5 quan niệm sai lầm về ổ cứng SSD người dùng nên từ bỏ

Sự chuyển dịch từ HDD sang SSD đã rút ngắn đáng kể thời gian khởi động máy tính và sao chép dữ liệu dung lượng lớn. Tuy nhiên, việc áp dụng máy móc các kinh nghiệm cũ cho một công nghệ hoàn toàn mới đang dẫn đến nhiều quyết định mua sắm thiếu chính xác và thói quen sử dụng có hại. Nhận diện đúng bản chất của SSD sẽ giúp người dùng tối ưu hóa hiệu năng và kéo dài tuổi thọ cho ổ đĩa.

Dưới đây là 5 quan niệm sai lầm phổ biến về SSD mà người dùng cần thay đổi để bảo vệ thiết bị và dữ liệu.

Mặc định ổ SSD chuẩn M.2 luôn là NVMe

Nhiều người thường lầm tưởng kiểu dáng thanh nhỏ gọn của chuẩn M.2 chỉ dành riêng cho ổ NVMe. Trên thực tế, ổ M.2 vẫn có thể sử dụng giao tiếp SATA với tốc độ đọc giới hạn ở khoảng 550 MB/giây, thấp hơn nhiều so với mức gần 15.000 MB/giây của dòng NVMe PCIe 5.0. Ngoài ra, khe cắm NVMe trên một số bo mạch chủ không hỗ trợ ổ SATA, khiến người dùng đối mặt với nguy cơ mua nhầm thiết bị không thể sử dụng.

ẢNH: PHONG ĐỖ

Để phân biệt hai chuẩn này, người dùng có thể kiểm tra bảng thông số hoặc quan sát chân cắm của ổ đĩa. Ổ M.2 SATA sử dụng thiết kế 'B+M key' với hai rãnh khuyết, trong khi ổ SSD NVMe sử dụng chuẩn 'M key' với chỉ rãnh khuyết duy nhất giữa các chân tiếp xúc.

SSD khiến HDD hoàn toàn lỗi thời

Dù SSD vượt trội về tốc độ truy xuất và khả năng chống sốc cơ học, HDD vẫn là giải pháp lưu trữ khả thi và tiết kiệm chi phí. Ổ cứng HDD có giá thành rẻ hơn đáng kể, chẳng hạn một ổ HDD di động Seagate 1 TB có giá khoảng 1,7 triệu đồng, trong khi ổ SSD cùng dung lượng lên tới 3,8 triệu đồng. Nếu mục đích sử dụng chỉ đơn thuần là lưu trữ tệp tin lâu dài, việc chi thêm tiền cho tốc độ của SSD là không cần thiết.

ẢNH: PHONG ĐỖ

Bên cạnh đó, HDD có khả năng bảo toàn dữ liệu tốt hơn khi cất giữ trong kho suốt nhiều năm mà không cần cấp điện. Do SSD lưu trữ dữ liệu dưới dạng điện tử, các electron sẽ thất thoát dần theo thời gian và dẫn đến hiện tượng suy hao dữ liệu (bit rot) nếu không được cấp điện định kỳ.

Tiếp tục duy trì thói quen chống phân mảnh cho SSD

Việc chống phân mảnh đĩa là giải pháp hữu ích trên HDD nhằm sắp xếp lại các mảnh dữ liệu nằm rải rác trên phiến đĩa, giúp đầu đọc cơ học không phải di chuyển xa. Tuy nhiên, cơ chế truy xuất trên SSD diễn ra hoàn toàn bằng tín hiệu điện tử và không có bộ phận chuyển động, do đó việc phân mảnh không hề làm chậm thời gian tải dữ liệu.

Thao tác chống phân mảnh cho SSD hoàn toàn không đem lại lợi ích, thậm chí còn làm suy giảm tuổi thọ của ổ. Việc liên tục ghi đè dữ liệu trong quá trình này sẽ làm tiêu hao nhanh chóng chỉ số TBW (tổng lượng dữ liệu có thể ghi trước khi ổ bị hư hoàn toàn), vì vậy người dùng cần loại bỏ hoàn toàn thao tác này.

Tự ý bóc miếng tem nhãn trên ổ đĩa NVMe

Khác với các loại nhãn dán thông thường bằng giấy, nhựa hay vinyl có đặc tính cách nhiệt, tem nhãn trên ổ NVMe chứa một lớp màng kim loại mỏng có khả năng dẫn nhiệt. Chi tiết này được nhà sản xuất thiết kế chuyên biệt để hỗ trợ quá trình tản nhiệt cho linh kiện chứ không giữ nhiệt lại bên trong.

ẢNH: PHONG ĐỖ

Hành động bóc tem nhãn không chỉ làm mất hiệu lực bảo hành chính hãng mà còn khiến ổ đĩa dễ gặp trục trặc về nhiệt độ hơn. Nghiêm trọng hơn, việc cố tình lột miếng dán có nguy cơ làm tổn hại trực tiếp đến các chip bán dẫn mỏng manh nằm bên dưới, khiến ổ đĩa hỏng hoàn toàn và không thể sử dụng.

Sự cố mất điện sẽ phá hủy phần cứng SSD

Trên HDD, việc mất điện đột ngột có thể khiến đầu đọc va chạm vào bề mặt phiến đĩa thay vì kịp thu về vị trí nghỉ an toàn, gây ra hiện tượng bad sector và hỏng hóc cơ học. Trong khi đó, do SSD không có bộ phận chuyển động nên tình trạng ngắt nguồn đột ngột hiếm khi gây ra tổn hại vật lý trực tiếp cho linh kiện.

Mặc dù vậy, sự cố sập nguồn xảy ra đúng thời điểm SSD đang ghi dữ liệu vẫn có thể làm lỗi tệp tin, hỏng bộ nhớ đệm hoặc khiến hệ điều hành không thể khởi động. Để phòng ngừa rủi ro mất dữ liệu hoặc phải cài lại hệ điều hành, người dùng tại các khu vực có nguồn điện thiếu ổn định vẫn nên trang bị thêm bộ lưu điện (UPS).