Mẹo giúp ổ SSD 'sống thọ' thêm nhiều năm

Khi chọn mua ổ SSD, đa số người dùng thường chỉ quan tâm đến việc chạy đua theo các thông số tốc độ đắt đỏ mà bỏ quên một yếu tố cốt lõi là tuổi thọ của thiết bị. Thực tế, hầu hết các ổ cứng hiện nay đều ẩn giấu một giải pháp kéo dài tuổi thọ hiệu quả mang tên 'Overprovisioning'. Bằng cách chủ động nhường lại một phần dung lượng lưu trữ thông thường cho hệ thống tự quản lý, bạn sẽ giúp ổ cứng giảm thiểu đáng kể tình trạng hao mòn và vận hành mượt mà hơn.

ẢNH: PHONG ĐỖ

Việc cố tình bỏ trống một phần dung lượng giúp ổ SSD bền bỉ hơn

Về bản chất, SSD xử lý việc xóa và ghi lại dữ liệu phức tạp hơn ổ cứng HDD truyền thống rất nhiều khi phải liên tục sắp xếp các trang và khối nhớ ở chế độ nền. Khi ổ đĩa rơi vào trạng thái gần đầy, bộ điều khiển sẽ không còn đủ không gian để xáo trộn dữ liệu một cách hiệu quả, dẫn đến các lượt ghi nội bộ dư thừa gây tổn hại chip nhớ NAND. Việc chủ động bổ sung không gian phân phối vượt ngưỡng sẽ cung cấp thêm các khối trống, giúp quá trình thu gom dữ liệu 'rác' diễn ra nhanh chóng và giảm thiểu mài mòn.

Tuy nhiên, giải pháp tăng cường độ bền này cũng đòi hỏi một sự đánh đổi thực tế khi người dùng buộc phải chấp nhận mất đi một phần dung lượng lưu trữ có thể sử dụng. Ví dụ, nếu trích ra 10% không gian dự phòng trên một ổ cứng SSD dung lượng 1 TB, đồng nghĩa với việc bạn sẽ mất khoảng 100 GB không thể lưu trữ dữ liệu. Do đó, thủ thuật này sẽ phát huy giá trị rõ rệt nhất trên các ổ đĩa dung lượng lớn từ 2 đến 4 TB, hoặc trên những chiếc ổ cứng chuyên xử lý các tác vụ nặng.

Để tiến hành thiết lập, cách đơn giản nhất là người dùng sử dụng các phần mềm quản lý ổ đĩa chuyên dụng do chính nhà sản xuất cung cấp, hoặc các chương trình phổ biến như MiniTool Partition Wizard, AOMEI Partition Assistant... Nếu không muốn cài đặt phần mềm bên thứ ba, bạn vẫn có thể thực hiện thủ công ngay trên Windows bằng cách truy cập vào công cụ Disk Management để thu nhỏ phân vùng của SSD.

Điều quan trọng nhất cần lưu ý là phải để vùng không gian mới này ở trạng thái chưa phân bổ (Unallocated), tuyệt đối không định dạng thành một phân vùng mới hay gán ký tự ổ đĩa cho nó.

ẢNH: CHỤP MÀN HÌNH

Nhìn chung, 'Overprovisioning' sẽ là một sự đánh đổi thông minh đối với những chiếc SSD thường xuyên phải hoạt động với tần suất cao hoặc lưu trữ gần chạm ngưỡng giới hạn. Dù không thể biến ổ cứng thành một thiết bị bất tử trước các lỗi phần cứng ngẫu nhiên, cài đặt ẩn này vẫn là tấm lá chắn bảo vệ chip nhớ NAND flash hiệu quả.

Ngoài ra, trước khi tiến hành can thiệp vào phân vùng ổ đĩa, người dùng cũng được khuyến cáo nên nghiêm túc thực hiện quy tắc sao lưu dữ liệu 3-2-1, nghĩa là giữ 3 bản dữ liệu (1 bản gốc, 2 bản sao lưu), lưu trên 2 loại thiết bị khác nhau như ổ cứng và máy chủ NAS, cất 1 bản sao lưu ngoại tuyến ở nơi khác, để phòng ngừa mọi rủi ro đáng tiếc.