắm.

Ngay cả khi người xem nhấp vào đường link, giao dịch vẫn có thể không hoàn tất hoặc đơn hàng bị hủy, hoàn trả, khiến hoa hồng thực nhận thấp hơn kỳ vọng. Vì vậy, số lượt xem hay doanh thu được chia sẻ trên mạng xã hội chưa phản ánh đầy đủ hiệu quả kinh tế của công việc này.

Với những người làm ngoài giờ, chi phí còn nằm ở thời gian nghỉ ngơi, học tập hoặc cơ hội dành cho công việc có thu nhập ổn định hơn. Nếu không tính đến những khoản đầu tư ấy, người tham gia rất dễ đánh giá quá cao hiệu quả của tiếp thị liên kết, nhất là khi chỉ nhìn vào những trường hợp thành công được lan truyền rộng rãi.

Câu chuyện của Lê Thu, Khánh Vy, Thùy Dung và Giang cho thấy việc liên tục đăng video không bảo đảm nguồn thu nhập ổn định. Khi chưa có dữ liệu chứng minh khả năng tạo đơn hàng, tiếp tục chi tiền mua thiết bị, sản phẩm hoặc tăng tần suất sản xuất nội dung có thể khiến người làm chịu thêm áp lực tài chính.

Trao đổi với PV Thanh Niên, tiến sĩ Phan Phương Nam, Phó trưởng khoa Luật Thương mại, Trường đại học Luật TP.HCM, cho rằng việc xem tiếp thị liên kết là một dạng "thu nhập thụ động" đơn giản chưa phản ánh đúng thực tiễn kinh tế và pháp lý của mô hình này.

Theo tiến sĩ Nam, cơ chế phân phối và ưu tiên hiển thị trên các nền tảng có ảnh hưởng đáng kể đến khả năng tiếp cận khách hàng của sản phẩm. Các tiêu chí có thể bao gồm mức độ phù hợp với từ khóa tìm kiếm, việc trả phí để hiển thị, lịch sử tìm kiếm và giao dịch của người mua, đánh giá, phản hồi cũng như số lượng đơn hàng thành công.

Để đường link tiếp thị tạo ra giao dịch, người làm affiliate phải liên tục đầu tư thời gian, tối ưu nội dung, đo lường phản hồi và điều chỉnh cách tiếp cận người xem. Hiệu quả còn phụ thuộc vào chính sách hiển thị và mức độ tương tác trên nền tảng, những yếu tố mà người làm không thể hoàn toàn kiểm soát.

Theo tiến sĩ Nam, những đặc điểm này cho thấy tiếp thị liên kết mang bản chất của một hình thức lao động số, đòi hỏi kỹ năng quản trị thông tin, thời gian và nguồn lực, thay vì một cơ chế tự động tạo ra lợi nhuận.

Từ những khoản hoa hồng ít ỏi sau nhiều tháng đến trường hợp từng đạt doanh thu 13 triệu đồng/tháng nhưng phải dừng cuộc chơi vì áp lực, các câu chuyện cho thấy ranh giới giữa cơ hội kiếm thêm thu nhập và sự lệ thuộc vào lượt xem khá mong manh.

Khi thời gian, tiền bạc và công sức đều phải bỏ ra liên tục, câu hỏi đặt ra không chỉ là kiếm được bao nhiêu tiền từ mỗi đường link, mà còn là liệu khoản thu nhập ấy có thực sự xứng đáng với những gì người làm đã đầu tư.