Năm học mới, kỳ vọng mới

Ngày mai 5.9, hàng triệu học sinh bước vào năm học 2026 - 2027 trong một thời điểm đặc biệt của đất nước và giáo dục VN.

Đây là năm học đầu tiên thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, năm thứ hai thực hiện Nghị quyết 71 của Bộ Chính trị và vận hành chính quyền địa phương 2 cấp. Ngành giáo dục triển khai tinh gọn mạng lưới trường học, giảm áp lực tuyển sinh đầu cấp, đổi mới kiểm tra, đánh giá, từng bước thi bằng máy tính; đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học; quản trị giáo dục bằng dữ liệu; thực hiện các luật về giáo dục, luật Nhà giáo với chính sách xếp lương giáo viên cao nhất trong các đơn vị sự nghiệp sẽ được ban hành.

Đặc biệt, đây là năm học thống nhất một bộ sách giáo khoa, nhiều địa phương thực hiện sớm lộ trình miễn phí sách giáo khoa; nhiều trường được xây mới, nhất là ở biên giới. Chính sách học bổng cho 15 nhóm ngành khoa học cơ bản, công nghệ chiến lược, kỹ thuật then chốt cũng tạo cú hích thu hút người giỏi vào các lĩnh vực STEM.

Từ đó, năm học mới cần được nhìn như một bước chuyển từ mở rộng cơ hội sang nâng cao chất lượng; từ quan tâm đến tỷ lệ học sinh (HS) đến trường sang quan tâm nhiều hơn các em thực sự học được gì sau mỗi năm học.

"Học thật - Thi thật - Nhân tài thật - Giá trị thật" phải trở thành giá trị cốt lõi của nhà trường. Học thật để hình thành năng lực; thi thật để trả lại giá trị cho điểm số; nhân tài thật để tạo nguồn lực cho đất nước; giá trị thật để giáo dục tạo ra những con người có tri thức, nhân cách và trách nhiệm.

Trí tuệ nhân tạo (AI) đang làm thay đổi nhanh chóng cách con người học tập, làm việc, nghiên cứu. HS có thể dùng AI hoàn thành bài tập trong vài phút, nhưng điều đó không đồng nghĩa với việc học và hình thành năng lực thực chất. Đây là thách thức lớn đối với nhà trường.

Để đất nước tăng trưởng nhanh, trở thành nước phát triển, thu nhập cao vào giữa thế kỷ 21 không thể thiếu nguồn nhân lực chất lượng cao. Nguồn nhân lực ấy không thể tạo ra bằng những bảng điểm đẹp, mà phải là những con người có nền tảng khoa học công nghệ, ngoại ngữ, năng lực số, tư duy sáng tạo, văn hóa VN và khả năng thích ứng.

Đây cũng chính là điều Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh khi làm việc với ngành giáo dục: chuyển mạnh từ tư duy "quản lý giáo dục" sang "quản trị phát triển giáo dục". Giáo dục phải đi trước trong chuẩn bị nguồn nhân lực chất lượng cao, đáp ứng yêu cầu về kỹ năng nghề, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, AI và các ngành chiến lược; chủ động nắm bắt xu hướng phát triển ngành nghề mới, dự báo những ngành nghề có thể biến mất do tác động của AI, từ đó định hướng đào tạo phù hợp.

Một bộ sách được hỗ trợ, chính sách miễn học phí hay những ngôi trường mới sẽ mở thêm cơ hội đến trường cho trẻ em. Nhưng những cánh cửa ấy chỉ thực sự có ý nghĩa khi giáo dục giúp HS học thật, phát triển thật và vươn lên bằng chính năng lực của mình.

Năm học 2026 - 2027 sắp bắt đầu. Mong rằng sau tiếng trống khai trường là một cam kết mạnh mẽ xây dựng nền giáo dục trung thực, kiến tạo những con người VN đủ phẩm chất, tài năng và bản lĩnh để xây dựng, bảo vệ đất nước. Chất lượng giáo dục hôm nay sẽ quyết định tương lai VN trong nhiều thập niên tới.

Bạn không thể gửi bình luận liên tục. Xin hãy đợi
60 giây nữa.