Khám sức khỏe toàn dân đi vào thực chất

TS-BS Nguyễn Quang Huy (*)
(*) (Bệnh viện Nhân dân 115)

TP.HCM đang bước vào đợt thi đua "150 ngày đêm" với quyết tâm cao để thực hiện chương trình khám sức khỏe toàn dân. Đây là một chủ trương rất đáng hoan nghênh.

Một thành phố hơn 14 triệu dân muốn quản lý sức khỏe cộng đồng thì không thể chỉ chờ người dân đến bệnh viện khi đã mắc bệnh. Khám sức khỏe (KSK) định kỳ, phát hiện sớm yếu tố nguy cơ, xây dựng hồ sơ sức khỏe (HSSK) điện tử là hướng đi đúng và cũng là xu thế của nhiều quốc gia. Tuy nhiên, từ quyết tâm đến khả năng thực hiện luôn có một khoảng cách cần được nhìn nhận thực tế.

Theo thông tin công bố, qua 1,5 tháng thực hiện KSK, đã có khoảng 3% dân số được khám trong chương trình này. Trong khi đó, mục tiêu đặt ra hoàn thành KSK cho gần như toàn bộ người dân trong năm 2026 với hơn 14 triệu người là một khối lượng công việc rất lớn.

Nếu tính đơn giản, để hoàn thành mục tiêu trong thời gian còn lại, mỗi ngày hệ thống y tế phải khám cho hàng chục nghìn người. Đây là áp lực không nhỏ đối với hệ thống y tế vốn đã rất bận rộn với công tác khám chữa bệnh hằng ngày.

Điều cuối cùng đáng suy nghĩ hơn là chúng ta cần 100% người dân được KSK hay 100% người dân có dữ liệu sức khỏe đầy đủ và đáng tin cậy? Hai mục tiêu này không hoàn toàn giống nhau.

Nếu quá chú trọng vào chỉ tiêu phải khám đủ 100%, rất dễ dẫn đến tâm lý chạy theo số lượng. Một buổi khám diễn ra nhanh, thông tin ghi nhận sơ sài, người dân chưa được tư vấn đầy đủ thì giá trị mang lại sẽ không cao. HSSK khi đó khó phản ánh đúng tình trạng sức khỏe của từng cá nhân và cũng khó trở thành cơ sở cho công tác quản lý sức khỏe lâu dài.

Trong khi đó, thành phố đang có một nguồn dữ liệu sức khỏe rất lớn đã được tạo ra từ nhiều năm nay. Hàng triệu lượt người dân mỗi năm khám bệnh tại các cơ sở y tế... Đây đều là những thông tin có giá trị nếu được chuẩn hóa và kết nối. Vì vậy, có thể cho phép cập nhật HSSK từ các lần khám chữa bệnh thông thường tại tất cả cơ sở y tế đủ điều kiện. Người dân cũng có thể chủ động gửi kết quả KSK định kỳ của cơ quan, doanh nghiệp hoặc các gói khám cá nhân để cơ quan y tế xác minh và tích hợp vào HSSK điện tử. Khi các nguồn dữ liệu được liên thông, mục tiêu "100% người dân có HSSK điện tử" sẽ khả thi hơn rất nhiều.

Quan trọng hơn, chương trình sẽ trở thành một hệ thống quản lý sức khỏe động, được cập nhật thường xuyên chứ không chỉ là một chiến dịch diễn ra trong vài tháng.

KSK toàn dân là một chủ trương rất nhân văn và cần thiết. Người dân đều mong muốn được theo dõi sức khỏe một cách liên tục, được phát hiện bệnh sớm và được quản lý sức khỏe suốt đời. Nhưng để đạt mục tiêu ấy, điều cần hướng tới là chất lượng của từng hồ sơ sức khỏe, tính chính xác của dữ liệu và khả năng sử dụng dữ liệu đó trong chăm sóc sức khỏe lâu dài.

Một chương trình lớn sẽ thành công khi vừa có quyết tâm, vừa có cách làm linh hoạt. Với chuyển đổi số đang được thúc đẩy mạnh mẽ, TP.HCM hoàn toàn có thể đi đầu trong việc xây dựng một hệ thống HSSK toàn dân thông minh, nơi mọi thông tin khám chữa bệnh được cập nhật liên tục từ nhiều nguồn khác nhau.

Đích đến cuối cùng không phải là đủ 100% lượt khám, mà là 100% người dân được quản lý sức khỏe một cách thực chất.

Bạn không thể gửi bình luận liên tục. Xin hãy đợi
60 giây nữa.