Khơi thông vốn tín dụng cho hạ tầng du lịch

Nới lỏng có chọn lọc

Theo Công văn 8509 của Ngân hàng Nhà nước (NHNN) về tăng trưởng tín dụng năm 2026, trong năm nay các NH thương mại cổ phần sẽ không phải tính phần dư nợ tín dụng tăng thêm so với cuối năm 2025 đối với nhà hàng, khách sạn, khu du lịch, sinh thái, nghỉ dưỡng vào dư nợ bất động sản (BĐS) khi kiểm soát mức tăng trưởng tín dụng BĐS. Điều này đồng nghĩa các NH còn "room" tín dụng sẽ có thể cho các doanh nghiệp kinh doanh nhà hàng, khách sạn, khu du lịch... vay mà không lo "đụng trần" tín dụng BĐS nói chung.

PGS-TS Trần Hoàng Ngân - Đại biểu Quốc hội, Chủ tịch Hội đồng tư vấn đột phá phát triển Trường ĐH Sài Gòn - nhận định: Quyết định nói trên của NHNN là sự điều hành linh hoạt, triển khai cụ thể theo Nghị quyết 26 của Bộ Chính trị về phát triển du lịch VN trở thành ngành kinh tế mũi nhọn trong kỷ nguyên mới. Với quy định này thì không phải bơm thêm tiền mà phần dư nợ tín dụng trong năm 2026 của các nhà hàng, khu du lịch... được bỏ ra khỏi hạn mức tín dụng của ngành BĐS.

Ảnh: LA FESTA PHU QUOC

Trước đó, NHNN đã có công văn cho phép các NH không tính phần dư nợ tăng thêm đối với nhà ở xã hội, khu công nghiệp, khu chế xuất vào dư nợ BĐS hay không tính dư nợ tín dụng của các dự án hạ tầng trọng điểm quốc gia vào hạn mức tăng trưởng tín dụng của NH. "Ngay từ đầu năm nay, Chính phủ đã có chủ trương kiểm soát dư nợ tín dụng của ngành BĐS để không thể tăng vượt quá mức dư nợ tín dụng chung của toàn hệ thống NH. Điều này nhằm tránh tình trạng có những phân khúc BĐS dư thừa và hơn hết là ưu tiên dòng vốn từ NH vào các ngành kinh tế được khuyến khích phát triển. Như vậy, Công văn 8509 của NHNN là bước nới lỏng có chọn lọc, ưu tiên hạ tầng du lịch. Bởi hạn mức tín dụng của từng NH và tổng dư nợ tín dụng chung của cả hệ thống vẫn được giữ nguyên chứ không phải nới room. Việc các NH cho vay đối với lĩnh vực du lịch nói chung vẫn tính vào tổng dư nợ của từng đơn vị cho cả năm", PGS-TS Trần Hoàng Ngân phân tích.

Chuyên gia này đánh giá chính sách tách nguồn vốn cho vay đối với lĩnh vực du lịch nói chung là cần thiết để góp phần thúc đẩy ngành kinh tế mũi nhọn tăng tốc trong kỷ nguyên mới. "Khách sạn, khu nghỉ dưỡng... vốn là hạ tầng của ngành du lịch, đầu tư vào lĩnh vực hạ tầng thì dòng vốn phải là trung - dài hạn. Chúng ta đã chứng kiến thời gian qua, lượng khách quốc tế vào VN rất cao, tăng nhanh hơn cả dự báo trong khi hạ tầng du lịch phát triển chưa tương thích. Trong khi đó, ngành du lịch là ngành có tính lan tỏa rất cao đến các ngành kinh tế khác nên việc nới tín dụng cho lĩnh vực này là cần thiết", ông nhấn mạnh.

Ảnh: CAPELLA HANOI

HẠ TẦNG DU LỊCH CẦN ĐƯỢC TIẾP SỨC TỪ DÒNG VỐN TRUNG - DÀI HẠN LỚN

Nghị quyết 26 đặt mục tiêu đến năm 2030, du lịch đóng góp trực tiếp 10 - 12% GDP; đón 45 - 50 triệu lượt khách quốc tế, phục vụ 160 triệu lượt khách nội địa; tổng thu đạt 80 - 90 tỉ USD và bảo đảm khoảng 1,5 triệu buồng lưu trú du lịch. Để hiện thực hóa những mục tiêu này, ngành du lịch xác định cần nâng cao năng lực của điểm đến, từ cơ sở lưu trú chất lượng cao, khu nghỉ dưỡng, tổ hợp vui chơi giải trí đến các sản phẩm mới, dịch vụ và hệ sinh thái du lịch có khả năng kéo dài thời gian lưu trú, gia tăng mức chi tiêu của du khách. Thực tế, trong vòng 2 thập niên qua, du lịch VN đã thăng hạng vượt bậc trên trường quốc tế nhờ có sự đầu tư mạnh mẽ của các doanh nghiệp, tập đoàn lớn vào hạ tầng du lịch. Điển hình như sự hiện diện của những công trình biểu tượng như Cầu Vàng, Cầu Hôn; hay những hệ thống nghỉ dưỡng đẳng cấp quốc tế được kiến tạo khắp cả nước, tiêu biểu như InterContinental Danang Sun Peninsula Resort (Đà Nẵng), JW Marriott Phu Quoc Emerald Bay Resort, La Festa Phu Quoc (Phú Quốc), Capella Hanoi (Hà Nội), Hotel Dela Coupole - Mgallery Sa Pa…. đã từng bước nâng tầm vị thế và nâng cao năng lực cạnh tranh cho du lịch VN.

Thế nhưng, đây là những lĩnh vực đòi hỏi vốn đầu tư lớn và thời gian thu hồi vốn dài. Trong khi đó, các doanh nghiệp du lịch lại là đối tượng gặp rất nhiều khó khăn khi tới NH vay vốn. Ngay cả trong giai đoạn được ưu tiên phục hồi sau đại dịch Covid-19, các doanh nghiệp du lịch vẫn phải "trầy vi tróc vẩy" tự vượt bão. Bà Phạm Phương Anh - Phó tổng giám đốc Công ty Du Lịch Việt - nhìn nhận đa phần doanh nghiệp trong ngành du lịch là doanh nghiệp nhỏ và vừa, họ có thể chứng minh năng lực tài chính, dòng tiền nhưng yêu cầu có tài sản thế chấp lại vô cùng khó khăn. Vì vậy, khả năng tiếp cận nguồn vốn trung và dài hạn có ý nghĩa rất quan trọng với doanh nghiệp du lịch, nhất là các đơn vị đầu tư, vận hành khách sạn, khu nghỉ dưỡng, khu du lịch cũng như các hệ sinh thái điểm đến.

TS Phạm Hà, Phó chủ tịch Hiệp hội Du lịch Xanh VN (VGTA), đánh giá: Công văn số 8509 là bước điều chỉnh tích cực, đúng thời điểm và có trọng tâm. Điều này đặc biệt quan trọng bởi một khách sạn hay khu nghỉ dưỡng không đơn thuần là một tài sản BĐS. Đó còn là một cơ sở kinh doanh tạo việc làm, thu hút ngoại tệ, tiêu thụ sản phẩm địa phương và thúc đẩy hoạt động của hàng chục ngành nghề liên quan. "Nếu chỉ nhìn tài sản du lịch qua lăng kính đất đai và công trình xây dựng, chúng ta sẽ bỏ qua giá trị vận hành và khả năng tạo dòng tiền. Chính sách mới mở thêm không gian để các NH tài trợ cho những nhu cầu trung và dài hạn của doanh nghiệp như cải tạo khách sạn, nâng cấp du thuyền, đầu tư công nghệ, tiết kiệm năng lượng, phát triển sản phẩm xanh và hoàn thiện hệ sinh thái dịch vụ", TS Phạm Hà chỉ rõ.

Cũng theo Phó chủ tịch VGTA, sau đại dịch Covid-19, phần lớn doanh nghiệp du lịch đã trải qua 3 giai đoạn gồm sống sót, phục hồi và tái lập thị trường. Giai đoạn tiếp theo cần chuyển sang tái đầu tư nhằm nâng cao giá trị. Doanh nghiệp hiện không chỉ cần vốn lưu động để duy trì hoạt động mà cần nguồn vốn dài hạn, ổn định và có thời gian ân hạn phù hợp. Du lịch có chu kỳ đầu tư dài, chịu tác động của yếu tố mùa vụ và cần thời gian để xây dựng thương hiệu. Nếu phải sử dụng vốn ngắn hạn cho các tài sản dài hạn, doanh nghiệp rất dễ rơi vào áp lực dòng tiền, ngay cả khi sản phẩm có tiềm năng. Do đó, dòng tín dụng được khơi thông có thể giúp doanh nghiệp phát triển các sản phẩm du lịch chất lượng cao như kinh tế đêm, du lịch đường thủy, nghỉ dưỡng chăm sóc sức khỏe, ẩm thực, nghệ thuật, sự kiện và các hành trình chuyên đề. Đây là những sản phẩm có khả năng giúp du khách ở lâu hơn, chi tiêu nhiều hơn và quay lại nhiều hơn.