Nỗi lo trở thành 'nạn nhân' của thiết bị thông minh

Kính thông minh là thiết bị cho phép người dùng chụp ảnh và quay video, nghe nhạc, nhận cuộc gọi, chuyển ngữ các biển báo ghi tiếng nước ngoài, hiển thị văn bản hoặc bản đồ trong tầm nhìn, hoặc tương tác với trợ lý trí tuệ nhân tạo (AI) tích hợp. Tuy nhiên, trong những tháng gần đây, việc sử dụng kính thông minh và những dòng thiết bị tương tự đang ngày càng gây tranh cãi trên toàn cầu.

Ảnh: Reuters

Lời cảnh báo từ Na Uy

Na Uy vừa có động thái nhằm kiểm soát việc sử dụng kính thông minh. AFP ngày 26.8 dẫn lời Bộ trưởng Số hóa Karianne Tung nhận định đời sống riêng tư của con người và quyền riêng tư của họ đang đối mặt áp lực từ công nghệ mới. "Vì thế, tôi muốn siết chặt việc sử dụng kính thông minh và những thiết bị tương tự", bà Tung cho biết, thêm rằng quy định mới có thể bao gồm việc cấm sử dụng những tính năng như nhận diện khuôn mặt của người khác tại nơi công cộng.

Theo trang Euronews, vị Bộ trưởng Na Uy chia sẻ kế hoạch thành lập một nhóm chuyên gia cung cấp tư vấn cho chính phủ về những biện pháp bảo vệ tốt hơn đối với người tiêu dùng trước các công nghệ mới. "Hiện có một xu hướng rõ ràng là AI được kết hợp với camera và micro tích hợp vào những thiết bị như kính thông minh, tai nghe, nón và những vật dụng thường ngày. Chúng ta phải tìm cách ngăn chặn những thiết bị như thế này bị biến thành công cụ theo dõi người khác ở nơi công cộng", bà Tung nhấn mạnh.

Thông báo trên của Bộ trưởng Số hóa Na Uy lập tức nhận được sự ủng hộ của ông Finn Lutzow-Holm Myrstad, người đứng đầu bộ phận chính sách kỹ thuật số thuộc Hội đồng người tiêu dùng Na Uy. Ông Myrstad kêu gọi các nhà bán lẻ tạm thời hoãn bán kính thông minh cho đến khi có quy định pháp lý rõ ràng về vấn đề này.

Liên quan kính thông minh, Meta hồi đầu năm vướng tranh cãi về quay lén liên quan dòng kính thông minh Ray-Ban Meta. Mọi việc bắt nguồn từ phóng sự điều tra do 2 tờ báo Thụy Điển là Svenska Dagbladet, Göteborgs-Posten phối hợp với một nhà báo người Kenya phát hiện một số nhân viên của Sama, nhà thầu phụ của Meta ở Kenya, từng xem những đoạn video nhạy cảm do kính thông minh Ray-Ban Meta lén ghi lại đối với người sử dụng, như lúc họ đang dùng phòng tắm hoặc đang khỏa thân trong phòng ngủ. Khi đó, Meta xác nhận đôi khi hãng chia sẻ dữ liệu người dùng với nhà thầu để cải thiện sản phẩm, và khẳng định dữ liệu được chọn lọc nhằm bảo vệ quyền riêng tư. Tuy nhiên, một số nhân viên Sama cho hay những người dùng Ray-Ban Meta có thể không biết thiết bị của họ thỉnh thoảng lại tự bật chế độ ghi hình.

Theo Euronews, Ủy ban Bảo vệ dữ liệu châu Âu dự kiến sẽ công bố báo cáo về kính thông minh vào cuối hè năm nay. Còn tại Đức, giới chức Hamburg cảnh báo kính thông minh có thể bị cấm vì bị xem như camera ngụy trang. Pháp cũng cảnh báo nguy cơ xâm phạm quyền riêng tư đối với dòng thiết bị này.

Nguy cơ từ webcam, micro

Lâu nay, dư luận đã lo ngại xung quanh một số thiết bị tích hợp công nghệ hiện đại, đặc biệt là những loại có camera như laptop, TV thông minh, hoặc webcam rời dùng cho máy tính bàn. Nhiều trang tin công nghệ như Tech Radar dẫn lời của các chuyên gia báo động nguy cơ tin tặc có thể tái lập trình camera của thiết bị cho mục đích xấu. Còn camera trên laptop có thể biến thành công cụ theo dõi người dùng từ xa.

Đài ABC 7 của Mỹ từng phát phóng sự cảnh báo nguy cơ những kẻ săn mồi trực tuyến có thể kiểm soát webcam của trẻ em. Theo những chuyên gia này, sau khi giành được quyền truy cập webcam, "kẻ săn mồi" có thể sử dụng camera để ghi hình, sản xuất và phát tán nội dung khiêu dâm trẻ em.

Về rủi ro đến từ TV thông minh, Tạp chí PCMag của Mỹ cảnh báo do thiết bị luôn kết nối internet, người dùng nên cảnh giác trước nguy cơ bị đối tượng xấu xâm nhập thiết bị để cài mã độc, đánh cắp thông tin đăng nhập các dịch vụ phát trực tuyến hoặc truy cập camera, micro.