Ông Mỹ gần 30 năm làm đẹp làng quê

Những việc làm thiết thực

Năm 2018, tôi gặp ông Mỹ qua giới thiệu của Ban đại diện Hội Người cao tuổi thị xã Điện Bàn. Ông vui vẻ kể chuyện làm xanh, sạch, đẹp đồng làng. Từng là Phó chủ nhiệm HTX Nông nghiệp I, xã Điện Nam, huyện Điện Bàn (cũ), sau khi nghỉ hưu, ông sửa xe đạp, xe máy kiếm sống. Do tháo khớp háng, việc đi lại của ông khá khó khăn.

Quãng đường ra đồng đầy ổ gà, ông nghĩ phải tìm cách san lấp. Ông lắp thêm hai bánh xe đạp vào chiếc xe cải tiến, mỗi sáng kéo đi quanh xã. Thấy đá, gạch vỡ, lốp xe máy, ô tô hỏng…, ông gom về, dùng để lấp ổ gà, ổ trâu và những đoạn bờ thửa sạt lở. Dần dần, nhiều đoạn đường trở nên bằng phẳng, dễ đi.

ẢNH: TGCC

Muốn có bóng mát cho bà con làm đồng, ông xin cây giống trồng dọc đoạn đường gần 2 km, dựng thêm những chòi nhỏ để tránh nắng, trú mưa.

Để có kinh phí sửa đường, ông tìm đến các doanh nghiệp trên địa bàn vận động. Ông Ph.T.D., một người con quê hương Điện Nam, ủng hộ 4 triệu đồng. Ông Mỹ dùng số tiền này đúc 40 ống bi đặt qua các mương tưới tiêu, đắp đất lên để nông dân đi lại thuận tiện.

Thấy việc làm hiệu quả, ông D. tiếp tục hỗ trợ 17,5 triệu đồng. Cùng nguồn đóng góp tự nguyện của bà con, ông hoàn chỉnh đoạn đường bê tông dài 300 m. Biết người dân làm đồng cần nước rửa tay chân, tắm mát, súc rửa bình xịt thuốc, ông còn bỏ tiền túi và vận động thêm kinh phí xây 6 giếng bơm rải rác quanh cánh đồng.

ẢNH: TGCC

Thấy bao bì thuốc trừ sâu, chai nhựa vương vãi, ông đúc 5 ống bi đặt dọc đường bê tông nội đồng làm nơi tập kết rác. Vài hôm, ông gom lại để đơn vị vệ sinh môi trường chở đi.

Không chỉ vậy, năm 2011, ông vận động ông L.T.T. và các nhà hảo tâm xây con đường dài 800 m, rộng 3 m, trị giá hơn 500 triệu đồng, giúp bà con đi lại thuận tiện.

Năm 2014, ông tiếp tục xin Công ty cổ phần Gạch Đồng Tâm hỗ trợ kinh phí và gạch nứt, bể để làm đoạn đường dài 200 m, rộng 5 m, trị giá gần 300 triệu đồng, dẫn vào nghĩa trang tộc họ Phạm. Thấy bà con ở xa đến sửa, xây, quét vôi mộ cần nước, ông về nhà múc nước, đổ vào thùng sơn rồi chở bằng xe máy mang đến.

ẢNH: TGCC

Tính chuyện lâu dài, ông tự đóng giếng bơm, xây 4 bể, mỗi bể chứa một khối nước, đặt rải rác trong nghĩa trang. Ông còn mua cây dương liễu trồng lấy bóng mát để người đi đưa tang, thăm mộ có chỗ rửa tay chân, nghỉ ngơi.

Đặc biệt, trên chiếc xe máy cũ của ông lúc nào cũng treo một chai xăng, phòng khi gặp người hết xăng giữa đường thì giúp họ chạy đến cây xăng.

Từ đóng góp công sức, vận động kinh phí xây nhà truyền thống, cổng làng Cẩm Sa đến việc hằng tuần dành một buổi sáng quét dọn đường bê tông ra đồng, ông đều nhiệt tình, chẳng tính toán thiệt hơn. Tuổi cao, sức khỏe giảm sút nhưng ông vẫn giữ sự nhiệt thành với những việc làm xanh, sạch cho đường thôn, ngõ xóm.

ẢNH: TGCC

Ông từng chia sẻ: “Tôi không làm việc xã hội ngày nào là ngày đó tôi thấy mệt. Vui nhất là được bà con yêu mến và chính quyền địa phương, doanh nghiệp tin tưởng, hỗ trợ”.

Năm 2014, ông được UBND tỉnh Quảng Nam tặng bằng khen về việc thực hiện Chỉ thị 03-CT-TƯ của Bộ Chính trị “Tiếp tục đẩy mạnh học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh”. Năm 2018, Hội Người cao tuổi tỉnh tặng giấy khen về thành tích xuất sắc trong phong trào “Tuổi cao - Gương sáng”.

Trở lại Cẩm Sa…

Một sáng cuối tháng 6.2025, trên đường vào Hội An, tôi ghé lại nhà ông Mỹ.

Bà Hà, vợ ông, kể: “Bữa nớ ra đồng về thì cái chưn phải ảnh sưng to, căng cứng… Sau đó sốt miết. Đưa vô Bệnh viện Điện Bàn nằm nửa tháng. Họ nghi ung thư xương. Đưa ảnh ra Bệnh viện Ung bướu Đà Nẵng, nằm gần tháng rưỡi. Sau một tháng tái khám, họ nói đã di căn. Về nhà nằm, gia đình sốt ruột đưa ra Bệnh viện Đa khoa Đà Nẵng. Xét nghiệm lại, bác sĩ kết luận ảnh bị nhiễm trùng máu. Truyền máu vô người, ảnh tỉnh táo, ăn uống, nói chuyện bình thường từ sáng đến chiều. Sau đó lại mệt, sốt… Bác sĩ nói tốt nhất đưa về nhà tĩnh dưỡng. Gia đình đưa ảnh về. Năm bữa sau, ảnh đi, ngày 3.9.2022. Ảnh thọ 71 tuổi”.

Thắp cho ông nén nhang, chia buồn cùng gia đình bà Hà, tôi chạy xe máy trở lại con đường bằng phẳng ra cánh đồng, nơi trước đây ông từng dẫn tôi đi. Tôi cứ ngỡ đâu đó vẫn còn bóng dáng ông lom khom nhặt rác, bỏ vào những ống bi.

Tôi dừng lại hỏi thăm một người dân. Chị Thành (48 tuổi), công nhân Khu công nghiệp Điện Nam - Điện Ngọc, nói: “Có ông Mỹ, đường sá không có rác rến như chừ đâu. Thấy rác đâu là ổng lượm đó, bỏ dồn vô mấy cái ống bi. Có ổng, có giếng bơm nước. Ổng mất rồi chẳng ai lo. Trẻ thì đi làm công nhân, người ở nhà đa số già yếu, phần đông làm nông cả…”.

Ông Phan Văn Xược (70 tuổi) chia sẻ: “Khó tìm người được như ông Mỹ. Hồi còn làm hợp tác xã nông nghiệp, ổng đắp bờ, giăng dây thẳng tưng, đâu ra đó. Ổng tốt lắm, có nhiều sáng kiến dùng ống nhựa dẫn nước vào ruộng, sửa đường, đóng giếng giúp bà con. Ổng tự đào giếng bơm, móc từng bụm đất, thấy rất tội”.

ẢNH: TGCC

Dọc hai bên đường quanh cánh đồng, thùng xốp, chai lọ nhựa vương vãi. Những giếng bơm ông xây trước đây nay nhiều cái đã hỏng; các chòi nghỉ chân bị bão, gió thổi tung. Những hàng dương liễu xanh tốt ở nghĩa trang tộc họ cũng bị đốn chặt.

Gần đây, thanh niên khối phố dựng lại một chỗ nghỉ chân kiên cố hơn, với trụ xi măng, mái tôn và hai dãy ghế đá.

ẢNH: TGCC

Tôi tìm đến nhà ông Trần Quốc Dũng, trưởng khối phố Cẩm Sa, hỏi chuyện về ông Mỹ. Ông Dũng nói: “Nói thiệt với anh là chưa ai thay anh Mỹ được. Nắng nóng, bà con lội ruộng lên, tay chân lấm lem, có nước giếng bơm rửa ráy mát mẻ. Ảnh còn giúp bà con bên thôn 2 có giếng nước sinh hoạt. Nước ngọt, không nhiễm phèn, đến nay dùng vẫn tốt”.

Theo ông Dũng, những việc làm của ông Mỹ được địa phương và Trung ương ghi nhận bằng nhiều giấy khen, bằng khen. “Người có một không hai trong việc giữ môi trường xanh, sạch của địa phương. Làm là làm thực chất, không làm màu, không vụ lợi. Tiếc là ảnh đã mất”.

Không biết rồi đây có ai thay ông Phạm Thế Mỹ, tiếp tục hành trình giữ màu xanh, sạch, đẹp cho những cánh đồng Cẩm Sa?