TP.HCM hiện có 657 người làm công tác xã hội tham gia hoạt động tư pháp người dưới 18 tuổi. Tuy nhiên, sự phối hợp này chưa suôn sẻ, còn nhiều khó khăn.
Nội dung được đưa ra bàn luận tại hội thảo "Phát huy vai trò của người làm công tác xã hội trong hoạt động tư pháp người chưa thành niên - Thực trạng và giải pháp" ngày 3.11.
Thông tin vụ án bị lộ, ảnh hưởng đến trẻ em
Thượng tá Trần Thụy Thảo Trinh, Phó chánh Văn phòng Cơ quan Cảnh sát điều tra, Công an TP.HCM (PC01), cho biết vì cơ chế phối hợp chưa xuyên suốt và đồng bộ nên việc xác định đầu mối liên hệ tại một số địa phương còn gặp khó khăn.
Trong đó, vấn đề bảo vệ bí mật đời tư trẻ em chưa được đảm bảo tốt. Thượng tá Thảo Trinh cho biết có trường hợp người làm công tác xã hội chưa trang bị đầy đủ kiến thức về tố tụng hình sự, làm rò rỉ thông tin ra cộng đồng, hàng xóm... gây áp lực lớn cho nạn nhân và gia đình đặc biệt là các vụ án về xâm hại tình dục trẻ em.
Thượng tá Trần Thụy Thảo Trinh chia sẻ tại hội thảo
Ảnh: Phan Diệp
Nhiều trường hợp người chưa thành niên bỏ nhà đi, không có nhân thân rõ ràng khiến việc xác minh, lập báo cáo điều tra xã hội mất thời gian, trong khi cơ quan điều tra tiếp cận dưới góc độ pháp lý, bị giới hạn thời hạn tố tụng nghiêm ngặt.
Ông Trần Tấn Lập, Phó trưởng Phòng 2, Viện kiểm sát nhân dân TP.HCM cho biết trong 9 tháng đầu năm 2026, cơ quan điều tra khởi tố mới 107 vụ án liên quan đến xâm hại trẻ em với 114 bị can, đã xét xử 54 vụ.
Trong quá trình xử lý vụ việc còn nhiều khó khăn phát sinh như: chậm trễ phân công người làm công tác xã hội tham gia tố tụng ngay từ đầu; chậm cung cấp các báo cáo điều tra xã hội, kế hoạch xử lý chuyển hướng đến cơ quan tiến hành tố tụng.
Trình độ chuyên môn của đội ngũ cán bộ làm công tác xã hội chưa đồng đều, thiếu kinh nghiệm, còn lúng túng trong thực hiện các nhiệm vụ luật định trong tư pháp người chưa thành niên.
Từ quy định của luật đến thực thi - những điều cần làm ngay
Bà Nguyễn Thị Ly, Phó chánh tòa Gia đình và Người chưa thành niên, TAND TP.HCM cho biết trong các vụ án liên quan đến người chưa thành niên, tòa nỗ lực mời người làm công tác xã hội tham gia tố tụng.
Nhưng một số vụ bà Ly được phân công, người làm công tác xã hội được mời nhưng không tham gia, hoặc tham gia mang tính "hình thức" và bị động.
Đại biểu tham dự hội thảo chia sẻ một số khó khăn trong quá trình hỗ trợ tư pháp người chưa thành niên
Ảnh: Phan Diệp
Bà Ly cho rằng nguyên nhân là do lực lượng người làm công tác xã hội còn mỏng và hầu hết là kiêm nhiệm. Tiếp theo là cơ chế phối hợp liên ngành chưa đồng bộ. Bên cạnh đó là định mức chi trả thù lao cho người làm công tác xã hội không tương xứng với thời gian, công sức bỏ ra để theo sát một vụ án.
Bàn về giải pháp, đại diện Công an TP.HCM, VKSND TP.HCM cho rằng cần tăng cường tập huấn, bồi dưỡng kiến thức về tâm lý, kỹ năng làm việc với người chưa thành niên cho điều tra viên, cán bộ điều tra và kiến thức tố tụng hình sự cho người làm công tác xã hội.
Từ những thực tế trên, ông Nguyễn Tăng Minh, Phó giám đốc Sở Y tế TP.HCM cho biết từ Luật đến thực thi còn nhiều vấn đề cần làm rõ. Từ đó, ông đưa ra một số điều cần làm trong thời gian tới như sau:
- Củng cố mạng lưới, tăng cường phối hợp liên ngành giữa VKSND, tòa án, cơ quan công an...
- Đổi mới công tác đào tạo, tập huấn người làm công tác xã hội: Chuyển từ tập huấn lý thuyết sang giải quyết các bài tập tình huống thực tế, thảo luận nhóm theo vụ việc cụ thể.
- Nghiên cứu thành lập 19 nhóm phối hợp tương ứng với 19 tòa án khu vực để các xã/phường trên cùng địa bàn kết nối, hỗ trợ nhau xử lý vụ việc nhanh chóng.
- Phát triển mạng lưới dịch vụ hỗ trợ: Xã hội hóa và kết nối các dịch vụ tư vấn tâm lý, pháp lý, y tế, học nghề; phân công trách nhiệm rõ ràng giữa các sở ngành, cơ quan tố tụng và chính quyền địa phương.
Bình luận (0)