'Tiếng vọng từ bên trong': Nhà làm phim Pháp - Việt tìm mình trong hội họa

Lê Công Sơn
Lê Công Sơn
“Dù không muốn dùng những từ kiểu ‘đao to, búa lớn’, nhưng xem tranh của Việt Phương, tôi như đứng trước một cuộc thăm dò tiềm thức, nơi người vẽ vừa trải qua bất an, cô độc, vừa kiếm tìm cảm giác hiện hữu”, nhà nghiên cứu mỹ thuật Lý Đợi nhận xét.

Tại Huyen Art House (8 Đặng Tất, TP.HCM), nhà tổ chức Huyen Art House và nhà làm phim tài liệu Việt Phương (Jordy Việt Phương Givre) sẽ khai mạc triển lãm cá nhân Tiếng vọng từ bên trong - một hành trình tinh thần đi từ im lặng đến hình ảnh, từ cảm xúc đến màu sắc, từ vô thức đến một thứ ngôn ngữ mà có lẽ chỉ hội họa mới có thể nói thay, vào chiều 11.9.

Bất ngờ xem tranh 'Tiếng vọng từ bên trong' của nhà làm phim tài liệu Việt Phương  - Ảnh 1.

Tác phẩm Battle royale (165x120cm)

Ảnh: LÝ ĐỢI

Bất ngờ xem tranh 'Tiếng vọng từ bên trong' của nhà làm phim tài liệu Việt Phương  - Ảnh 2.

Bức Venus (160x100cm)

Ảnh: LÝ ĐỢI

Bất ngờ xem tranh 'Tiếng vọng từ bên trong' của nhà làm phim tài liệu Việt Phương  - Ảnh 3.

Tác phẩm Par amour (160x140cm)

Ảnh: LÝ ĐỢI

Sinh năm 2000 tại Pháp, Việt Phương là nghệ sĩ kiêm nhà làm phim tài liệu mang hai dòng máu Pháp - Việt. Trong hành trình trở về cội nguồn và ghi hình các họa sĩ địa phương, anh bất ngờ tìm thấy hội họa như một tiếng gọi, giúp giải tỏa và chữa lành những cảm xúc dồn nén. Từ đó, Việt Phương bước vào một “ngã rẽ” mới, vẽ với cường độ cao và đến nay đã hoàn thành hơn 200 tác phẩm.

Việt Phương cho biết mối duyên với hội họa bắt đầu từ họa sĩ Đỗ Đức, người thân thiết với gia đình và anh ngưỡng mộ từ nhỏ. Sau những ngày đồng hành cùng ông tại Hà Nội, Hà Giang, trở về TP.HCM, anh tình cờ gặp họa sĩ Bùi Chát tại một triển lãm ở 22 Gallery vào tháng 7.2025. “Tôi có thể nói rằng đó chính là khoảnh khắc đốm lửa trong tôi được thắp sáng”, anh chia sẻ.

Những bức tranh đầu tiên cũng mở ra với Việt Phương một không gian tự do, nơi anh không cố suy nghĩ hay kiểm soát, để những cảm xúc tích tụ bấy lâu tự tìm đường thoát ra. “Đừng nghĩ gì cả”, anh tự nhủ khi cầm cọ, nhưng chính lúc ấy, thế giới nội tâm lại trỗi dậy. Cảm giác trống rỗng xen lẫn quá tải khiến anh vẽ thường xuyên như một cách giải phóng.

Bất ngờ xem tranh 'Tiếng vọng từ bên trong' của nhà làm phim tài liệu Việt Phương  - Ảnh 4.

Nghệ sĩ Việt Phương là nhà làm phim tài liệu, mang hai dòng máu Pháp - Việt

Ảnh: NVCC

Tranh  Việt Phương: Vượt bóng tối, gợi tình thương, hy vọng

Bước vào thế giới hội họa của Việt Phương, nhà phê bình mỹ thuật Quách Cường nhận thấy những thân thể trong tranh không đơn thuần là hình hài được quan sát từ bên ngoài, mà giống những cảm xúc tìm thấy thân xác của mình. Những hình người cuộn lại, ôm ghì, gục xuống, chồng phủ lên nhau; khuôn mặt bị xóa, che khuất hoặc biến dạng, tạo nên những trạng thái tâm lý luôn chuyển động.

Theo ông Quách Cường, Việt Phương không thực sự vẽ con người mà đang vẽ những trạng thái mà con người từng trải qua. Sự biến dạng của hình thể, cùng các lớp màu xám, tím, đỏ, đen, khiến không có chân dung nào đứng yên đủ lâu để trở thành một hình hài hoàn tất.

Từ đó, tranh Việt Phương gợi lên cuộc giằng co giữa sự hỗn độn bên ngoài và đời sống bên trong, đồng thời là quá trình giải phóng những cảm xúc bị dồn nén, tổn thương và năng lượng tiêu cực để hướng đến sự thanh tẩy trong tâm hồn.

Những tác phẩm của Việt Phương cũng vượt lên trên bi kịch, bóng tối và sự méo mó để gợi những giai điệu của tình thương, hy vọng và sự an trú. Dù không chủ ý làm đẹp thị giác, tranh vẫn tạo cảm giác gần gũi bởi chạm đến những mâu thuẫn và “tiếng vọng” quen thuộc trong mỗi người.

Bất ngờ xem tranh 'Tiếng vọng từ bên trong' của nhà làm phim tài liệu Việt Phương  - Ảnh 6.

Việc tước bỏ tối đa màu sắc còn đen - trắng - xám, thi thoảng mới nhấn nhá bằng các vệt màu nguyên bản để tạo biểu cảm chứng tỏ sự tính toán khi vẽ

Ảnh: LÝ ĐỢI

Nhà nghiên cứu mỹ thuật Lý Đợi cho rằng việc Việt Phương tiết chế màu sắc, chủ yếu sử dụng đen, trắng, xám và chỉ điểm xuyết những vệt màu nguyên bản cho thấy sự tính toán trong sáng tác. Kỹ thuật chồng lớp, kéo nhòe màu, bôi xóa đường nét càng nhấn mạnh điều này. Tuy nhiên, những nét vẽ thô ráp, nhanh và mạnh như hỗn loạn lại tạo cảm giác giải phóng hình thể, giúp tác phẩm vượt thoát khỏi bất an, cô độc thay vì bị bó buộc trong một bố cục quá tính toán.

Bạn không thể gửi bình luận liên tục. Xin hãy đợi
60 giây nữa.