Từ bộ cờ dân gian mới đến văn hóa và ngoại giao nhân dân ASEAN

ảnh: thụy miên

Tham dự chương trình có lãnh đạo Liên hiệp các tổ chức hữu nghị TP.HCM (HUFO), Hội Hữu nghị Việt Nam - Đông Nam Á TP.HCM (VAFA), ĐH KHXH&NV, ĐHQG-HCM, tổng lãnh sự các nước ASEAN, các khách mời và và các sinh viên khoa Đông phương học, Trường ĐH KHXH&NV, ĐHQG-HCM.

Cuộc tọa đàm được phối hợp tổ chức giữa HUFO, Hội Hữu nghị Việt Nam - Đông Nam Á TP.HCM, Khoa Đông phương học Trường ĐH KHXH&NV, ĐHQG-HCM.

TP.HCM là điểm kết nối

Theo ông Hồ Xuân Lâm, Phó chủ tịch HUFO, đây là một hoạt động có ý nghĩa thiết thực, kết nối giữa đối ngoại nhân dân, nghiên cứu khoa học và hợp tác quốc tế, cùng hướng đến mục tiêu đóng góp cho một Cộng đồng ASEAN đoàn kết, tự cường và phát triển bền vững.

Trong bối cảnh này, TP.HCM có nhiều lợi thế để đóng góp tích cực vào tiến trình xây dựng Cộng đồng ASEAN. Vì thế, ông Lâm bày tỏ mong muốn phát huy vai trò của TP.HCM như một điểm kết nối năng động của mạng lưới hữu nghị và hợp tác nhân dân ASEAN, nơi các ý tưởng được trao đổi, các mối quan hệ được nuôi dưỡng và các sáng kiến được chuyển hóa thành hành động.

Về phần mình, TS. Phan Thanh Định, Phó hiệu trưởng Trường ĐH KHXH&NV, ĐHQG-HCM, nêu lên 3 vấn đề nên được làm rõ tại tọa đàm, đó là phát huy đa dạng văn hóa như một nguồn lực của Cộng đồng ASEAN; nâng cao vai trò của ngoại giao nhân dân trong xây dựng lòng tin và kết nối cộng đồng; và mở rộng sự tham gia của thế hệ trẻ vào các mạng lưới giao lưu, sáng tạo và hợp tác khu vực.

Các nội dung được thảo luận và khuyến nghị từ tọa đàm sẽ trở thành nguồn tham khảo cho hoạt động nghiên cứu, đào tạo và đối ngoại nhân dân của TP.HCM, đồng thời góp phần thúc đẩy sự tham gia chủ động của Việt Nam trong tiến trình xây dựng Cộng đồng ASEAN đến năm 2045.

ảnh: thụy miên

Để ngoại giao nhân dân đi vào đời sống thường nhật

Một nội dung rất thú vị nhưng đầy tính thực tiễn đã được PGS.TS Phan Thị Hồng Xuân – Chủ tịch Hội Hữu nghị Việt Nam - Đông Nam Á TP.HCM chia sẻ trong bài tham luận về "Văn hóa và ngoại giao nhân dân: Kết nối cộng đồng, vun đắp bản sắc ASEAN".

Theo PGS.TS Xuân, một tách trà, một món ăn truyền thống, một điệu múa, một trò chơi dân gian hoặc một chiếc đèn lồng đôi khi có thể mở ra cánh cửa dẫn đến những cuộc đối thoại đầy ý nghĩa. Điều này do văn hóa không chỉ được cảm nhận bằng lý trí, mà còn thông qua trải nghiệm thực tế, cảm xúc và ký ức của mỗi người.

Đây cũng là lúc vai trò của ngoại giao nhân dân được thể hiện rõ nét hơn bao giờ hết. Ngoại giao nhà nước thiết lập khuôn khổ chính thức cho các mối quan hệ, trong khi đó, ngoại giao nhân dân góp phần đưa những khuôn khổ ấy vào đời sống thường nhật.

ảnh: thụy miên

Nói thêm với Báo Thanh Niên, PGS.TS Xuân cho rằng để những cuộc giao lưu văn hóa thực sự góp phần hình thành bản sắc ASEAN, điều quan trọng là không chỉ dừng lại ở việc giới thiệu văn hóa, mà cần tạo cơ hội để mọi người cùng trải nghiệm, chia sẻ và kết nối.

Đặc biệt, với giới trẻ, PGS.TS Xuân cho rằng cần tạo thêm những không gian để các bạn không chỉ tìm hiểu văn hóa ASEAN mà còn cùng sáng tạo, cùng thực hiện những dự án về di sản, môi trường, giáo dục xanh hay phát triển cộng đồng. Điều này bởi vì bản sắc ASEAN không có nghĩa là xóa đi sự khác biệt, mà là biết trân trọng sự đa dạng, tìm thấy những giá trị chung và hình thành ý thức mình thuộc về một cộng đồng.

"Khi người trẻ không chỉ nói về ASEAN mà còn có những người bạn, những trải nghiệm và những việc làm chung vì ASEAN, lúc ấy bản sắc ASEAN mới thực sự đi vào đời sống", theo PGS.TS Xuân.

ảnh: thụy miên

Để khuyến khích sự tham gia của giới trẻ, PGS.TS Xuân cho rằng đầu tiên nên đưa ASEAN đến gần giới trẻ thông qua giáo dục, giao lưu sinh viên và những trải nghiệm văn hóa thực tế.

Thứ hai, trao cơ hội cho người trẻ sáng tạo và lan tỏa văn hóa. Chẳng hạn, Cờ Thủy Tinh Châu, một môn cờ chiến thuật mới, cho thấy một sáng kiến văn hóa Việt Nam có thể trở thành phương tiện kết nối bạn bè quốc tế. Như vậy, giới trẻ được trao vai trò là chủ thể sáng tạo và kết nối, chứ không chỉ là người tham gia.

Thứ ba, xây dựng mạng lưới hợp tác thanh niên ASEAN, kết nối các trường đại học, tổ chức hữu nghị, cơ quan ngoại giao và doanh nghiệp để cùng triển khai những dự án thiết thực.

ảnh: thụy miên

Trả lời Báo Thanh Niên, ThS. Đào Hiểu Đông, Nhà đồng sáng lập bộ môn Cờ Thủy Tinh Châu Việt Nam, nói rằng thông qua môn cờ mới, anh hy vọng có thể góp một ví dụ nhỏ cho thấy văn hóa Việt Nam hoàn toàn có thể được phát triển thành những sản phẩm hiện đại, gần gũi với giới trẻ và tạo cơ hội giao lưu giữa các quốc gia ASEAN.

Với Cờ Thủy Tinh Châu, đội ngũ của anh Đông muốn biến cảm hứng văn hóa Việt thành một trò chơi chiến thuật hiện đại. Anh tin rằng khi người trẻ được tự do sáng tạo trên nền tảng bản sắc dân tộc, họ không chỉ gìn giữ di sản mà còn có thể tạo ra những giá trị văn hóa mới cho các thế hệ tiếp theo.

"Tôi muốn gửi gắm thông điệp rằng văn hóa không chỉ là những giá trị cần gìn giữ từ quá khứ, mà còn là nguồn cảm hứng để chúng ta sáng tạo những giá trị mới cho tương lai", theo anh Đông.