Thanh Niên và tôi: Báo Thanh Niên - câu chuyện đẹp về kỳ thực tập

Tính đến nay, đã 15 năm trôi qua, mỗi năm tôi lại đưa sinh viên báo chí về thực tập ở Báo Thanh Niên. Ít thì 7 - 8 em, đông thì có lúc tới gần 20 em. Năm nay 2025, khoa chúng tôi gửi tới tòa soạn 15 em sinh viên.

Nơi rèn nghề hào hiệp và tử tế

Thanh Niên một tờ báo lớn, có hàng trăm nhân sự, hoạt động của tòa soạn diễn ra tất bật và nhịp nhàng mỗi ngày. Tòa soạn không lấy lý do bận bịu mà từ chối sinh viên đến thực tập, ngược lại, Báo Thanh Niên luôn rộng cửa chào đón sinh viên. Tất cả các ban, từ Chính trị - Xã hội, Kinh tế, Quốc tế, tới Giáo dục, Thể Thao, Văn hóa, rồi Media… đều tiếp nhận sinh viên vào thực tập đúng theo nguyện vọng của các em.

Những buổi đón sinh viên về thực tập, thường có anh chánh văn phòng và các trưởng hoặc phó ban, có khi còn có tổng biên tập của tờ báo. Tôi vẫn nhớ hoài lời một tổng biên tập của báo giải thích sự trọng thị ấy: "Lực lượng làm báo của Thanh Niên có rất nhiều người học từ Khoa Báo chí và Truyền thông ra. Sinh viên đến thực tập là tăng cường nguồn lực cho tờ báo. Chúng tôi luôn hoan nghênh sinh viên về Thanh Niên thực tập".

Tinh thần hào hiệp và tử tế đó giúp sinh viên tự tin hơn khi bước vào môi trường đầy thử thách của 3 tháng thực tập ở tòa soạn. Những sinh viên từng cộng tác viết bài hay làm báo trước đó thường thích nghi nhanh với những yêu cầu rất cao của tòa soạn. Sinh viên phải làm việc như một phóng viên tập sự, được lấy tin, viết bài, tác nghiệp chủ động trong môi trường thực tế, được tham gia các cuộc họp ở ban, được hòa vào nhiều hoạt động của tòa soạn.

ẢNH: NI NA

Còn với những sinh viên còn nhiều bỡ ngỡ hoặc rụt rè, anh chị ở tòa soạn cho sinh viên đọc báo, làm quen với văn phong của tờ báo, được quan sát và học hỏi quy trình làm báo hiện đại, được kèm cặp, chỉ dẫn thực hiện những tin bài đầu tiên… Thường chỉ sau 1 tháng, sinh viên sẽ bắt được nhịp và bắt đầu có tin bài chất lượng được đăng báo.

Và khi kết thúc 3 tháng thực tập, đa phần sinh viên đều tự hào với kết quả thực tập xuất sắc và sự trưởng thành nhanh chóng của mình trong nghề báo. Phần thưởng lớn nhất với sinh viên khi đó không chỉ là điểm 9, điểm 10 thực tập, mà là được tòa soạn mời tiếp tục cộng tác hoặc làm việc ở Báo Thanh Niên, trở thành một phần của Báo Thanh Niên.

ẢNH: TÁC GIẢ CUNG CẤP

Hội tụ tính nhân văn

Khi đưa sinh viên về tòa soạn báo để thực tập, giảng viên chúng tôi không "khoán trắng" sinh viên cho tòa soạn, mà liên tục lắng nghe những báo cáo của các em liên quan tới tình hình thực tập.

"Tuần đầu tiên sinh viên thực tập có bỡ ngỡ không, có gặp khó khăn nào không? Tuần thứ hai sinh viên đã quen hơn chưa, có sản phẩm nào được đăng tải chưa? Tháng đầu tiên thực tập các em rút ra được điều gì, cần thầy cô hay anh chị ở tòa soạn giúp đỡ điều gì?"...

Trước những câu hỏi liên tục ấy, có em háo hức gửi cho chúng tôi "nhật ký thực tập" hoặc email mỗi ngày, bảo "em phải viết kể cô nghe, để niềm vui nhân đôi", có em nhắn tin ngắn gọn "em thực tập ổn lắm, cô đừng có lo gì nha"… Dĩ nhiên không phải lúc nào sinh viên cũng thực tập thuận lợi, nhưng các trục trặc sinh viên gặp phải thường được giải quyết rất nhanh.

Anh Ngọc Toàn, Tổng biên tập Báo Thanh Niên, luôn nói một cách giản dị "đó là nhiệm vụ của chúng tôi", mỗi khi tôi chuyển lời của sinh viên cảm ơn tòa soạn.

ẢNH: TÁC GIẢ CUNG CẤP

Tôi còn chứng kiến một phép màu diễn ra với một em sinh viên sau khi em thực tập ở Báo Thanh Niên. Năm 2019, sinh viên Trịnh Thị Thanh Thanh đăng ký về báo để thực tập. Ba tháng ở tòa báo và sau này khi đã trở thành cộng tác viên thân thiết, Thanh Thanh thực hiện nhiều bài viết nhân văn, giúp đỡ được nhiều hoàn cảnh khó khăn. Không ngờ, gần cuối năm 2020, Thanh Thanh được phát hiện bị ung thư xoang hàm và phải hóa trị, xạ trị với chi phí vượt xa khả năng của gia đình em.

Thầy cô và sinh viên, cựu sinh viên Khoa Báo chí và Truyền thông quyên góp giúp cho Thanh Thanh chữa bệnh nhưng chưa thấm vào đâu. Ngay lập tức, Công đoàn Báo Thanh Niên đã đến thăm và trao cho Thanh số tiền do tập thể cán bộ, nhân viên Báo Thanh Niên quyên góp. Bài viết Nữ sinh mắc bệnh hiểm nghèo đăng trên Báo Thanh Niên khiến độc giả khắp nơi vô cùng xúc động, các khoản hỗ trợ, giúp Thanh Thanh chữa bệnh đã được gửi về tòa soạn báo. Những khoản tiền ấy, và niềm tin yêu từ nhà trường, tòa soạn và cộng đồng đã giúp Thanh Thanh vượt qua được căn bệnh hiểm nghèo.

Báo Thanh Niên sắp tròn 40 tuổi. Từ góc nhìn của mình, chúng tôi tin đặc tính "Hào hiệp - Tử tế - Nhân văn - Tin cậy" gắn với cách làm báo của Thanh Niên suốt những năm qua không những lan tỏa trong xã hội, mà còn là giá trị cốt lõi mà tờ báo dành cho nguồn nhân lực của mình. Vì lẽ ấy, hằng năm, nhiều sinh viên Khoa Báo chí và Truyền thông lại chọn đến Báo Thanh Niên thực tập.