VÌ SAO BỎ ÁN TỬ HÌNH MỘT SỐ TỘI DANH?
Đa số ý kiến ủng hộ việc bỏ hình phạt tử hình đối với các tội bạo loạn, chống loài người, tội phạm chiến tranh và khủng bố nhằm chống chính quyền nhân dân (dự kiến nhập chung vào tội khủng bố). Riêng 2 tội hiếp dâm người dưới 16 tuổi và mua bán trái phép chất ma túy, nhiều đại biểu (ĐB) đề nghị cân nhắc.
ĐB Nguyễn Thanh Sang, Phó trưởng ban Nội chính Thành ủy TP.HCM, nêu tình hình mua bán ma túy tại VN đang diễn biến hết sức phức tạp, nhiều vụ mua bán hàng trăm kg, thậm chí hàng ngàn kg ma túy đã bị bắt giữ. Ông băn khoăn nếu không giữ hình phạt tử hình để bảo đảm sức răn đe nghiêm khắc thì VN có nguy cơ trở thành địa bàn trung chuyển ma túy. Do đó, ĐB đề nghị không bỏ hình phạt tử hình đối với tội mua bán trái phép chất ma túy, đồng thời nâng khung hình phạt theo hướng chỉ áp dụng tử hình với các đối tượng chủ mưu, cầm đầu và mua bán số lượng đặc biệt lớn.
Đối với tội hiếp dâm người dưới 16 tuổi, ĐB Nguyễn Thanh Sang đề nghị bổ sung các tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự, bao gồm hành vi hiếp dâm mà gây thương tích, tổn hại cho sức khỏe nạn nhân, hoặc làm nạn nhân tử vong; hiếp dâm đối với nhiều người. Khi đối tượng thực hiện phạm tội mà đồng thời vi phạm 2 - 3 tình tiết tăng nặng, nhất là làm nạn nhân tử vong, thì phải áp dụng hình phạt cao nhất là tử hình.
Giải trình sau đó, đại tướng Lương Tam Quang, Bộ trưởng Bộ Công an, cho biết chủ trương thu hẹp phạm vi áp dụng hình phạt tử hình được thực hiện có lộ trình, qua nhiều lần sửa đổi bộ luật Hình sự. Tội mua bán trái phép chất ma túy dù là loại tội phạm đặc biệt nguy hiểm, song thực tiễn đấu tranh cho thấy nhiều đối tượng phạm tội do nhận thức chưa đầy đủ, bị dụ dỗ, lôi kéo, thậm chí bị lừa gạt, ép buộc. Những người này vẫn có thể giáo dục, cảm hóa, lập công chuộc tội, nếu áp dụng tử hình là chưa thực sự phù hợp.
Với tội hiếp dâm người dưới 16 tuổi, đây cũng là loại tội phạm đặc biệt nghiêm trọng, xâm phạm đến thể chất, tinh thần, danh dự, nhân phẩm của người dưới 16 tuổi, cần phải xử lý nghiêm khắc. Theo Bộ trưởng Bộ Công an, trong thực tế, nếu hành vi hiếp dâm người dưới 16 tuổi là nguyên nhân trực tiếp làm nạn nhân tử vong thì sẽ bị xử lý về tội giết người nếu đủ yếu tố cấu thành. Còn các trường hợp phạm tội cụ thể khác, việc áp dụng hình phạt tù chung thân vẫn bảo đảm tính nghiêm khắc và răn đe.
KHÔNG PHẢI CỨ NHẬN TỘI LÀ ĐƯỢC GIẢM ÁN SÂU
Một điểm mới trong dự thảo bộ luật Hình sự (sửa đổi) là bổ sung quy định về người phạm tội tự nguyện nhận tội, chủ động, tích cực khai báo đầy đủ hành vi phạm tội hoặc chấp nhận hình phạt được đề nghị trong giai đoạn truy tố, xét xử sơ thẩm thì có thể được tòa án quyết định hình phạt dưới mức thấp nhất của khung hình phạt…
ĐB Lê Văn Đông, Viện trưởng Viện KSND TP.HCM, cho rằng việc bổ sung chính sách khoan hồng không đơn thuần là một quy định kỹ thuật lập pháp mà là bước tiến có ý nghĩa sâu sắc. Ông Đông nhìn nhận tự nguyện nhận tội, chấp nhận hình phạt được đề nghị có bản chất pháp lý và mục tiêu riêng, không thể đồng nhất với các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự như tự thú, đầu thú hay thành khẩn khai báo. ĐB đề nghị phân hóa rõ các trường hợp được hưởng chính sách. Người phạm tội chủ động nhận tội, khai báo đầy đủ và tích cực bồi thường, khắc phục hậu quả cần được xem xét mức khoan hồng tương xứng với những đóng góp thực chất của họ trong quá trình giải quyết vụ án.
Theo ĐB Dương Đức Hải, Cục trưởng Cục Cảnh sát PCCC và cứu nạn, cứu hộ (Bộ Công an), khoan hồng phải gắn với sự cân bằng và bảo vệ người bị hại, không thể hiểu rằng cứ nhận tội, chấp nhận hình phạt là được giảm án sâu hay có tiền bồi thường là được hưởng cơ chế đặc biệt tự nguyện nhận tội. "Khi xem xét khoan hồng phải đánh giá toàn diện tính chất hành vi, mức độ lỗi, sự hợp tác và các điều kiện luật định. Đồng thời, quyền và lợi ích hợp pháp của người bị hại phải được bảo đảm, không để họ chịu sức ép phải chấp nhận sự dàn xếp bất lợi", ông nhấn mạnh.
Bình luận (0)