Mỹ tăng cường hiện diện quân sự ở Greenland

Văn Khoa
Văn Khoa

Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 22.9 đã ký một thỏa thuận an ninh 3 bên với Thủ hiến Greenland Jens-Frederik Nielsen và Thủ tướng Đan Mạch Mette Frederiksen.

"Đây sẽ là một mối quan hệ tuyệt vời và lâu dài. Điều này mang lại lợi ích to lớn cho châu Âu, Mỹ và tất cả mọi người", AFP dẫn lời ông Trump phát biểu tại lễ ký kết bên lề kỳ họp thứ 81 Đại hội đồng LHQ ở TP.New York (Mỹ).

Mỹ tăng cường hiện diện quân sự ở Greenland - Ảnh 1.

Tổng thống Trump, Thủ tướng Frederiksen (giữa) và Thủ hiến Nielsen ký thỏa thuận ngày 22.9

Ảnh: AFP

Tuy không thâu tóm Greenland như Tổng thống Trump tuyên bố, nhưng thỏa thuận có bước gia tăng đáng kể về cơ sở hạ tầng quân sự của Mỹ tại Greenland.

Mỹ sẽ lập hai căn cứ quân sự mới

Thỏa thuận an ninh nói trên cho phép Mỹ thiết lập hai căn cứ quân sự mới, một tại Narsarsuaq ở miền nam Greenland và một tại Mestersvig ở bờ biển phía đông, đồng thời mở rộng Căn cứ không gian Pituffik, căn cứ duy nhất đang hoạt động của Mỹ trên hòn đảo này. Có giá trị vô thời hạn, thỏa thuận này còn cho phép máy bay và tàu Mỹ tiếp cận rộng rãi khắp Greenland cũng như lãnh hải của vùng lãnh thổ này. Ngoài ra, Mỹ có thể thiết lập hệ thống phòng thủ "Vòm vàng" tại Greenland như một lá chắn chống lại các mối đe dọa từ tên lửa đạn đạo.

Mỹ, Đan Mạch và Greenland ký thỏa thuận 'có thể hiệu lực vĩnh viễn'

Ngoài ra, Mỹ có thể thiết lập thêm các khu vực quốc phòng tại Greenland và tăng cường các hoạt động hoặc cơ sở quân sự của mình. Một khi có đề xuất cho việc này, các bên sẽ lập tức nhóm họp để tham vấn thông qua Ủy ban Thường trực nhằm quyết định các chi tiết triển khai trên cơ sở đồng thuận. Nếu không đạt được thỏa thuận trong vòng 90 ngày tại Ủy ban Thường trực, việc tham vấn sẽ được nâng lên cấp thứ trưởng, và tiếp đó là cấp bộ trưởng, theo nội dung thỏa thuận được đăng trên trang web của Nhà Trắng. Ủy ban Thường trực là ủy ban được thành lập theo Biên bản ghi nhớ năm 1991 giữa Mỹ và Đan Mạch nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho việc tham vấn về các vấn đề liên quan sự hiện diện quân sự của Mỹ tại Greenland.

Greenland có những quyền gì?

Phát biểu sau lễ ký kết, Thủ tướng Đan Mạch Mette Frederiksen nói rằng Đan Mạch "đang ở vị thế tốt hơn so với hôm qua" nhờ thỏa thuận an ninh vừa được ký kết. Về phần mình, Thủ hiến Greenland Jens-Frederik Nielsen nhấn mạnh người dân Greenland giờ đây cần trải qua quá trình khôi phục lòng tin với Mỹ.

Thỏa thuận an ninh được ký kết ngày 22.9 khẳng định sự tôn trọng đối với quyền tự quyết của Greenland. Theo đó, Mỹ phải hành động theo cách tôn trọng xã hội và lối sống của người dân Greenland. Nếu Greenland giành độc lập, Đan Mạch và Greenland phải đảm bảo quốc gia mới này vẫn là thành viên NATO, và sẽ nộp đơn xin gia nhập nếu cần thiết.

Bên cạnh đó, thỏa thuận cũng nêu rõ về lợi ích kinh tế của Greenland: "Mỹ sẽ giao tất cả các hợp đồng cung cấp hàng hóa và dịch vụ liên quan việc thiết lập, bảo trì và bảo dưỡng (bao gồm nhưng không giới hạn ở các dự án xây dựng và tháo dỡ) các Khu vực quốc phòng tại Greenland cho các đơn vị cung ứng của Greenland ở mức tối đa có thể, có tính đến năng lực và tính khả thi của các đơn vị này trong việc thực hiện hợp đồng".

Để có hiệu lực, thỏa thuận trên cần được Quốc hội Đan Mạch và Nghị viện Greenland phê chuẩn.

Ngăn chặn các nhà đầu tư không thuộc NATO

Thỏa thuận trên quy định không quốc gia nào không phải là thành viên của NATO được phép thiết lập các cơ sở quân sự có người hoặc không có người tại Greenland. Bên cạnh đó, 3 bên cũng làm việc cùng nhau để sàng lọc các nhà đầu tư đến từ các quốc gia không thuộc NATO hoặc EU nhằm đảm bảo an ninh cho Greenland.

Bạn không thể gửi bình luận liên tục. Xin hãy đợi
60 giây nữa.