Miền Tây 'đói' lũ

Năm nay, dự báo miền Tây "đói" lũ khi El Nino gia tăng cường độ khiến mưa giảm, thêm vào đó, thủy điện thượng nguồn tích nước. Bản tin cập nhật diễn biến mùa lũ sông Mekong của Viện Quy hoạch thủy lợi miền Nam (SIWRP) cho biết: Tổng lượng lũ từ ngày 1.6 đến 30.7 tại trạm Kratie (Campuchia) đạt khoảng 56 tỉ mét khối, thiếu hụt đến 15,21 tỉ mét khối so với trung bình nhiều năm cùng kỳ, tương đương tỷ lệ khoảng 21% và ít hơn khoảng 50% so với cùng kỳ năm 2025.

ẢNH: MAI THANH HẢI

Trong tuần qua, mực nước tại Kratie có xu thế giảm. Đến ngày 30.7, mực nước đo được 14,87m, thấp hơn 1,63m so với trung bình nhiều năm cùng kỳ.

Theo dự báo của Ủy hội sông Mekong (MRC), mực nước lúc 7 giờ tại trạm Kratie trong những ngày tới có xu thế tăng với cường suất trung bình 35,4 cm/ngày. Dự báo đến ngày 4.8 đạt 16,64 m, thấp hơn nhiều mức cảnh báo lũ là 22m.

Ở vùng đầu nguồn sông Cửu Long, mực nước tuần qua có xu thế tăng nhưng vẫn thấp hơn đáng kể so với trung bình nhiều năm. Cụ thể, mực nước tại trạm Tân Châu ngày 29.7 đạt 1,56m; thấp hơn nhiều so với trung bình nhiều năm cùng kỳ (2m). Mực nước lớn nhất tại Châu Đốc  đạt 1,68 m; thấp hơn nhiều so với trung bình nhiều năm cùng kỳ (1,95m).

Mực nước tại các trạm thuộc vùng ĐBSCL đang ở mức thấp và biến đổi mạnh theo xu thế triều. Tuần qua, mực nước tại Tân Châu và Châu Đốc có xu thế tăng nhưng vẫn đang thấp hơn khá nhiều trung bình nhiều năm và năm 2025. Mực nước nội đồng vùng thượng, vùng giữa và vùng ven biển ĐBSCL đều ở mức thấp và có xu thế tăng trong 2 đến 3 ngày tới sau đó giảm trở lại.

Theo các chuyên gia, mực nước sông Mekong năm nay đặc biệt thấp do ảnh hưởng của El Nino khiến lượng mưa tại chỗ ở vùng hạ lưu vực (Thái Lan, Lào, Campuchia và Việt Nam) giảm mạnh. Bên cạnh đó, các đập thủy điện thượng nguồn tăng cường tích nước. Tuần trước, theo cập nhật từ Hệ thống giám sát hoạt động các đập thủy điện sông Mekong (MDM), chỉ trong 1 tuần, lượng nước tích từ các đập thủy điện thượng nguồn đến 2,44 tỉ mét khối. Mùa lũ sông Mekong năm nay chậm khoảng 6 tuần so với trung bình các năm. 

Th.S Nguyễn Hữu Thiện, chuyên gia sinh thái học ĐBSCL tóm tắt: Dự báo năm nay, miền Tây "đói" lũ. Nước lũ về ít không chỉ ảnh hưởng tới nguồn nước phục vụ sản xuất nông nghiệp trước mắt mà còn làm gia tăng nguy cơ khô hạn, xâm nhập mặn trong mùa khô sắp tới. Thêm vào đó, nguồn lợi thủy sản tự nhiên từ thượng nguồn sông Mekong xuôi theo dòng nước lũ về vùng ĐBSCL sẽ giảm đáng kể. Nước ít, diện tích ngập cũng ít và cá không có nơi trú ngụ để kiếm ăn và sinh sản. Chu kỳ sụt giảm nguồn lợi thủy sản từ tự nhiên có thể kéo dài trong 2 - 3 năm tiếp theo.