Đại biểu đề nghị tinh gọn thôn, tổ dân phố cần kèm chính sách kịp thời

Tiếp tục phiên họp sáng 21.4 về tình hình kinh tế - xã hội, đại biểu Nguyễn Đặng Ân (Lạng Sơn) có ý kiến đáng chú ý về sắp xếp, tinh gọn bộ máy.

Theo ông Ân, sau sắp xếp, cấp xã hiện đi vào hoạt động dần ổn định và hiệu quả. Việc phục vụ người dân, doanh nghiệp thuận lợi hơn. 

Tuy nhiên, việc bố trí nhân lực, cơ cấu tổ chức cũng bộc lộ một số bất cập cần điều chỉnh kịp thời để bộ máy hoạt động hiệu quả hơn.

ẢNH: GIA HÂN

Ông Ân nêu, cấp xã hiện nay có 2 phòng là phòng kinh tế và phòng văn hóa - xã hội không chuyên sâu, một phòng chịu sự hướng dẫn chuyên môn của 5 - 6 sở, dẫn đến quá tải.

Cán bộ, công chức cấp xã một số nơi còn thiếu về số lượng và rất thiếu công chức có chuyên môn sâu như xây dựng, giao thông, công nghệ thông tin.

Trong khi chức năng, nhiệm vụ, khối lượng công việc rất lớn và thực hiện trực tiếp với người dân, doanh nghiệp nhiều hơn so với cấp xã trước sắp xếp. Đại biểu Ân đề nghị cần đào tạo, đào tạo lại để đáp ứng yêu cầu.

Cạnh đó, biên chế về y tế, giáo dục ở địa phương đang thiếu, chịu áp lực chỉ tiêu giảm biên chế nên rất cần rà soát tổng thể để giao biên chế phù hợp.

Ông  Ân cho biết, theo Công văn 12 của Ban Chỉ đạo Chính phủ hướng dẫn một số nội dung với người hoạt động không chuyên trách ở cấp xã khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, các tỉnh đã phê duyệt danh sách người hoạt động không chuyên trách nghỉ theo Nghị định 154 tại thời điểm 1.7.2025.

Lạng Sơn còn trên 330 trường hợp đang được bố trí hỗ trợ công việc tại các phòng, cơ quan, đơn vị cấp xã. Việc này rất cần hướng dẫn cụ thể, xem đến 31.5.2026 sẽ bố trí thế nào.

Với thôn, tổ dân phố, sau khi sắp xếp lại, đại biểu Ân nêu rõ nhiều thôn được chuyển thành tổ dân phố sau khi sáp nhập giữa các xã với phường để thành lập phường khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp. 

Quy mô dân số các tổ dân phố này thấp, nếu áp dụng tiêu chuẩn từ 200 hộ hoặc cao hơn nữa, với các tỉnh miền núi sẽ không phù hợp vì diện tích các khối thuộc phường rất rộng.

Ở Lạng Sơn, có những khối phố rộng 6,44 km² nhưng chỉ có 75 hộ dân. Nếu tiếp tục sáp nhập, diện tích một khối phố có thể lên đến hơn 10 mk². Trong khi hạ tầng giao thông, hạ tầng công nghệ thông tin chưa đáp ứng tốt thì bí thư, trưởng khối rất khó có thể bao quát được công việc.

Đại biểu đề nghị xem xét bổ sung tiêu chuẩn tổ dân phố hình thành do thực hiện sáp nhập giữa xã và phường phải chuyển từ thôn thành tổ dân phố để phù hợp thực tiễn. 

Chính phủ cần sớm ban hành nghị định quy định về hoạt động của thôn, tổ dân phố, chế độ chính sách với người hoạt động không chuyên trách ở thôn, tổ dân phố.

Việc này để địa phương kịp thời tham mưu các nội dung về sắp xếp thôn, tổ dân phố, ban hành các quy định chế độ, chính sách với người hoạt động không chuyên trách ở thôn, tổ dân phố.