Tân Vũ kể chuyện Việt bằng nhạc kịch toàn cầu

Hành trình của anh âm thầm nhưng bền bỉ, giống như cách một người lữ hành kiên nhẫn nhặt lại từng mảnh ký ức để hiểu rõ mình là ai.

Anivia - khi văn hóa Việt trở thành một "hệ sinh thái sống"

ẢNH: NVCC

Xuất thân từ môi trường học thuật và nghệ thuật quốc tế, Tân Vũ không xa lạ với những chuẩn mực của nhạc kịch Broadway. Nhưng càng đi sâu vào thế giới đó, anh càng nhận ra một khoảng trống: hình ảnh Việt Nam, nếu xuất hiện vẫn thường bị nhìn qua những lăng kính phiến diện hoặc khuôn mẫu có sẵn. Câu hỏi "Mình là ai trong không gian này?" trở thành điểm khởi đầu cho hành trình sáng tạo của anh.

Không chọn cách thích nghi hoàn toàn để hòa vào dòng chảy chung, Tân Vũ tìm cách xây dựng một tiếng nói riêng. Giống như David Henry Hwang từng đưa Á Đông vào sân khấu phương Tây bằng góc nhìn của chính mình, Tân Vũ cũng bắt đầu từ nhu cầu tự kể lại câu chuyện của chính mình nhưng bằng một cấu trúc mà khán giả quốc tế có thể tiếp cận. Từ đó, dự án nhạc kịch Anivia ra đời.

ẢNH: NVCC

Không đơn thuần là một vở diễn, Anivia được chàng trai trẻ Tân Vũ hình dung như một "hệ sinh thái sáng tạo" nơi âm nhạc, hình ảnh, chuyển động, trang phục và ký ức cùng tồn tại, tương tác và đối thoại. Ở trung tâm là câu chuyện về "Người lữ hành  - The Wanderer", nhân vật đi nhặt lại những mảnh vỡ của chiếc gương để nhìn thấy bản thân trọn vẹn. Mỗi mảnh gương là một lớp ký ức, một câu chuyện về nhân vật lịch sử, một lát cắt văn hóa truyền thống dân gian. Ẩn dụ đó cũng chính là hành trình của Tân Vũ: đi qua nhiều không gian văn hóa, thu nhận, va chạm và cuối cùng quay về đối diện với chính mình. 

Điều đáng chú ý là cách anh đưa chất liệu Việt Nam vào nhạc kịch. Không có sự "lắp ghép" cơ học giữa dân ca và Broadway, mà là một quá trình để các yếu tố "trò chuyện" với nhau.

ẢNH: NVCC

Trong các trích đoạn âm nhạc, dân ca không đóng vai trò trang trí, mà trở thành động lực phát triển cảm xúc và tâm lý nhân vật. Những làn điệu truyền thống, với sắc thái trữ tình và nhịp điệu riêng, được đặt vào cấu trúc kịch tính của nhạc kịch hiện đại, tạo nên một dòng chảy vừa quen vừa lạ. Ở đó, khán giả không chỉ thưởng thức văn hóa Việt, mà cảm nhận được nó như một phần sống động của câu chuyện. 

Và một trong những điểm nổi bật trong cách tiếp cận của Tân Vũ là việc anh không xem âm nhạc là lớp nền. Với anh, mỗi nhạc cụ đều là một "nhân vật". Đàn bầu, đàn tranh, sáo… không chỉ góp phần tạo màu sắc, mà tham gia trực tiếp vào tiến trình kể chuyện. Khi nhân vật cất tiếng hát, các nhạc cụ không chỉ đệm, mà "đáp lại", tạo nên một cuộc đối thoại nhiều tầng. Sự hiện diện của dàn dây phương Tây bên cạnh nhạc cụ truyền thống không tạo cảm giác đối lập, mà mở rộng biên độ cảm xúc. Tất cả cùng tồn tại trong một không gian chung, nơi không có yếu tố nào là phụ.

Chính cách tiếp cận này giúp âm nhạc trong Anivia vượt khỏi vai trò minh họa, trở thành một cấu trúc kể chuyện độc lập và giàu chiều sâu.

Thị giác và trang phục: "Một lớp ngôn ngữ riêng"

Bên cạnh âm nhạc, yếu tố thị giác trong Anivia cũng được xây dựng như một lớp ngôn ngữ riêng.

ẢNH: NVCC

Nhạc kịch Anivia được tạo nên từ nguyên tắc: không có yếu tố nào là phụ trong việc kể chuyện. Giống như hành trình của "người lữ hành" - đi nhặt lại những mảnh vỡ của chiếc gương, mỗi mảnh, dù là âm thanh, hình ảnh hay trang phục, đều mang một câu chuyện riêng và đều cần thiết để tạo nên tổng thể trọn vẹn.

Thay vì dàn dựng sân khấu phức tạp, Tân Vũ lựa chọn những hình ảnh giàu tính gợi mở. Họa tiết tranh dân gian Đông Hồ được chuyển hóa thành không gian trình chiếu, tạo nên những cảnh quan quen thuộc nhưng giàu biểu tượng: làng chài, dòng sông, ánh trăng. Với Tân Vũ, áo dài không chỉ là biểu tượng văn hóa, mà là cách để cơ thể mang ký ức. 

Các nghệ sĩ quốc tế được tiếp cận trang phục ngay từ giai đoạn tập luyện, để thấm dần nhịp điệu, chuyển động và tinh thần nhân vật. Khi khoác lên mình, họ không chỉ “diễn” mà bắt đầu “sống” trong thế giới câu chuyện. Đặc biệt, những bộ áo dài của các nhân vật chính do chính tay mẹ anh thực hiện.

ẢNH: NVCC

"Những bộ áo dài của các nhân vật chính trong nhạc kịch Anivia do mẹ tôi thực hiện. Điều đó tạo nên một kết nối đặc biệt ý nghĩa: khi biểu diễn trên sân khấu và tương tác với những trang phục ấy, tôi cảm nhận như có một phần gia đình, một phần ký ức của mình đang hiện diện cùng. Có thể sự chân thành đó đã chạm đến khán giả; trong buổi trình diễn tháng 12.2025 tại Toronto (Canada), riêng phần trang phục nhận được mức độ hài lòng rất cao (97%)", Tân Vũ cho biết.

Người trẻ và những ngôn ngữ kể chuyện mới

Khi được hỏi về những “ngôn ngữ toàn cầu” ngoài nhạc kịch, Tân Vũ cho biết anh không giới hạn cách kể chuyện. Với anh, đó có thể là điện ảnh, nghệ thuật đa phương tiện, trải nghiệm tương tác hay bất kỳ hình thức nào chạm đến cảm xúc. Quan trọng không phải chọn đúng hình thức, mà là kể bằng sự thành thật.

ẢNH: NVCC

Khi nghệ sĩ hiểu cội nguồn và kể bằng tiếng nói riêng, bản sắc tự nhiên sẽ hiện diện. Khi nhiều tiếng nói cộng hưởng, bức tranh văn hóa Việt đa chiều dần thành hình.

Hành trình của Tân Vũ - như “người lữ hành” trong Anivita - không có điểm kết thúc, mà như dòng chảy không ngừng của tìm kiếm, đối thoại và kết nối. Mỗi dự án là một cột mốc, cũng là một khởi đầu; mỗi cộng sự mở ra thêm một góc nhìn về chính anh.

"Trong Anivia, tôi kết hợp âm nhạc, truyện dân gian, trang phục, họa tiết truyền thống và cả trò chơi dân gian để khán giả bước vào hành trình ‘Người lữ hành – The Wanderer’: vừa chơi, vừa tương tác, vừa khám phá câu chuyện. Đó là cách mở rộng ‘ngôn ngữ kể chuyện’, biến việc xem thành trải nghiệm sống động. Điều tôi muốn gửi tới các bạn trẻ là hãy tin vào con đường mình chọn và hãy là chính mình”, anh chia sẻ.

Từ những hành trình riêng, những “người lữ hành” như Tân Vũ đang góp từng nét vẽ, dần định hình một "bản đồ" mới cho văn hóa Việt giữa thế giới hôm nay.