Bàn cách bảo tồn, phát triển bền vững 12 khu dự trữ sinh quyển thế giới

Ngày 4.11, tại xã Phong Nha (Quảng Trị), Ủy ban Quốc gia Chương trình Con người và sinh quyển Việt Nam (MAB Việt Nam) phối hợp UBND tỉnh Quảng Trị tổ chức hội nghị tổng kết Mạng lưới các khu dự trữ sinh quyển thế giới của Việt Nam năm 2026. Hội nghị có sự tham dự của đại diện UNESCO, các tổ chức quốc tế, nhà khoa học và đại diện 12 khu dự trữ sinh quyển thế giới tại Việt Nam.

Phát biểu tại hội nghị, PGS-TS Kiểu Văn Hoan, Chủ tịch MAB Việt Nam, cho biết năm 2026 đánh dấu bước phát triển mới của mạng lưới khi Phong Nha - Kẻ Bàng trở thành khu dự trữ sinh quyển thế giới thứ 12 của Việt Nam. Sau 26 năm hình thành, mạng lưới ngày càng mở rộng, góp phần kết nối bảo tồn thiên nhiên với phát triển kinh tế - xã hội bền vững.

Theo ông Hoan, các khu dự trữ sinh quyển không chỉ có chức năng bảo tồn đa dạng sinh học, giá trị văn hóa mà còn phải thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, nghiên cứu khoa học và giáo dục môi trường. Trong đó, cần chú trọng kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn và phát huy vai trò cộng đồng, nhất là thế hệ trẻ.

Ông Hoàng Nam, Phó chủ tịch thường trực UBND tỉnh Quảng Trị, nhấn mạnh việc UNESCO công nhận Phong Nha - Kẻ Bàng là khu dự trữ sinh quyển thế giới không chỉ là niềm vinh dự mà còn đặt ra trách nhiệm gìn giữ các giá trị thiên nhiên. Tỉnh xác định bảo tồn phải song hành với phát triển bền vững, du lịch phải tôn trọng giới hạn và sức chịu tải của tự nhiên; người dân địa phương phải là chủ thể và được hưởng lợi từ quá trình này.

Tại hội nghị, các đại biểu cũng đề xuất tăng cường ứng dụng khoa học, công nghệ và chuyển đổi số trong quản lý, giám sát đa dạng sinh học; xây dựng cơ sở dữ liệu, mở rộng hợp tác nghiên cứu và gắn kết quả bảo tồn với phát triển sinh kế người dân.

Đại diện Bộ Ngoại giao đề xuất rà soát phạm vi quản lý, phân vùng chức năng các khu dự trữ sinh quyển sau sắp xếp đơn vị hành chính; đồng thời phát triển du lịch sinh thái, sản phẩm đặc trưng, chi trả dịch vụ môi trường rừng và nghiên cứu cơ hội tham gia thị trường tín chỉ carbon để chuyển hóa giá trị sinh thái thành lợi ích thiết thực cho cộng đồng.

Phong Nha - Kẻ Bàng được UNESCO công nhận là Di sản thiên nhiên thế giới năm 2003 và mở rộng vào năm 2015. Năm 2025, di sản được kết nối với Vườn quốc gia Hin Nậm Nô của Lào, hình thành Di sản thiên nhiên thế giới liên biên giới Việt Nam - Lào. Ngày 5.6.2026, nơi đây tiếp tục được UNESCO công nhận là Khu dự trữ sinh quyển thế giới, với tổng diện tích 515.830 ha.

Trong khuôn khổ hội nghị, các đại biểu trao đổi kinh nghiệm hợp tác quốc tế, ứng dụng nền tảng số trong quản lý; trưng bày hình ảnh, tư liệu và sản phẩm OCOP đặc trưng của các địa phương.