Vì sao học sinh 'ác cảm' với môn toán?

9 Thanh Niên
Có tới khoảng 70% học sinh THPT 'sợ' môn toán. Nhiều giáo viên và phụ huynh nghĩ rằng con em mình không học được môn toán nên dễ phản ứng với nội dung môn học này.
PGS Lê Anh Vinh nói về việc giúp học sinh thoát khỏi nỗi sợ môn toán /// TUYẾT MAI PGS Lê Anh Vinh nói về việc giúp học sinh thoát khỏi nỗi sợ môn toán - TUYẾT MAI
PGS Lê Anh Vinh nói về việc giúp học sinh thoát khỏi nỗi sợ môn toán
TUYẾT MAI
Điển hình là thông tin đưa xác suất, thống kê vào toán lớp 2 thời gian gần đây.

Xác suất có thể dạy từ mầm non !

PGS Lê Anh Vinh, Phó viện trưởng Viện Khoa học giáo dục Việt Nam, đồng thời cũng là chủ biên của sách giáo khoa (SGK) toán mới ở bậc tiểu học, chia sẻ quan sát của bản thân về việc dạy và học toán hiện nay. Đầu tiên, là việc có nhiều thầy cô và cha mẹ học sinh (HS) đều cho rằng con em mình không học được môn học này. Khi có thông tin dạy xác suất thống kê cho HS lớp 2, thì phản ứng đầu tiên của dư luận là “khó thế làm sao học được” là minh chứng cho điều đó.
Ông Vinh khẳng định, việc dạy xác suất thống kê cho HS lớp 2 là cần thiết nhưng đó chỉ là các bài học giản đơn, gần gũi cuộc sống, thậm chí có thể dạy từ cấp mầm non, nhằm giúp HS gắn bài học với thực tiễn. Nghe toán xác suất, thống kê thì to tát nhưng những bài toán này rất nhiều trong đời sống, có thể dạy từ cấp mầm non. Thí dụ, yêu cầu HS đếm đúng số người, biết phân loại theo tính chất, hoặc quan sát cái gì thường hay xảy ra… Cụ thể, đối với nội dung thống kê, ở cấp tiểu học, HS được học những bài học trực quan sinh động, từ những quan sát cuộc sống để đưa ra các nhận định thống kê.
Cũng theo chuyên gia này, sau khi đưa nội dung xác suất thống kê vào, các bài học khó hơn như phân số, tích phân mà SGK hiện hành đang có đều được bỏ bớt. Như thế, chương trình vừa không nặng nề, không quá tải mà giúp HS hiểu toán học gắn với thực tiễn ra sao, giúp ích cho cuộc sống như thế nào.

Dạy toán thống kê giống như dạy về lòng yêu nước

GS Hà Huy Khoái, nguyên Viện trưởng Viện Toán học, cũng cho rằng việc HS lớp 2 học xác suất, thống kê cũng giống việc HS lớp 1 phải học về lòng yêu nước. “Không ai nghĩ sẽ dạy Bình Ngô đại cáo cho các em tuổi tiểu học nhưng có thể dạy các em yêu nước từ những thứ rất đơn giản như yêu con vật, yêu ngôi nhà, yêu quê hương. Đấy chính là yêu nước. Việc học toán xác suất, thống kê cũng thế, không hề to tát mà là những bài học tự nhiên trong cuộc sống”.
Tương tự như vậy, theo GS Khoái, nếu nói HS tiểu học phải học toán tổ hợp, nhiều người sẽ ầm ĩ lên, nhưng ông cho rằng thực tế, bài học tổ hợp rất gần gũi và đơn giản, chẳng hạn trình bày các cách sắp xếp dãy số 1234. Ở đây, sẽ có nhiều cách sắp xếp khác nhau. Đấy chính là toán tổ hợp. “Thực tế các yếu tố tổ hợp đều có trong tất cả các bài học và tự nhiên chứ không phải đến tận THPT mới học toán tổ hợp để đi thi. Cũng giống như các bài toán xác suất, thống kê trong chương trình tiểu học đơn giản và tự nhiên, không phải áp dụng cao siêu như nhiều người nghĩ”, GS Khoái nói.

Làm cho học sinh yêu toán được không ?

PGS Lê Anh Vinh tâm tư: “Toán học thực ra đẹp như một bức tranh, thế nhưng chương trình, SGK toán ở phổ thông là một bức tranh đơn điệu không nhiều màu sắc”.
Trong rất nhiều lần tiếp xúc với HS, PGS Vinh thường hỏi trong năm vừa qua thích bài học toán học nào nhất thì HS (kể cả HS trường chất lượng cao, trường “điểm” ở Hà Nội) đều rất khó trả lời. “Có con bí quá thì nói con thích học bảng cửu chương”, PGS Vinh kể. Tương tự với GV, khi được hỏi về tiết dạy, bài dạy mà các thầy cô cảm thấy hài lòng, hứng khởi nhất thì các thầy cô chủ yếu nêu những khó khăn, cản trở, rất ít GV chỉ ra những tiết dạy khiến họ hài lòng. “Điều này khiến tôi rất lo, vì nếu GV không cảm thấy hào hứng thì làm sao truyền được điều ấy cho HS trong mỗi giờ dạy của mình. Theo thống kê thì hơn 70% lên cấp THPT có ấn tượng không tốt lắm với môn toán. Đó là những vấn đề khiến tôi rất trăn trở, suy nghĩ làm sao để điều chỉnh cách dạy và cách học”, PGS Vinh chia sẻ.
PGS Lê Anh Vinh nêu thực trạng HS học mà không nghĩ, khi GV đưa phiếu bài tập cho HS thì các bạn chỉ làm những bài mà mình được học, những bài chưa được học là bỏ qua, không thích tìm tòi, khám phá cái mới. Bên cạnh đó, việc dạy và học toán hiện nay thiếu sự tương tác; không gắn với thực tiễn và môn toán thường được đưa ra làm ví dụ điển hình. "Chúng tôi đặt ra mục tiêu với môn toán, trong đó mục tiêu quyết định sự sống còn là giúp HS yêu thích môn toán ngay từ tiểu học, từ lớp 1. Nếu không có điều này thì không thể học tiếp được. HS bây giờ đã thay đổi, nhiều em ở cấp THCS, THPT đã có phản ứng tại sao các em phải học cái này, cái kia, nó có cần gì cho cuộc sống và công việc của các em sau này hay không. Đó là thực tế mà chúng ta phải thẳng thắn nhìn nhận nếu không giúp HS thấy ý nghĩa thiết thực của việc học toán, yêu thích môn toán thì các em sẽ không học. Cơ hội này ở tiểu học là lớn nhất và nó tạo nền tảng ban đầu cho HS", PGS Vinh nói.
PGS Lê Anh Vinh nêu quan điểm: "Ở cấp tiểu học thì điều quan trọng là HS phải được học thông qua các trò chơi. Tôi vào lớp 1, nhìn ánh mắt của các con thì mới hiểu rằng nếu lớp 1 mà HS không được học thông qua các trò chơi thì đúng là thầy cô có lỗi với các em". GS Hà Huy Khoái cũng cho rằng, chương trình giáo dục phổ thông mới, dễ và “hay” hơn cho GV vì việc dạy học vui vẻ hơn, HS học tập hứng thú hơn.

Bình luận 9

Gửi bình luận
Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu
  • Tối thiểu 10 chữ
  • Tiếng Việt có dấu
  • Không chứa liên kết
Phan Sơn

Phan Sơn

Môn toán có tính ứng dụng cao vì giúp tính toán, tư duy … những điều luôn diễn ra trong đầu con người. Lý ra, đó phải là môn hấp dẫn nhất, cơ bản nhất giúp giải quyết hầu như mọi vấn đề trong cuộc sống. Thế mà, học sinh Việt nam lại chán?! Tôi cho rằng có vấn đề trong tư duy và phương pháp truyền đạt.
Phương pháp giảng dạy ngày nay đều khuyên trình bày những điều người học đạt được để tạo sự chú ý/động cơ nhưng ít người thực hiện và thực hiện hiệu quả. Nội dung khô khan, không xuất phát từ cuộc sống xung quanh, từ tâm lý, lứa tuổi … mà từ đâu đó xa xôi, xa lạ …
Hãy đưa những gì mà các em tiếp xúc hằng ngày trở thành toán. Giúp các em giải quyết các vấn đề của mình bằng toán thì không có cớ gì mà các em không thích.
Không chỉ ở các em, nếu bạn phải học một điều xa lạ, không biết để làm gì mà như kiểu bắt buộc thì tâm lý sẽ phản ứng muốn đẩy bật ra. Và khi bạn không có động cơ thì cho dù đó là một tác phẩm hay thì vẫn thấy nhạt nhẽo, chán chường và muốn xa lánh.
Kiên

Kiên

Từ thực tế, các cao nhân mới hình thành ra môn học, rồi dạy người ta học để áp dụng ngược lại vào thực tế. Có thể tóm tắt sơ đồ đó như sau: Thực tế (để các cao nhân hình thành môn học) -> Môn học -> Thực tế (thực tế khác để ứng dụng môn học).

Nhưng khi dạy môn học, chúng ta quên đi cái quy trình này, đôi khi còn làm ngược. Lấy ví dụ như Bài toán tìm 2 số khi biết tổng và hiệu của hai số đó dành học sinh lớp 4. Ứng dụng của loại toán này vào thực tế rất hay, nhưng tiếc là trong SGK họ lại dạy hơi ngược, làm cho học trò không thấy được cái hay của nó.

Ví dụ: Trong SGK khoa Toán 4 cho là: "Tuổi con và tuổi bố cộng lại được 58 tuổi. Tuổi bố hơn con 38 tuổi. Hỏi bố bao nhiêu tuổi, con bao nhiêu tuổi ?" (SGK Toán 4, trang 47)

Trong thực tế có ai biết tổng tuổi của bố và con khi chưa biết tuổi bố và con không (?!) Đây là một bài toán phi thực tế. Học mà phi thực tế thì việc học không chán nản mới lạ, vì nó học chuyện không ra gì (!)

Trong khi ứng dụng dạng toán này vào thực tế sẽ rất hay. Ví dụ: "Một sợi dây dài 100 cm, người ta muốn chia làm đôi, nhưng một đoạn dài hơn đoạn kia 10 cm. Hỏi mỗi đoạn dài bao nhiêu cm ?"

Thực tế luôn là cha đẻ của mọi sáng tạo. Cũng vậy, học từ thực tế thì học trò sẽ vui thích và có nhiều sáng tạo hơn.
Lê Minh

Lê Minh

Chia làm 2 phần ...
Hải Nguyen

Hải Nguyen

nói đơn giản vì lười học, nên sợ thôi chứ oải nhất môn văn mới đúng.
Lê Thanh Trung

Lê Thanh Trung

Học suông thì ai cũng sợ , những môn học khô khan cần nhiều ví dụ đã được áp dụng vào cuộc sống , từ lớp hai các con còn chưa hiểu hết những câu nói bình thường mà lại đưa những cái tên tầm cao vào dạy sao nó hiểu!
Nguyễn Mỹ Tiên

Nguyễn Mỹ Tiên

Con là học sinh lớp 10 .Cũng có vài ý kiếm về vấn đề này .Vấn đề là Thầy cô giáo dạy ở trường thì dạy mênh mong không chú trọng tóm gọn kiến thức .Dạy thêm thì chỉ dạy phần có kiểm tra ,bắt buộc học sinh muốn điểm cao thì phải học thêm ,tốn 1,5-2 triệu cho 1 tháng nói thẳng là chỉ để mua điểm.Không phải thầy cô muốn thế mà kiến thức sách giáo khoa ít mà lại biên tập quá nhiền từ ngữ phức tạp ,làm cho bài học dài dòng , nên thầy cô không có thời gian chú tâm vào trọng điểm kiến thức được .Đã vậy còn phải ghi bài đầy đủ ,trong thời gian nghe giảng còn không có ,cứ cấm đầu ghi ,xong thầy cô giảng gì có hiểu đâu .Mong Bộ GD có thể loại bỏ quy định ghi bài đầy đủ thay vào đó hãy cho bài tập về nhà có mức khó tăng dần từ cơ bản đến nâng cao để học sinh có thể nhớ và làm theo bản năng, sự tư duy của chính bản thân .Trường học cũng có quá nhiều điều kỷ luật quá đáng.Như thi đua nề nết giữa các lớp ,thi đua giữa các giáo viên chủ nhiệm .những thi đua tưỡng chừng rất có ích nhưng với học sinh nó là Điều Kiềm Hãm Tự Do Tư Duy của học sinh .Tại sao trong 1 lớp có 1,2 người hư hỏng ,cả lớp lại bị khiển trách, cô chủ nhiệm không làm gì nhưng lại chịu sự trách mắng từ hội đồng nhà trường .Nhưng điều đó làm học sinh bị áp lực không thể mạnh dạn làm điều mình thích luôn lo sợ mình nói sai làm sai sẽ ảnh hưởng đến lớp đến cô ,dẫn đến căn bệnh trầm cảm .Học sinh muốn học trong môi trường mà ở đó học sinh được làm điều mình muốn miễn sao không vi phạm phát luật và học giỏi là được .Hãy phạt từng cá nhân nếu chỉ cá nhân đó sai ,đừng phạt cả tập thể ,vì làm vậy không người làm tốt sẽ cảm thấy mọi sự cố gắng làm theo quy định của mình chẳng đáng tí nào ,họ sẽ không làm nữa nếu cảm thấy việc đó là vô bổ .Tóm lại những điều cần bỏ nếu thế hệ sao giỏi hơn là
1: Ngưng ngay việc biên soạn sách dài dòng phức tạp hãy tóm gọn lại kiến thức càng ít cáng tốt
2: không nhất thiết phải ghi bài đầy đủ ,hãy nghe giảng, đặt câu hỏi ,trao đổi bài học với chính thầy cô
3:Giải thuyết triệt để vấn nạn học thêm,vì nó cho hình ảnh thầy cô xấu đi ,việc học đối với học sinh chỉ còn là có tiền học thêm ==> bạn được điểm cao
4:Loại bỏ các kỷ luật đề cao tính tập thể thay vào đó hãy tổ chức các cuộc thi tài năng cho các cá nhân ,như vậy học sinh sẽ không bị áp lực ,tự làm thì tự chịu
5: không phân công cán sự lớp nữa ,để học sinh có sự bình đẳng với nhau ,giáo viên chủ nhiệm không có phải thi đua giáo viên giỏi mà tự đặt ra các luật lệ mới trong lớp nữa.
6:Cuối cùng đến trường để học chứ không phải để thi đua phong trào với các lớp khác .Hãy trung vào việc học ,phong trào chỉ mang lại miền vui tức thời nhưng hậu quả để lại là sự sao lãng trong học tập
Con có vài ý kiếm đó thôi ,còn nhiều thiếu xót mong mọi người chỉ dạy thêm
Xem thêm bình luận

VIDEO ĐANG XEM NHIỀU

Đọc thêm