Vì sao không nêu rõ đối tượng đề xuất di dời?
Như Thanh Niên đã thông tin, tại hội nghị sơ kết 1 năm thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính các cấp và hoạt động của chính quyền địa phương 2 cấp trên địa bàn thành phố Đà Nẵng tổ chức hôm qua 7.5, trong bài tham luận, ông Nguyễn Đức Bình (Bí thư Đảng ủy phường Hội An) có đề cập nội dung "đề xuất di dời dân khỏi khu di tích".
Chi tiết này nhận được sự quan tâm lớn của dư luận. Nhiều ý kiến cho rằng không nên di dời dân khỏi di tích, vì cư dân đã góp phần làm nên linh hồn phố cổ, di sản Hội An nên được gìn giữ như một bảo tàng sống... và nhiều ý kiến xác đáng, tâm huyết khác.
Trao đổi với PV Thanh Niên chiều nay 8.5, ông Nguyễn Đức Bình cho biết đây chỉ là đề xuất liên quan đến "một số hộ dân đang sinh sống trong các di tích đình, miếu", chứ không phải cho tất cả hộ dân trong di tích.

Du khách tham quan phố cổ Hội An
ẢNH: MẠNH CƯỜNG
Tại hội nghị hôm qua 7.5, ông Bình đã đề xuất 3 nội dung lớn.
Thứ nhất, đề nghị Trung ương nghiên cứu cơ chế đặc thù cho quản lý, bảo tồn và phát triển đô thị di sản thế giới trong mô hình chính quyền địa phương 2 cấp. Trong đó có cơ chế về phân cấp thẩm quyền, tài chính, đầu tư, quản lý tài sản công, bảo tồn nhà cổ, ứng phó biến đổi khí hậu và hỗ trợ cư dân sinh sống trong các di tích được tái định cư ra ngoài di tích (như thành phố Huế đã làm).
Hai nội dung tiếp theo liên quan đến việc đề nghị Thành ủy chỉ đạo rà soát, đánh giá mô hình quản trị đô thị di sản Hội An sau khi vận hành chính quyền địa phương 2 cấp, đặc biệt quan tâm nghiên cứu một mô hình quản lý thống nhất, đủ tầm, đủ thẩm quyền, đủ nguồn lực đối với không gian đô thị cổ Hội An; đề nghị thành phố quan tâm bố trí nguồn lực trung hạn cho chỉnh trang hạ tầng đô thị di sản, tái đầu tư cho bảo tồn, quản lý đô thị, môi trường và phục vụ du lịch...
Trao đổi với PV Thanh Niên, ông Bình cho hay ông đang nói đến một vài trường hợp cụ thể, trong đó có hộ dân đang sinh sống cạnh miếu Âm Hồn.
Ông cho rằng, theo quy định pháp luật, một số trường hợp lấn chiếm hoặc sinh sống trong khu vực di tích có thể bị cưỡng chế. Tuy nhiên, do hoàn cảnh các hộ dân khó khăn nên địa phương không muốn nêu đích danh tại hội nghị lớn, vì đây là vấn đề nhạy cảm.
"Việc không thể nêu rõ cụ thể trường hợp của ông H.V.L đang sinh sống cạnh di tích miếu Âm Hồn khi tham gia tham luận vì đây là vấn đề tế nhị của cá nhân", ông Bình nói.
Theo lãnh đạo phường Hội An, hiện tại di tích đình Văn Chỉ vẫn còn một số hộ dân đã được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ) nên cũng chưa thể giải phóng mặt bằng để phục hồi, tu bổ di tích.
Riêng tại miếu Âm Hồn, nhiều thế hệ gia đình của ông H.V.L đã sinh sống từ trước năm 1975 đến nay nhưng không có sổ đỏ. Ngôi nhà nằm ngay khu vực bình phong của miếu, khiến hơn 20 năm qua công tác trùng tu không thể triển khai. "Di tích hiện xuống cấp nghiêm trọng, nguy cơ đổ sập rất cao", ông Bình nói.
Theo ông Bình, địa phương từng kiến nghị bố trí đất tái định cư giá rẻ cho hộ ông H.V.L để di dời khỏi di tích, song Sở Xây dựng phản hồi chưa có cơ chế thực hiện. Trong khi đó, giá đất hiện nay quá cao, các hộ dân không đủ khả năng mua đất ở mới.
Từ thực tế này, chính quyền phường Hội An đề xuất cơ chế đặc thù tương tự mô hình từng áp dụng tại Huế trước đây, nhằm hỗ trợ tái định cư cho các hộ dân sinh sống lâu năm trong di tích do nhà nước quản lý nhưng chưa đủ điều kiện pháp lý về đất đai.
"Trước mắt, địa phương đề xuất cơ chế để đưa hộ gia đình ông H.V.L ra ngoài trước. Nếu trường hợp này được giải quyết thì sẽ tiếp tục xin cơ chế cho một số hộ dân khác đang sống cạnh di tích Văn Chỉ nhằm sớm trùng tu, cứu các di tích có nguy cơ đổ sập", ông Bình cho biết.
Kiến nghị cơ chế như Huế để hỗ trợ tái định cư, cứu di sản
Theo lãnh đạo phường Hội An, trước năm 1975, nhiều hộ dân có ông bà, cha mẹ ở trong các miếu để lo hương hỏa. Qua nhiều thế hệ, các gia đình dựng nhà sinh sống quanh khuôn viên di tích nhưng đến nay vẫn chưa được cấp sổ đỏ nên việc di dời gặp nhiều vướng mắc.
Khi mô hình chính quyền địa phương 2 cấp chính thức vận hành, nhiều nội dung liên quan sẽ không còn thuộc thẩm quyền giải quyết của phường, trong khi đó các di tích xuống cấp ngày càng nghiêm trọng nên chính quyền địa phương mới kiến nghị cơ chế đặc thù để xử lý.

Phố cổ Hội An có thời điểm quá tải vì du khách tham quan rất đông
ẢNH: MẠNH CƯỜNG
Dẫn lại kinh nghiệm từ Huế, ông Bình cho rằng trước đây địa phương này cũng từng gặp tình trạng tương tự và sau khi được Trung ương chấp thuận cơ chế riêng, nhiều hộ dân ở cố đô đã được hỗ trợ di dời khỏi khu di tích, bố trí nơi ở mới với chi phí ưu đãi.
"Từ ý tưởng đó, tôi mới đề xuất cơ chế như Huế để di dời một số hộ dân đang nằm trong các di tích ra ngoài để địa phương tiến hành trùng tu, cứu di tích, chứ không phải dời dân ra khỏi di tích", ông Bình nhấn mạnh.
Chia sẻ thêm liên quan đến hộ dân trong diện di dời khỏi di tích mà ông không đề cập chi tiết trong tham luận tại hội nghị, ông Bình cho biết sáng nay 8.5 ông đã trực tiếp đến nhà ông H.V.L để trao đổi, xin phép cung cấp đầy đủ thông tin nhằm giải thích rõ với dư luận.
"Ông H.V.L. cũng đồng ý và nói rằng chính quyền đang tìm cách hỗ trợ, cứu gia đình ông ấy", ông Bình chia sẻ.
Phường Hội An giữ vai trò hạt nhân di sản
Trình bày tham luận tại hội nghị vào sáng 7.5, ông Nguyễn Đức Bình, Bí thư Đảng ủy phường Hội An, cho biết phường Hội An là địa bàn trung tâm của không gian đô thị di sản Hội An, vừa là đơn vị hành chính cơ sở, vừa đảm nhận trách nhiệm đặc biệt trong quản lý, bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa thế giới đô thị cổ Hội An.
Trong thời gian tới, Đảng ủy phường Hội An xác định quan điểm xuyên suốt là phát triển địa phương trong tổng thể phát triển vùng Hội An và thành phố Đà Nẵng, lấy bảo tồn di sản làm nền tảng, văn hóa làm hồn cốt, du lịch - dịch vụ - thương mại làm động lực, chuyển đổi số làm phương thức, người dân và doanh nghiệp làm trung tâm.
Từ định hướng đó, phường Hội An xác định nhiều nhiệm vụ trọng tâm như tiếp tục hoàn thiện mô hình quản trị đô thị di sản trong điều kiện chính quyền địa phương 2 cấp; đổi mới phương thức lãnh đạo theo hướng "rõ việc, rõ người, rõ trách nhiệm, rõ thời hạn, rõ sản phẩm".
Ông Bình cho rằng mức độ hài lòng của người dân, doanh nghiệp, du khách cùng chất lượng bảo tồn di sản phải trở thành thước đo hiệu quả quản lý.
Bên cạnh đó, phường Hội An kiến nghị hoàn thiện cơ chế phối hợp quản lý nhà nước giữa UBND phường với Trung tâm Bảo tồn di sản văn hóa thế giới Hội An và các cơ quan chuyên môn của thành phố.
Theo đề xuất, cần rà soát toàn bộ nhóm việc trong khu phố cổ, vùng lõi và vùng đệm di sản để phân định rõ thẩm quyền quản lý của UBND phường, nhiệm vụ chuyên môn của Trung tâm Bảo tồn di sản văn hóa thế giới cũng như các nội dung cần phối hợp liên ngành hoặc xin ý kiến thành phố.
Để thực hiện các mục tiêu trên, Đảng ủy phường Hội An kiến nghị Trung ương nghiên cứu cơ chế đặc thù cho quản lý, bảo tồn và phát triển đô thị di sản thế giới trong mô hình chính quyền địa phương 2 cấp.
Trong đó, ông Bình đề xuất cơ chế riêng về phân cấp thẩm quyền, tài chính, đầu tư, quản lý tài sản công, bảo tồn nhà cổ, ứng phó biến đổi khí hậu và hỗ trợ các hộ dân đang sinh sống trong di tích được tái định cư ra ngoài di tích, tương tự mô hình từng thực hiện tại thành phố Huế.
Bình luận (0)