Tại tọa đàm "Nhiễm trùng hô hấp cộng đồng và chiến lược dự phòng hiệu quả" do Báo Sài Gòn Giải Phóng tổ chức ngày 18.11, PGS-TS Trần Văn Ngọc, Chủ tịch Hội Hô hấp TP.HCM, cho biết cúm đang bị xem nhẹ sau đại dịch Covid-19.
Có trường hợp điều trị cúm tốn hàng tỉ đồng
Theo PGS-TS Trần Văn Ngọc, sau đại dịch Covid-19, người dân có xu hướng xem nhẹ bệnh cúm, thậm chí chủ quan, ỷ lại trong phòng ngừa. Trong khi đó, cúm không phải bệnh lý nhẹ, có thể gây biến chứng nặng, làm tăng nguy cơ nhập viện và tử vong, đặc biệt ở người cao tuổi và người có bệnh nền.
Cúm có thể ảnh hưởng đến 10 - 20% dân số thế giới mỗi năm. Số người nhập viện và tử vong do cúm trên thế giới ước tính khoảng 290.000 - 650.000 người/năm.
Bệnh đặc biệt nguy hiểm với người mắc bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD) và các bệnh nền. Một đợt cúm có thể làm tăng nguy cơ đợt cấp, nhập viện, tử vong và chi phí điều trị. Nghiên cứu được ông dẫn chứng cho thấy chi phí điều trị nội trú một bệnh nhân COPD đợt cấp có thể lên đến trung bình 200 triệu đồng, thậm chí có trường hợp tốn hàng tỉ đồng.

Một trường hợp mắc cúm A nguy kịch phải chạy ECMO 12 ngày tại Bệnh viện Nhi đồng 1 vào tháng 10.2026
ẢNH: BVCC
Bên cạnh cúm, vi rút hợp bào hô hấp (RSV) cũng là tác nhân cần được quan tâm, nhất là ở người cao tuổi và người mắc bệnh nền. Nguy cơ nhập viện, tử vong do RSV tăng đáng kể ở nhóm này, đặc biệt khi tuổi càng cao. Các bệnh nền như COPD, tim mạch, thận, tiểu đường, bệnh gan và tiền sử đột quỵ đều làm tăng nguy cơ biến chứng.

Tọa đàm "Nhiễm trùng hô hấp cộng đồng và chiến lược dự phòng hiệu quả" do Báo Sài Gòn Giải Phóng tổ chức
ẢNH: SGGP
Nguy cơ gia tăng viêm phổi cộng đồng
PGS-TS-BS Trần Văn Ngọc cho biết nhiễm trùng hô hấp là một trong những nhóm bệnh nhiễm trùng có tỷ lệ tử vong và kháng thuốc cao. Năm 2022, thế giới ghi nhận gần 14 triệu ca tử vong liên quan đến nhiễm trùng, trong đó gần một nửa liên quan đến vi khuẩn và khoảng 30% liên quan đến nhiễm trùng hô hấp.
Tại Việt Nam, phế cầu (Streptococcus pneumoniae) và Haemophilus influenzae chiếm hơn 60% tác nhân gây nhiễm trùng hô hấp cộng đồng. Phế cầu còn có thể gây nhiễm khuẩn huyết, viêm màng não và nhiều biến chứng nghiêm trọng.
Đáng lo ngại, các vi khuẩn đa kháng thuốc thường gặp trong bệnh viện như Klebsiella, Pseudomonas, Acinetobacter cũng xuất hiện ngoài cộng đồng. Tỷ lệ nhiễm vi khuẩn đa kháng ở bệnh nhân viêm phổi cộng đồng nhập viện trên 42%, riêng nhóm bệnh nhân COPD vượt 50%.
Theo bác sĩ Cao Xuân Minh, Tổng giám đốc Hệ thống Phòng khám đa khoa Ngọc Minh TP.HCM, trong bối cảnh Việt Nam già hóa dân số nhanh, nhiễm trùng hô hấp trở thành mối đe dọa đáng kể đối với người cao tuổi, đặc biệt là những người mắc nhiều bệnh mạn tính. Quá trình lão hóa làm suy giảm hệ miễn dịch, khả năng bảo vệ của đường hô hấp, cơ hô hấp và chức năng phổi, khiến người cao tuổi dễ mắc bệnh, diễn tiến nặng và đối mặt với nguy cơ biến chứng, tử vong cao hơn.
Tự ý dùng kháng sinh làm gia tăng nguy cơ kháng thuốc
PGS-TS-BS Trần Văn Ngọc lưu ý thói quen tự mua thuốc điều trị của người dân. Nhiều bệnh nhân trước khi đến cơ sở y tế đã tự sử dụng kháng sinh, kháng viêm và thuốc giảm triệu chứng.
Trong khi đó, phần lớn trường hợp nhiễm trùng hô hấp trên do vi rút như cúm, Covid-19, RSV không cần sử dụng kháng sinh. Dùng thuốc không đúng chỉ định tạo điều kiện cho vi khuẩn hình thành các chủng kháng thuốc, khiến việc điều trị ngày càng khó khăn.
Theo Chủ tịch Hội Vi sinh lâm sàng TP.HCM TS-BS Phạm Hùng Vân, hiện nay đã ghi nhận tình trạng vi khuẩn phế cầu và Haemophilus influenzae giảm nhạy cảm với nhiều loại kháng sinh. Giải pháp là phát hiện sớm tác nhân gây bệnh và gien đề kháng bằng xét nghiệm sinh học phân tử đa tác nhân. Công nghệ này có thể cho kết quả trong hơn 3 giờ, hỗ trợ bác sĩ lựa chọn điều trị phù hợp, hạn chế sử dụng kháng sinh không cần thiết.










Bình luận (0)