Ngày 14.11, tại chương trình “Nâng cao nhận thức cộng đồng về bệnh Alzheimer và sa sút trí tuệ” do Bệnh viện Quân y 175 (TP.HCM) phối hợp Eisai Việt Nam tổ chức, thạc sĩ, bác sĩ Trần Thị Hoài Thu, Khoa Nội thần kinh của bệnh viện, nhấn mạnh quan niệm “già thì ai cũng lẫn” là không đúng. Khi suy giảm nhận thức ảnh hưởng đến khả năng sinh hoạt độc lập, người bệnh cần được thăm khám để xác định nguyên nhân và can thiệp kịp thời.
10 dấu hiệu cảnh báo sa sút trí tuệ
Theo bác sĩ Thu, sa sút trí tuệ là tình trạng suy giảm khả năng suy nghĩ, học tập, ghi nhớ, ảnh hưởng đến khả năng sống độc lập. Alzheimer là nguyên nhân phổ biến nhất, chiếm khoảng 60 - 70% trường hợp sa sút trí tuệ. Khi bệnh tiến triển nặng, người bệnh có thể phụ thuộc vào người thân, thậm chí quên cả những kỹ năng tự chăm sóc cơ bản.
Thạc sĩ, bác sĩ Trần Thị Hoài Thu phát biểu tại chương trình
ẢNH: HOÀI NHIÊN
Bác sĩ Thu chỉ ra 10 dấu hiệu cảnh báo gồm: giảm trí nhớ; gặp khó khăn trong các công việc quen thuộc như người thường xuyên nấu ăn lại quên cách nêm nếm; khó diễn đạt, không nhớ câu, từ cần nói; mất định hướng về không gian, thời gian như nhầm lẫn ngày và đêm.
Những dấu hiệu khác gồm giảm khả năng nhận định, phán đoán vấn đề; gặp khó khăn trong việc theo dõi sự việc; thường xuyên quên chỗ cất đồ; thay đổi tâm trạng, hành vi; suy giảm khả năng làm việc và tham gia hoạt động xã hội...
Đáng chú ý, một số biểu hiện ban đầu rất khó nhận ra. Bác sĩ Thu từng điều trị cho một giảng viên vẫn giảng dạy bình thường nhưng không thể tự nhập điểm cho sinh viên, phải nhờ người thân hỗ trợ. Những thay đổi này dễ bị xem là biểu hiện bình thường của tuổi tác, khiến người bệnh và gia đình bỏ lỡ cơ hội phát hiện sớm.
Trong khuôn khổ chương trình, đông đảo cụ ông, cụ bà tham gia đi bộ đồng hành vì sức khỏe trí nhớ
ẢNH: HOÀI NHIÊN
Để sàng lọc sớm tình trạng suy giảm nhận thức, bác sĩ Thu giới thiệu bộ câu hỏi AD8, giúp đánh giá những thay đổi về trí nhớ, khả năng phán đoán và sinh hoạt so với vài năm trước. Nếu ghi nhận từ 2 thay đổi trở lên theo bộ câu hỏi này, người dân nên đi khám để được đánh giá chuyên sâu. Riêng trường hợp suy giảm trí nhớ hoặc nhận thức đột ngột, người bệnh cần được đánh giá y tế khẩn cấp vì có thể liên quan đến nhồi máu não.
45% số ca sa sút trí tuệ có thể được phòng ngừa
Bên cạnh tuổi cao, các yếu tố nguy cơ gây sa sút trí tuệ gồm: tăng huyết áp, đái tháo đường, đột quỵ, rối loạn lipid máu, trầm cảm, béo phì, chấn thương đầu, ít vận động, hạn chế giao tiếp xã hội, sử dụng rượu bia và thuốc lá.
Hoạt động đi bộ đồng hành vì sức khỏe trí nhớ thu hút đông đảo người dân tham gia
ẢNH: HOÀI NHIÊN
Theo nghiên cứu được bác sĩ Thu dẫn lại, 45% số ca sa sút trí tuệ có tiềm năng được phòng ngừa hoặc làm chậm thời điểm xuất hiện nếu các yếu tố nguy cơ có thể thay đổi được nhận diện và kiểm soát hiệu quả.
Bác sĩ Thu lưu ý, không phải mọi trường hợp suy giảm trí nhớ đều do Alzheimer. Bệnh lý mạch máu não, trầm cảm hoặc tác dụng của thuốc cũng có thể gây suy giảm nhận thức. Một số trường hợp có thể cải thiện, thậm chí hồi phục nếu điều trị đúng nguyên nhân. Việc điều trị sa sút trí tuệ kết hợp thuốc và các biện pháp không dùng thuốc nhằm cải thiện triệu chứng, làm chậm tiến triển bệnh.
Để bảo vệ sức khỏe não bộ, bác sĩ khuyến cáo người dân duy trì vận động phù hợp, ăn uống lành mạnh, ngủ đủ giấc, tăng cường giao tiếp xã hội và rèn luyện trí nhớ qua các hoạt động như học nấu món mới, chơi cờ.
Phát biểu tại chương trình, PGS-TS-BS Đào Đức Tiến, Phó giám đốc Bệnh viện Quân y 175, cho biết cùng với xu hướng già hóa dân số, sa sút trí tuệ đang trở thành thách thức lớn đối với gia đình và cộng đồng. Việc nâng cao nhận thức, quản lý và chăm sóc phù hợp sẽ góp phần giảm bớt gánh nặng cho người bệnh và gia đình.
Trong khuôn khổ chương trình, hàng trăm người tham gia đi bộ đồng hành vì sức khỏe trí nhớ tại khuôn viên bệnh viện. Bên cạnh đó, người dân cũng được sàng lọc nhận thức và tư vấn miễn phí.
Bình luận (0)