Sau một tin buồn, cuộc tranh cãi dữ dội hay một sự việc bất ngờ, có người bỗng thấy tim đập dồn dập, khó thở, tức ngực, tay chân run hoặc vã mồ hôi. Những biểu hiện này có thể xuất phát từ phản ứng stress của cơ thể, nhưng cũng có thể là dấu hiệu của một vấn đề tim mạch cần được kiểm tra. Vì vậy, theo các bác sĩ, không nên vội cho rằng cơn đau ngực chỉ là do “sốc tâm lý”.
Stress mạnh có thể kích hoạt hệ thần kinh giao cảm và làm thay đổi nhịp tim, huyết áp, trương lực mạch máu và hoạt động của cơ tim
ẢNH: N.QUYÊN TẠO TỪ CHAT GPT
Vì sao xuất hiện đau ngực hoặc khó thở sau cú sốc tinh thần?
Theo thạc sĩ - bác sĩ chuyên khoa 1 Văn Hiếu Thuận, bác sĩ điều trị Khoa Hồi sức Cấp cứu Nội Tim mạch, Bệnh viện Tim Tâm Đức (TP.HCM), khi đối diện với một sự kiện gây bất lợi cho cơ thể như sợ hãi, đau buồn hoặc căng thẳng dữ dội, não bộ sẽ kích hoạt phản ứng “chiến đấu hoặc bỏ chạy”.
Lúc này, hệ thần kinh giao cảm được kích hoạt, cơ thể giải phóng nhiều hormone stress để chuẩn bị đối phó với một “mối nguy”, ngay cả khi mối nguy đó là về mặt cảm xúc. Hệ quả là tim đập mạnh, hồi hộp, nặng hoặc đau ngực, khó thở, run tay, vã mồ hôi.
Ngoài ra, khi lo âu, một số người có xu hướng thở nhanh và sâu quá mức. Điều này có thể gây hụt hơi, chóng mặt, tê quanh miệng hoặc đầu ngón tay, tức ngực.
Căng các cơ vùng ngực do stress cũng có thể góp phần gây đau. Tuy nhiên, stress không chỉ gây ra những triệu chứng “cơ năng” mà có thể thực sự ảnh hưởng đến hệ tim mạch. Ở người đã có bệnh mạch vành, stress tinh thần có thể gây thiếu máu cơ tim.
Dưới góc nhìn tâm thần, theo bác sĩ chuyên khoa 1 Nguyên Phi Yến, Khoa Tâm thể, Bệnh viện đa khoa Thủ Đức (TP.HCM), những triệu chứng như đau ngực hoặc khó thở có thể xuất hiện trong cơn hoảng loạn (panic attack) hoặc phản ứng stress cấp.
“Khi lo âu tăng cao, mọi người có thể cảm nhận rõ hơn các thay đổi của cơ thể như tim đập nhanh, khó thở, đau hoặc tức ngực; điều này gây tâm lý lo sợ ‘mình đang mắc bệnh tim’, từ đó tạo nên một ‘vòng xoáy’ khiến mức độ lo âu và triệu chứng thể chất tiếp tục gia tăng. Tuy nhiên, đau ngực sau một cú sốc hoặc tình huống căng thẳng không nên được mặc định là do tâm lý. Người bệnh cần được thăm khám để loại trừ các nguyên nhân tim mạch như nhồi máu cơ tim hoặc rối loạn nhịp tim, thay vì tự chẩn đoán”, bác sĩ Phi Yến nói.
Đau ngực sau stress có thể do nhiều nguyên nhân, từ phản ứng lo âu, tăng thông khí, căng cơ thành ngực đến các bệnh lý tim mạch cấp tính
ẢNH: N.QUYÊN TẠO TỪ CHAT GPT
Dấu hiệu nào cho thấy cần cấp cứu?
Theo bác sĩ Hiếu Thuận, người có tiền sử khỏe mạnh, chưa từng được chẩn đoán bệnh tim vẫn có thể có mảng xơ vữa động mạch chưa được phát hiện, co thắt động mạch vành, rối loạn nhịp hoặc mắc Takotsubo (hội chứng trái tim tan vỡ).
Do đó, bác sĩ khuyên nên gọi cấp cứu hoặc đến cơ sở y tế ngay nếu xuất hiện một trong các dấu hiệu sau:
- Đau hoặc cảm giác đè nặng, bóp nghẹt trong ngực mới xuất hiện, đặc biệt khi kéo dài hơn 5 phút, không giảm hoặc tái diễn.
- Đau lan lên hàm, cổ, vai, lưng hoặc cánh tay.
- Đau ngực kèm khó thở rõ, vã mồ hôi lạnh, buồn nôn hoặc nôn.
- Choáng váng, gần ngất hoặc ngất.
- Tim đập rất nhanh, rất chậm hoặc hồi hộp, đánh trống ngực kèm chóng mặt, khó thở hay đau ngực.
- Khó thở đột ngột hoặc ngày càng tăng.
- Tím tái, tụt huyết áp, lơ mơ hoặc mất ý thức.
Theo thạc sĩ - bác sĩ chuyên khoa 1 Văn Hiếu Thuận, cơ chế chính xác của Takotsubo (hội chứng trái tim tan vỡ) vẫn chưa được làm rõ hoàn toàn. Trong đó, có một cơ chế liên quan đến sự hoạt hóa quá mức của hệ thần kinh giao cảm và catecholamine sau stress. Người bệnh có thể xuất hiện đau ngực, khó thở, thay đổi điện tâm đồ và tăng men tim, với các biểu hiện rất giống nhồi máu cơ tim.
Đáng chú ý, Takotsubo không chỉ là một cách nói ví von mà còn là một bệnh lý cấp tính thực sự, có thể gây suy tim, rối loạn nhịp, sốc tim, thậm chí tử vong. Hội chứng này có thể xảy ra ở những người không có tắc nghẽn động mạch vành cấp, đặc biệt thường gặp ở phụ nữ sau mãn kinh.
Bình luận (0)