Chuyện phóng sinh và cái vòng luẩn quẩn

Tuy nhiên ở đâu đó, người ta lợi dụng chuyện này với những biến tướng như một cái vòng luẩn quẩn, đi ngược lại với nghĩa cử đẹp này.

Chuyện thường ngày ở công viên

Nhà tôi ở gần cầu Kinh Thanh Đa thuộc phường Thạnh Mỹ Tây, TP.HCM. Cứ mỗi lần đi bộ tập thể dục ở công viên Tầm Vu dọc bờ sông từ cầu Kinh - Thanh Đa tới cầu Bình Triệu đều thường xuyên chứng kiến cảnh nhiều người dân thực hiện nghi thức phóng sinh các loài thủy sản ở đây.

Theo người dân sống trong khu vực, nhiều năm qua, nhất là từ khi có công viên được xây dựng đến nay, hoạt động phóng sinh các loài thủy sản nơi đây là hoạt động thường xuyên, không kể những ngày lễ, tết, mồng một, ngày rằm mà cả những ngày thường trong tuần.

Theo quan sát, chứng kiến, người đến phóng sinh thường xách theo từng túi, bịch ni lông đựng các loài thủy sản tôm, cua, cá, ốc, ếch, lươn, chạch còn đang sống, làm thủ tục thả chúng xuống sông tại hai khu vực có bậc lên xuống ở đầu và cuối công viên.

Ảnh: Gia Cư

Mỗi lần thả các loại hải sản xuống sông, người phóng sinh thường chắp tay cầu nguyện những điều tốt đẹp cho mình và gia đình. Cùng với đó là tâm niệm được an yên vì đã không sát sinh, giải thoát tự do, bảo tồn sự sống cho các loài vật.

Không ít người đi bộ xung quanh đến xuýt xoa, khen ngợi hành động thả chúng về với môi trường tự do sông nước là hành động đẹp, nhân văn, người có tâm mới làm được.

Các loại tôm cua, cá phóng sinh đa phần được người phóng sinh mua từ các chợ dân sinh được bày bán ở nhiều nơi. Người bán gom hàng đủ loại, lớn có, bé có, vừa vừa có, với số lượng lớn được nuôi nhốt sẵn trong bể hoặc chậu có bơm ô xy giữ chúng tươi sống trong nhiều ngày.

Hầu hết số thủy sản ngay sau khi phóng sinh đều có phản ứng sốc với môi trường nước mới, đều không chịu được để bơi ra dòng nước lớn mà bị ngợp chúi đầu ngay vào mé cỏ bên bờ.

Chỉ sau thời gian không lâu, mọi người không khó để bắt gặp một hành động được cho là kỳ lạ, đó là hành động vớt cá bằng vợt, hay chích cá bằng xung điện để sử dụng cho mục đích riêng (đem bán lại hoặc sử dụng).

Nhóm người này thể hiện một cách rất chuyên nghiệp với những thao tác rất điệu nghệ để bắt lại các loại thủy sản sau phóng sinh với tỷ lệ vợt trúng, chích trúng rất cao.

Điều đáng nói, trong số hàng chục loại thủy sản phóng sinh, số có trọng lượng lớn không nhiều mà chủ yếu, đa phần là loại còn rất nhỏ như cá trê, cá chép, cá lóc nhỏ cỡ bằng một hoặc hai đầu ngón tay, ngón chân cái…

Số cá to họ vớt được đem bán hoặc sử dụng dù sao cũng đáng trách, nhưng đáng trách hơn, số cá còn rất nhỏ ngay sau phóng sinh đã bị chích điện và bị "chết lâm sàng" rồi gom hàng đem đi bán lại như một cái vòng tròn luẩn quẩn.

Hôm rằm tháng giêng, trong lúc đi bộ tại công viên tôi được chứng kiến cảnh một chị phụ nữ khi xem họ chích điện, vợt cá những con cá còn rất nhỏ bị "chết lâm sàng" rồi cho vào ghe. Không kìm được, chị đã thỏa thuận với ông chủ ghe mua lại toàn bộ khoảng 6 kg cá (chủ yếu cá trê, cá lóc nhỏ giá 200.000 đồng bằng số tiền lì xì của đứa con đi cùng, với yêu cầu ông ấy phải thả ngay chúng ra sông. Dĩ nhiên là được chấp thuận ngay và cả hai đều rất vui trước sự chứng kiến của nhiều người.

Anh T.Q.H (60 tuổi) - thường xuyên đi bộ hàng ngày tại công viên Tầm Vu cho biết, đây là chuyện thường ngày tồn tại ở đây từ nhiều năm nay. Anh cho rằng, hành vi bắt các loại thủy sản sau phóng sinh bằng xung điện của những người này là hành vi hủy diệt, hủy hoại môi trường không chấp nhận được nhưng chưa hề thấy có tổ chức ban ngành liên quan nào can thiệp, ngăn chặn.

Chị N.T.L - thành viên nhóm dân vũ ở đây cũng cho rằng, hành vi bắt các loại thủy sản sau phóng sinh không chỉ hủy hoại môi trường mà còn làm xấu đi hình ảnh đẹp, làm mất đi ý nghĩa tâm linh, một truyền thống tốt đẹp của người dân Việt Nam từ ngàn đời nay.

Một điều cũng rất kỳ lạ là, hằng ngày trong khuôn viên công viên Tầm Vu gần như 24/24 h đều có mặt túc trực của lực lượng bảo vệ công viên nhưng chưa thấy một lần nào họ nhắc nhở hay ngăn cản hành động đánh bắt thủy sản sau phóng sinh ngay trong khu vực quản lý.

Nhiều người đặt câu hỏi, phải chăng nhiệm vụ của bảo vệ ở đây chỉ được giao ở phần bên trên bờ sông mà thôi?