Dám nghĩ lớn từ những việc nhỏ

Hoàn thiện từ những thay đổi 1%

Lê Thảo Ngân, sinh viên năm 2 ngành bác sĩ đa khoa Trường ĐH VinUni, vừa giành huy chương bạc tại cuộc thi Hóa sinh y học quốc tế IMBC 2025. Ít ai biết "việc nhỏ" quan trọng nhất giúp Ngân tiến bộ lại không nằm ở điểm số, mà ở việc học cách chấp nhận khuyết điểm của bản thân.

"Từng có lúc em rất sợ phát biểu vì sợ sai, sợ bị cười, nhưng sự an toàn đó chỉ giữ mình trong vùng an toàn", Ngân nói và cho biết: "Em bắt đầu thay đổi từ những điều rất giản dị: tự động viên mình trước gương, tự thưởng khi đạt mục tiêu nhỏ, duy trì tập thể dục, chủ động giơ tay hỏi khi chưa hiểu bài. Và khi em dám hỏi, em nhận ra không ai cười mình cả. Thầy cô còn đánh giá cao sự chủ động. Từ đó, em tự tin và tiến bộ hơn".

ẢNH: MỸ LÝ

Theo Ngân, sinh viên có lợi thế vì được phép sai, được thử và có thời gian để tích lũy. "Muốn đi xa phải có nền móng chắc. Mỗi ngày tốt hơn 1% thôi cũng đủ. Những thay đổi 1% ấy, nếu duy trì đủ lâu, theo thời gian sẽ tạo nên phiên bản hoàn thiện hơn của chính mình", Ngân nói.

Còn nhà thiết kế Đỗ Vân Trí (xã Hồ Tràm, TP.HCM) là gương mặt trẻ quen thuộc với những phụ kiện kim loại cấu trúc phức tạp dành cho nghệ sĩ trong và ngoài nước. Nhìn lại hành trình của mình, anh nói: "Có được hôm nay, tôi đi lên từ những việc rất nhỏ".

Thay vì theo đuổi lụa là, váy áo như nhiều bạn cùng khóa, anh chọn "nghịch kim loại". Từ những miếng đồng nhỏ, sợi kẽm thô ráp, anh tự gò, hàn, mài từng chi tiết. Không ít người từng cho rằng anh viển vông, vì thời trang "phải là quần áo". Nhưng chính những ngày làm "thợ hàn" ấy đã giúp anh hình thành tư duy về cấu trúc - nền tảng làm nên bản sắc hiện tại.

"Nếu không hiểu kim loại biến dạng thế nào, chịu lực ra sao, ôm theo đường cong cơ thể thế nào, tôi sẽ không bao giờ tạo được những bộ giáp hay phụ kiện trình diễn sắc sảo như hôm nay. Những chi tiết nhỏ, tưởng thô ráp ấy, lại là nền móng cho phong cách của tôi", anh kể.

ẢNH: THANH NAM

Một bước ngoặt quan trọng đến từ quyết định tưởng như rất nhỏ: từ bỏ sự "vừa vặn" an toàn. Thay vì dùng mannequin (ma nơ canh) công nghiệp, anh tự gò phôi kim loại theo tỷ lệ cơ thể, tính từng độ hạ eo, từng chuyển động để tác phẩm vừa cứng cáp vừa mềm mại. Cách làm tốn thời gian hơn, nhưng biến một món đồ mặc được thành tác phẩm nghệ thuật.

Bước đi nhỏ trở thành bước ngoặt

Nhìn lại hành trình khởi nghiệp, anh Nguyễn Trung Tính, Phó giám đốc Công ty TNHH sản xuất thương mại Alpha Amin (Đồng Tháp), cho biết "việc nhỏ" quan trọng nhất của anh không phải là tạo ra sản phẩm, mà là lắng nghe và ghi chép một cách nghiêm túc.

Trong quá trình đồng hành cùng người nuôi thủy sản, anh nhận ra việc lạm dụng kháng sinh, hóa chất tuy giải quyết khó khăn trước mắt nhưng để lại hệ lụy dài lâu cho môi trường, sức khỏe và uy tín ngành hàng. Thay vì vội tung giải pháp, anh và cộng sự chọn theo dõi ao nuôi, quan sát tập quán, ghi chép từng biến động và khảo sát thực tế. "Chính những công việc thầm lặng ấy giúp chúng tôi hiểu đúng bản chất vấn đề, từ đó xây dựng giải pháp thay thế kháng sinh phù hợp và khả thi", anh nói.

Từ trải nghiệm của mình, anh nhận ra nhiều người trẻ ngại bắt đầu từ việc nhỏ vì áp lực phải thành công sớm. "Nhưng ý tưởng lớn nếu không đi qua giai đoạn quan sát, thử nghiệm và sửa sai thì rất dễ chỉ dừng ở tham vọng. Với tôi, bắt đầu từ việc nhỏ không phải vì tầm nhìn nhỏ, mà vì tầm nhìn đủ dài. Khát vọng lớn không cần một bước nhảy xa ngay lập tức, mà cần một bước đi thật chắc và đi đều mỗi ngày", anh nhấn mạnh.

Anh Phạm Quang Anh, Giám đốc Công ty may mặc Dony (TP.HCM), cho rằng quyết định quan trọng nhất khi anh khởi nghiệp không phải chọn ngành hay chuẩn bị bao nhiêu vốn, mà là… ngừng do dự. "Tôi từng chờ một thời điểm tốt hơn, chờ mình đủ giỏi, nhưng rồi nhận ra thời điểm hoàn hảo không tồn tại. Nếu không bắt đầu, mọi ý tưởng lớn chỉ mãi nằm trên giấy", anh nói.

Từng thất bại trong kinh doanh, anh đăng ký học thạc sĩ quản trị với kỳ vọng có nền tảng bài bản hơn. Tuy nhiên, sau một năm, anh quyết định dừng lại vì chương trình quá hàn lâm, chưa giải quyết được những vấn đề thực tế doanh nghiệp đang gặp. Thay vào đó, anh chọn các khóa học ngắn hạn, tập trung vào kỹ năng có thể áp dụng ngay: marketing thực chiến, marketing online, tự viết website, tự chạy quảng cáo, tự tìm khách hàng...

"Đó không phải việc lớn lao, chỉ là những bước rất nhỏ. Nhưng chính những bước đó giúp doanh nghiệp tôi đổi hướng và bứt lên", anh chia sẻ.

Hiện sản phẩm của công ty anh đã có mặt tại nhiều thị trường như Pháp, Mỹ, châu Âu, Trung Đông, châu Phi, Đông Nam Á… Doanh nghiệp duy trì tăng trưởng khoảng 20% trong bối cảnh kinh tế nhiều biến động.

Nhìn lại, anh đúc kết: "Dám nghĩ lớn không phải làm điều vĩ đại ngay từ đầu, mà là dám bắt tay vào việc nhỏ nhất, làm đến nơi đến chốn và không trì hoãn. Bước đi nhỏ, nếu đủ bền bỉ, sẽ trở thành bước ngoặt".

Nhiều lợi thế

Theo anh Huỳnh Xuân Tùng, sáng lập và Giám đốc điều hành Công ty TNHH giáo dục và dịch vụ Tas Global (TP.HCM), nhiều người trẻ có ý tưởng lớn nhưng ngại bắt đầu từ việc nhỏ vì nhầm lẫn giữa "bản sắc" và "hành động".

"Nhiều bạn tự định vị mình là nhà khởi nghiệp, CEO hay người thay đổi thế giới trước cả khi có hành động đầu tiên. Họ yêu hình ảnh thành công hơn là yêu quá trình lao động để tạo ra nó. Vì vậy, những việc như bán hàng, giao hàng, trả lời tin nhắn của khách… bị xem là "nhỏ", không xứng với hình dung lớn lao về bản thân. Trong khi đó, môi trường xung quanh thường chỉ kể câu chuyện về đích đến, ít nói về hành trình. Steve Jobs (doanh nhân người Mỹ) từng khởi đầu trong ga ra, Jeff Bezos (doanh nhân người Mỹ) cũng tự tay đóng gói sách. Hành động nhỏ không làm bạn nhỏ bé, mà cho thấy bạn đủ trưởng thành để làm điều cần làm", anh phân tích.

Từ kinh nghiệm điều hành và tuyển dụng, anh đánh giá cao những người trẻ sẵn sàng làm việc nhỏ một cách âm thầm, bền bỉ.