Bác sĩ chuyên khoa 2 Nguyễn Thái Yên, Trưởng khoa Nội Tim mạch, Bệnh viện Nhân dân Gia Định, cho biết tỷ lệ tăng huyết áp hiện nay ở mức khá cao, trong đó có cả người trẻ tuổi. Nhiều người chỉ tình cờ phát hiện bệnh tăng huyết áp khi đi tầm soát sức khỏe.
Đáng lưu ý, một số trường hợp đến khám khi tăng huyết áp đã gây tổn thương cơ quan đích như phì đại thất trái, xuất tiết võng mạc, phù gai thị, thậm chí có trường hợp đã diễn tiến suy thận mạn giai đoạn cuối, tiên lượng rất xấu. Vì vậy, theo dõi huyết áp đúng cách tại nhà, nhận biết những dấu hiệu bất thường và thăm khám sớm có ý nghĩa quan trọng trong việc phát hiện, kiểm soát bệnh.

Nếu huyết áp giữa 2 tay chênh lệch không quá 10 mmHg, người bệnh có thể chọn tay có chỉ số cao hơn để theo dõi ở những lần đo sau
ẢNH: NHƯ QUYÊN
Nên đo huyết áp tay nào?
Theo bác sĩ Thái Yên, ở lần đầu đo huyết áp, các khuyến cáo thường hướng dẫn đo tay trái. Tuy nhiên, trong thực hành lâm sàng, bác sĩ thường khuyên người bệnh đo ở cả hai tay.
Nếu huyết áp giữa hai tay chênh lệch không quá 10 - 15 mmHg, người bệnh có thể chọn tay có chỉ số cao hơn để theo dõi ở những lần đo sau và duy trì đo ở tay đó.
“Trường hợp đo huyết áp đúng kỹ thuật và huyết áp hai tay chênh lệch trên 15 mmHg, cần nghĩ đến khả năng có bệnh lý mạch máu như hẹp động mạch dưới đòn hoặc hẹp động mạch cánh tay. Khi đó, huyết áp ở bên có mạch máu bị hẹp thường thấp hơn bên còn lại”, bác sĩ Thái Yên cho hay.
Làm sao biết đang tăng hay hạ huyết áp?
Bác sĩ chuyên khoa 1 Nguyễn Thị Diệu Anh, Trưởng Đơn vị Khám sức khỏe doanh nghiệp, Bệnh viện đa khoa Gia Định, cho biết không nên chỉ dựa vào triệu chứng để tự kết luận mình đang tăng hay hạ huyết áp. Thay vào đó, cần đo huyết áp bằng máy đạt chuẩn kết hợp đánh giá tình trạng thực tế.

Bác sĩ chuyên khoa 1 Nguyễn Thị Diệu Anh thăm khám cho người bệnh
ẢNH: BVCC
Theo Hiệp hội Tim mạch Mỹ:
Huyết áp bình thường: Huyết áp tâm thu dưới 120 mmHg và huyết áp tâm trương dưới 80 mmHg.
Huyết áp tăng: Huyết áp tâm thu 120 - 129 mmHg và huyết áp tâm trương dưới 80 mmHg.
Tăng huyết áp độ 1: Huyết áp tâm thu 130 - 139 mmHg hoặc huyết áp tâm trương 80 - 89 mmHg.
Tăng huyết áp độ 2: Huyết áp tâm thu từ 140 mmHg trở lên hoặc huyết áp tâm trương từ 90 mmHg trở lên.
Huyết áp rất cao: Huyết áp tâm thu trên 180 mmHg và/hoặc huyết áp tâm trương trên 120 mmHg.
Cơn tăng huyết áp cấp cứu: Huyết áp tâm thu trên 180 mmHg và/hoặc huyết áp tâm trương trên 120 mmHg.
Bác sĩ cho biết với huyết áp thấp, khoảng dưới 90/60 mmHg, người bệnh có thể chóng mặt, choáng váng, mệt mỏi, nhìn mờ, buồn nôn hoặc cảm giác sắp ngất. Tuy nhiên, có những người huyết áp thấp nhưng hoàn toàn không có triệu chứng và đó có thể là mức huyết áp bình thường của họ.
Ngược lại, nếu huyết áp tâm thu từ 180 mmHg và/hoặc huyết áp tâm trương từ 120 mmHg trở lên, nên nghỉ ngơi vài phút rồi đo lại đúng cách. Nếu huyết áp vẫn ở mức cao nhưng không kèm triệu chứng bất thường, cần liên hệ nhân viên y tế để được hướng dẫn. Trường hợp xuất hiện các dấu hiệu như đau ngực, khó thở, đau lưng, tê hoặc yếu cơ, thay đổi thị lực, khó nói… cần gọi cấp cứu.
“Một điểm rất quan trọng là mọi người không được tự ý uống thêm thuốc hạ huyết áp hoặc tự ngưng thuốc chỉ dựa trên một lần đo tại nhà, vì việc điều chỉnh thuốc cần được bác sĩ đánh giá dựa trên nhiều yếu tố”, bác sĩ Diệu Anh khuyên.
Bác sĩ chuyên khoa 1 Nguyễn Thị Diệu Anh cho biết việc theo dõi huyết áp tại nhà đặc biệt hữu ích với những người đã được chẩn đoán tăng huyết áp, đang sử dụng thuốc điều trị huyết áp, người có nguy cơ tim mạch cao, hoặc những trường hợp bác sĩ cần theo dõi đáp ứng với điều trị.
Ngoài ra, những người có kết quả huyết áp không ổn định, nghi ngờ tăng huyết áp áo choàng trắng hoặc tăng huyết áp giấu mặt cũng có thể được hướng dẫn theo dõi huyết áp tại nhà.
Một số nguyên tắc khi đo huyết áp gồm:
Trước khi đo:
- Không hút thuốc, uống đồ uống có caffeine, rượu bia hoặc tập thể dục trong vòng 30 phút trước khi đo.
- Dùng máy đo huyết áp đã được kiểm định với kích thước vòng bít phù hợp.
- Đi tiểu trước khi đo, đảm bảo bàng quang trống.
- Ngồi yên, thư giãn trong hơn 5 phút và không nói chuyện.
Tư thế đúng:
- Ngồi thẳng, lưng được tựa, hai bàn chân đặt trên sàn, không bắt chéo chân.
- Đặt cánh tay thoải mái trên một mặt phẳng, ngang tim.
- Quấn vòng bít trực tiếp lên da, phía trên nếp gấp khuỷu tay.
Trong khi đo:
- Thư giãn, không nói chuyện.
- Đo ít nhất 2 lần, mỗi lần cách nhau khoảng 1 phút.
- Ghi lại kết quả sau khi đo.
Bình luận (0)