Mộ tập thể ở xã Minh Đức: 'Bố tôi nằm nghĩa trang, còn các chú ở đây'

Gần một tuần qua, xã Minh Đức trở nên đặc biệt hơn bao giờ hết. Nhiều thế hệ đã cùng có mặt để thể hiện lòng tri ân đến các bậc cha ông đi trước khi Đội K72 (Bộ Chỉ huy Quân sự thành phố Đồng Nai) đang khẩn trương mở rộng các vị trí nghi có hài cốt liệt sĩ.

Khi lịch sử không chỉ nằm trên trang sách

Chiến dịch 500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ còn thiếu thông tin tại thành phố Đồng Nai đang được tăng tốc ở xã Minh Đức, sau khi một số vị trí nghi có mộ liệt sĩ được phát hiện, trong đó có 2 phần mộ tập thể ở Đồng Nai.

ẢNH: HOÀNG GIÁP

Đang tham gia chiến dịch tình nguyện tại địa bàn xã Minh Đức, gần 60 chiến sĩ Mùa hè xanh là sinh viên Trường đại học Kinh tế TP.HCM đã rất xúc động khi được Đoàn thanh niên xã Minh Đức đưa đến hiện trường nơi Đội K72 thực hiện nhiệm vụ tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ.

Được nghe kể những câu chuyện thời chiến tranh và tận mắt thấy những di vật, hình hài đang nằm sâu dưới lòng đất. Với các bạn sinh viên, lịch sử đấu tranh vì độc lập, tự do của dân tộc đã không còn nằm trên trang sách, mà thực sự hiện hữu bằng xương bằng thịt.

Cầm những chai nước mát trao tận tay các chiến sĩ đang làm nhiệm vụ, chiến sĩ Mùa hè xanh Lê Hương Giang (sinh viên Trường đại học Kinh tế TP.HCM) không giấu được sự xúc động: "Đây là lần đầu tiên chúng em được chứng kiến tận mắt công tác quy tập hài cốt liệt sĩ. Chúng em đã nhận thức rõ hơn những hy sinh, mất mát của cha ông ta, để có được hòa bình như hôm nay. Những chai nước gửi đến các anh dù nhỏ nhưng đó như lời động viên chúng em mong các anh sẽ cố gắng hoàn thành tốt sứ mệnh cao cả này", Giang chia sẻ.

Cùng chung cảm xúc ấy, bạn Trần Mỹ Hà (sinh viên Trường đại học Kinh tế TP.HCM) bày tỏ "trời rất nắng nhưng các anh, các chú vẫn làm việc cố gắng và tỉ mỉ. Là người trẻ, em cảm thấy vô cùng biết ơn các thế hệ đi trước. Chúng em tự hứa phải luôn nỗ lực học tập để cống hiến cho quê hương, đất nước, tiếp bước được những gì ông cha đã để lại".

ẢNH: HOÀNG GIÁP

"Bố tôi nằm nghĩa trang, còn các chú nằm đây..."

Giữa khu vườn cao su vừa được trồng đầy nắng gió, nhiều cựu chiến binh, người dân đã lặng lẽ tìm đến thắp những nén nhang thơm và gửi trao những phần quà nhỏ nghĩa tình cùng tấm lòng tri ân sâu sắc đến với các thế hệ đi trước và các chiến sĩ Đội K72 đang làm nhiệm vụ.

Chứng kiến hình hài các phần mộ nằm dưới lòng đất sâu, cựu chiến binh Nguyễn Thị Hiệp (xã Lộc Ninh) nghẹn ngào không kìm được nước mắt khi mình cũng là con liệt sĩ. Nhìn các hình hài nằm sâu dưới lòng đất, bà tin tưởng đó chính là những phần mộ liệt sĩ. Nỗi đau xót như nhân lên gấp bội khi bà nghĩ về những đồng đội của cha mình.

"Bố tôi hy sinh năm 1969, đang nằm ở Nghĩa trang Trường Sơn. Đến đây, thấy các chú nằm thế này tôi đau xót, thương cảm. Giá như biết được danh tính các bác ở đây thì hạnh phúc biết mấy. Mình được sống trong tự do hôm nay là nhờ xương máu của các anh hùng liệt sĩ, phải sống như thế nào để xứng đáng công ơn của các chú, các bác", bà Hiệp nghẹn ngào chia sẻ.

Cạnh đó, cựu chiến binh Vũ Xuân Đềm (xã Lộc Ninh), người từng trực tiếp đi qua chiến tranh, bom đạn, cũng lặng đi khi ký ức ác liệt của những trận đánh năm xưa ùa về.

ẢNH: HOÀNG GIÁP

"Trước kia tôi cũng bên bộ binh, đồng đội người còn, người mất. Chỉ trực tiếp ở chiến trường mới thấu hiểu được. Nhìn thấy quá trình tìm kiếm, chúng tôi thấy ấm lòng khi các anh được Đảng, Nhà nước quan tâm và Đội K72 làm những việc thiêng liêng này. Đất nước giành được độc lập đã phải đổi biết bao xương máu. Chú chỉ nhắn nhủ thế hệ trẻ cố gắng làm người kế cận xứng đáng, giữ vững nền độc lập và đóng góp cho xã hội", cựu chiến binh Vũ Xuân Đềm, chia sẻ.

Mệnh lệnh từ trái tim

Theo Ban chỉ đạo 515 thành phố Đồng Nai, thực địa xã Minh Đức trước đây hứng chịu nhiều đợt oanh tạc khốc liệt của bom đạn, xe tăng và pháo binh địch. Địa hình rừng cao su kết hợp đồi thấp tại đây từng là trận địa cài răng lược giữa lực lượng du kích địa phương và bộ đội chủ lực (Sư đoàn 7, Sư đoàn 9, Trung đoàn 201/Sư đoàn 302) trong giai đoạn 1968 - 1975.

Những ngày qua, từ các nguồn tin ban đầu của người dân, Đội K72 đã khẩn trương huy động nhân lực, máy móc khảo sát, mở rộng diện tích tìm kiếm. Tại hiện trường, lực lượng chức năng đã khoanh vùng được một số vị trí có mộ cùng nhiều di vật nằm sâu dưới lòng đất gồm: 1 khẩu súng AK, 6 cây bút, 2 bình tông, 4 đôi dép cao su cùng các mẩu tăng võng. 

Đặc biệt, có 1 cây bút mực còn khá rõ nét khắc dòng chữ "Tiến Quy" cùng hình ảnh đôi chim bồ câu.

Cuộc tìm kiếm, quy tập quy mô lớn này là mệnh lệnh từ trái tim của cả hệ thống chính trị và toàn xã hội. Sự đồng lòng của Ban chỉ đạo 515 các cấp, cấp ủy, chính quyền địa phương và người dân chính là điểm tựa lớn nhất cho toàn Đội K72 bước vào giai đoạn cao điểm.

Thượng tá Vũ Văn Thọ, Đội trưởng Đội K72, cho biết: "Trong quá trình thực hiện nhiệm vụ, chính quyền địa phương đã hỗ trợ trong việc vận động quần chúng. Từ đó các tổ chức chính trị - xã hội đã tham gia chia sẻ, đóng góp và động viên cán bộ, chiến sĩ tại hiện trường. Qua đó khích lệ tinh thần, tiếp thêm động lực và quyết tâm để toàn Đội K72 hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao".