Suất cơm 30.000 đồng dần vắng bóng, kinh doanh đồ uống ngày càng khó

F&B Việt Nam thu 432.700 tỉ đồng nửa đầu năm

Theo báo cáo, tính đến hết tháng 6.2026, Việt Nam có khoảng 329.200 cửa hàng F&B, chỉ giảm 0,1% so với cuối năm 2025. Doanh thu toàn ngành F&B trong 6 tháng đầu năm đạt khoảng 432.700 tỉ đồng, tăng 6,55% so với cùng kỳ. Tuy nhiên, nếu tính bình quân trên từng cửa hàng, doanh thu gần như không cải thiện, thậm chí giảm nhẹ. Đây là lý do tổng doanh thu toàn thị trường tăng nhưng nhiều chủ quán vẫn cảm thấy kinh doanh 6 tháng qua không "khấm khá" hơn.

ẢNH: LÊ NAM

Khảo sát cho thấy khoảng 43% cơ sở F&B ghi nhận doanh thu thấp hơn cùng kỳ. Đáng chú ý, kinh doanh đồ uống đang khó hơn đồ ăn. Các nhà hàng, quán ăn có nhiều cơ hội tăng giá trị hóa đơn khi khách có thể gọi thêm nước, món phụ, combo hoặc sản phẩm khác. Trong khi đó, quán cà phê hay trà sữa có ít dư địa bán thêm hơn, chủ yếu là bánh hoặc topping.

Một sức ép khác đến từ làn sóng bình dân hóa. Gần 9/10 chủ quán được khảo sát cho biết đã nhìn thấy ngày càng nhiều mô hình giá rẻ xuất hiện quanh khu vực kinh doanh. Dù vậy, phần lớn chưa lựa chọn giảm giá mà vẫn giữ cách bán hiện tại, ngay cả khi phải chấp nhận mất một phần khách.

Bất chấp những khó khăn, 52,01% doanh nghiệp F&B vẫn có kế hoạch mở thêm cửa hàng hoặc phát triển quy mô trong 6 tháng cuối năm. Theo iPOS.vn, nửa cuối năm vốn là mùa cao điểm của ngành với Giáng sinh, tết Dương lịch và giai đoạn chuẩn bị tết Nguyên đán.

Một thay đổi rõ rệt khác nằm ở chi phí cho bữa trưa, tần suất ăn trưa bên ngoài của người tiêu dùng gần như không thay đổi. Điều thay đổi chủ yếu là giá của mỗi bữa ăn. "Một bữa trưa gần công ty trước đây có giá 30.000 đồng, 6 tháng đầu năm có thể đã tăng lên 35.000 đồng. Người tiêu dùng vẫn phải ăn với tần suất như vậy", ông Quân phân tích.

ẢNH: LÊ NAM

Dữ liệu khảo sát cho thấy tỷ lệ khách chi dưới 30.000 đồng cho bữa trưa giảm, nhóm 31.000-50.000 đồng cũng thu hẹp, ngược lại, tỷ lệ người chi từ 51.000 đồng trở lên tăng mạnh. Điều này thể hiện cảm giác người tiêu dùng "thắt chặt hầu bao" chưa phản ánh đầy đủ thực tế. Với những nhu cầu thiết yếu như ăn trưa, họ vẫn phải duy trì tần suất, nhưng số tiền bỏ ra ngày càng lớn hơn. Xu hướng tương tự cũng xuất hiện ở nhu cầu tụ tập, giải trí; tỷ lệ người đi ăn ngoài hàng tuần vào cuối tuần tăng từ 11,86% lên 19,27%. Theo iPOS.vn, áp lực công việc và cuộc sống khiến những cuộc gặp gỡ cuối tuần trở thành một hình thức giải tỏa căng thẳng. Đây cũng là lý do nhiều trung tâm thương mại, nhà hàng và khu ăn uống vẫn đông khách vào cuối tuần.

Trong khi đó, 200.000 đồng/người đang trở thành một ngưỡng tâm lý quan trọng cho những dịp tụ tập. Muốn khách chi vượt mức này, nhà hàng phải tạo ra đủ giá trị để họ cảm thấy số tiền bỏ ra là xứng đáng. Nhiều mô hình đang sử dụng một mức giá khởi điểm hấp dẫn, chẳng hạn set ăn 100.000 - 150.000 đồng để kéo khách vào quán. Sau đó, thông qua món gọi thêm, "topping" hay các sản phẩm bổ sung, hóa đơn thực tế có thể tăng lên 300.000 - 400.000 đồng. Doanh nghiệp không nhất thiết phải rẻ toàn bộ, quan trọng là cần tạo được một "điểm giá vào cửa" đủ hấp dẫn, sau đó tăng giá trị trải nghiệm để khách sẵn sàng chi thêm.

Khách không rời thị trường, chỉ đổi nơi tiêu tiền

Khảo sát về kế hoạch chi tiêu 6 tháng cuối năm cho thấy 52,26% người tiêu dùng dự kiến giữ nguyên mức chi hiện tại. Tỷ lệ có ý định cắt giảm cũng không thay đổi đáng kể. Sức mua trong nửa cuối năm có thể không bùng nổ, nhưng điều tích cực là người tiêu dùng không rời khỏi thị trường F&B. Họ vẫn ăn ngoài, uống cà phê và gặp gỡ bạn bè mà chỉ thay đổi cách phân bổ tiền và lựa chọn kỹ hơn giữa các thương hiệu.

ẢNH: LÊ NAM

Ông Quân dự báo thị trường F&B có thể tăng trưởng khoảng 7 - 9% trong nửa cuối năm. "Tổng chi tiêu không rời khỏi thị trường mà chỉ đổi điểm đến. Cùng một khu vực, cùng một mức chi phí và cùng một tệp khách, kết quả kinh doanh giữa các cửa hàng vẫn có thể rất khác nhau", ông nhận định. Theo đó, tăng trưởng của các cửa hàng F&B trong thời gian tới sẽ không đơn thuần đến từ việc chờ sức mua phục hồi, mà phụ thuộc vào khả năng tạo ra lý do đủ thuyết phục để khách hàng quay trở lại.