Phân đen, có máu, hay đi vệ sinh ban đêm: Khi nào cần khám tiêu hóa?

Phân là một trong những dấu hiệu giúp nhận biết tình trạng sức khỏe đường tiêu hóa. Những thay đổi về hình dạng, màu sắc hoặc tần suất đại tiện có thể xuất phát từ chế độ ăn uống, thuốc đang sử dụng hoặc các vấn đề sức khỏe tiềm ẩn.

Bà Sandhya Shukla, bác sĩ chuyên khoa tiêu hóa tại Mỹ, cho biết hình dạng và màu sắc phân có thể thay đổi theo từng ngày, không phải trường hợp nào cũng đáng lo ngại. Tuy nhiên, nếu xuất hiện những dấu hiệu bất thường dưới đây, người bệnh nên đi khám để xác định nguyên nhân, theo EatingWell.

ẢNH: N.QUYÊN TẠO TỪ CHATGPT

Phân đen, sệt như hắc ín

Phân có màu đen bất thường, sệt và bóng như hắc ín là dấu hiệu cần đặc biệt lưu ý. Ông Edmundo Rodriguez-Frias, bác sĩ chuyên khoa tiêu hóa và lão khoa tại Mỹ, cho biết tình trạng này có thể là biểu hiện xuất huyết tiêu hóa trên, cần đến bác sĩ thăm khám, nhất là khi đi kèm suy nhược, chóng mặt, ngất xỉu, đau bụng hoặc nôn ra máu.

Nguyên nhân có thể liên quan đến loét dạ dày, viêm dạ dày, viêm thực quản, tổn thương mạch máu hoặc một số bệnh lý nghiêm trọng khác, trong đó có ung thư. Tuy nhiên, một số loại thuốc và thực phẩm cũng có thể khiến phân sẫm màu. Vì vậy, không nên tự xác định nguyên nhân khi chưa được thăm khám.

Phân có máu đỏ tươi

Máu đỏ tươi trong phân thường gợi ý tình trạng chảy máu ở đường tiêu hóa dưới, chẳng hạn đại tràng, trực tràng hoặc ống hậu môn.

Theo bác sĩ Shukla, nguyên nhân có thể là bệnh trĩ, nhưng cũng có thể liên quan đến những bệnh lý nghiêm trọng hơn. Khi phát hiện máu trong phân, người bệnh nên sớm đi khám để xác định nguồn chảy máu và được hướng dẫn điều trị phù hợp.

Tiêu chảy, phân lỏng như nước

Đi ngoài phân lỏng từ 3 lần trở lên mỗi ngày hoặc nhiều hơn đáng kể so với thói quen đại tiện thông thường có thể là biểu hiện tiêu chảy.

Bác sĩ Rodriguez-Frias cho biết tiêu chảy kéo dài có thể liên quan đến nhiễm trùng, tác dụng phụ của thuốc, tình trạng viêm hoặc kém hấp thu chất dinh dưỡng. Nếu tiêu chảy không thuyên giảm hoặc đi kèm sốt cao, dấu hiệu mất nước, đau bụng dữ dội hay phân có máu, người bệnh cần được thăm khám.

Thường xuyên thức giấc giữa đêm để đi đại tiện

Việc thường xuyên phải thức giấc giữa đêm để đi đại tiện, nhất là khi đây là biểu hiện mới xuất hiện hoặc đi kèm các triệu chứng tiêu hóa khác, có thể là dấu hiệu cần kiểm tra.

Theo bác sĩ Shukla, tình trạng này có thể liên quan đến các bệnh viêm ruột như viêm loét đại tràng, bệnh Crohn hoặc viêm đại tràng vi thể. Tùy triệu chứng, bác sĩ có thể chỉ định xét nghiệm phân, nội soi đại tràng hoặc những phương pháp kiểm tra cần thiết khác để xác định nguyên nhân.

ẢNH: N.QUYÊN TẠO TỪ CHATGPT

Phân cứng, khó đi hoặc đại tiện ít hơn bình thường

Phân cứng, vón cục, phải rặn nhiều hoặc có cảm giác đi chưa hết phân có thể là dấu hiệu táo bón. Bác sĩ Rodriguez-Frias khuyến cáo cần chú ý nếu tình trạng này kéo dài, dai dẳng hoặc mới xuất hiện mà không rõ nguyên nhân.

Táo bón kéo dài có thể gây ra một số biến chứng như bệnh trĩ, nứt hậu môn, ứ phân hoặc sa trực tràng. Nếu thói quen đại tiện thay đổi bất thường, người bệnh nên đi khám thay vì tự ý sử dụng thuốc kéo dài.

Bác sĩ Rodriguez-Frias nhấn mạnh, chỉ dựa vào đặc điểm của phân không thể xác định chính xác một bệnh lý. Việc chẩn đoán cần dựa trên thăm khám và các xét nghiệm phù hợp nhằm tìm ra hoặc loại trừ những nguyên nhân có thể gây triệu chứng.