Phó chủ tịch UBND TP.HCM Nguyễn Mạnh Cường vừa ký ban hành kế hoạch tổ chức khám sức khỏe (KSK) định kỳ cho người dân trên địa bàn TP.HCM năm 2026. Kế hoạch này nhằm thực hiện Nghị quyết 72 của Bộ Chính trị về một số giải pháp đột phá nhằm tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân; nghị quyết của Chính phủ, quyết định của Bộ Y tế về KSK định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí ít nhất 1 lần/năm cho người dân.
Kế hoạch của UBND TP.HCM triển khai với người dân tại 168 phường, xã, đặc khu được tiếp cận dịch vụ y tế có chất lượng, hướng tới chăm sóc sức khỏe toàn diện lấy phòng bệnh và phát hiện sớm làm trọng tâm. Từ năm 2026, 100% người dân được KSK định kỳ miễn phí ít nhất 1 lần/năm. Kết quả KSK được cập nhật vào sổ/hồ sơ sức khỏe điện tử để quản lý sức khỏe theo vòng đời, góp phần giảm gánh nặng chi phí y tế.
Đặc biệt quan tâm trẻ dưới 2 tuổi
Theo kế hoạch của UBND TP.HCM, có các nhóm đối tượng được KSK 1 lần/năm gồm: trẻ em dưới 6 tuổi; người học tại các cơ sở giáo dục; người lao động (NLĐ) phi chính thức; người cao tuổi; đối tượng bảo trợ xã hội. TP.HCM ưu tiên nhất là trẻ dưới 2 tuổi được KSK định kỳ 2 lần/năm.
Đối với gói khám cho trẻ em dưới 6 tuổi gồm khai thác tiền sử bệnh, dinh dưỡng, tiêm chủng. Bên cạnh đó là đo các chỉ số tăng trưởng (cân nặng, chiều dài, vòng đầu); các dấu hiệu sinh tồn; đánh giá tình trạng dinh dưỡng; sự phát triển tinh thần, vận động; đánh giá tiêm chủng; thăm khám toàn thân và các bộ phận. Ngoài ra, trẻ từ 16 - 30 tháng tuổi còn được trắc nghiệm để phát hiện nguy cơ tự kỷ.
Trong khuôn khổ đợt ra quân khám sức khỏe toàn dân, đoàn y bác sĩ BV Nhi đồng TP.HCM phối hợp chính quyền và y tế địa phương tổ chức khám bệnh, tầm soát sức khỏe cho trẻ em tại xã Thạnh An và đảo Thiềng Liềng
ẢNH: BVCC
Ngày 5.4, tại Trường THCS Phước Vĩnh An (xã Củ Chi, TP.HCM), BV Nhi đồng 1 phối hợp UBND xã Củ Chi tổ chức chương trình khám bệnh sàng lọc và tầm soát bệnh lý tim mạch ở trẻ em
ẢNH: BVCC
Đối với trẻ từ đủ 6 tuổi đến dưới 18 tuổi, việc KSK định kỳ nhằm phát hiện sớm bệnh học đường, tật khúc xạ, cong vẹo cột sống, rối loạn tâm lý, vấn đề dinh dưỡng và các yếu tố nguy cơ sức khỏe. Ngoài ra, trẻ còn được tư vấn dinh dưỡng, vệ sinh, phòng bệnh, giáo dục giới tính, sức khỏe sinh sản vị thành niên và các yếu tố nguy cơ sức khỏe.
Trao đổi về vấn đề KSK trẻ em, TS-BS Lê Nguyễn Thanh Nhàn, Trưởng phòng Chỉ đạo tuyến, phụ trách Trung tâm tiêm chủng, khám và tư vấn sức khỏe trẻ em (Bệnh viện (BV) Nhi đồng 1), cho biết việc KSK định kỳ cho trẻ em không chỉ nhằm phát hiện bệnh mà còn giúp theo dõi toàn diện quá trình phát triển của trẻ.
Theo BS Nhàn, hiện ở các đô thị, nhiều gia đình có điều kiện thường chủ động đưa con đi khám. Tuy nhiên tại vùng nông thôn hoặc khu vực khó khăn, nhiều trẻ chưa được tiếp cận KSK định kỳ. Vì vậy, việc tổ chức khám ít nhất cho trẻ dưới 6 tuổi/lần/năm giúp phát hiện sớm nhiều vấn đề mà nếu không khám sẽ rất khó nhận ra. "Ở trẻ nhỏ, những vấn đề thường gặp như suy dinh dưỡng, béo phì hay các biến chứng liên quan đến dinh dưỡng đều cần được phát hiện sớm để bác sĩ tư vấn cách chăm sóc, nuôi dưỡng phù hợp cho phụ huynh", BS Nhàn nói.
Cũng theo ông Nhàn, ngoài dinh dưỡng, tiêm chủng cũng là một nội dung quan trọng trong các đợt khám định kỳ. Dù trẻ đã tham gia chương trình tiêm chủng, BS vẫn có thể cập nhật thêm các loại vắc xin cần thiết, đặc biệt đối với trẻ có bệnh nền hoặc thuộc nhóm nguy cơ cao.
Tuy nhiên, điểm mới được nhấn mạnh nhiều hơn trong chương trình lần này là theo dõi sự phát triển tâm thần - vận động của trẻ, đặc biệt ở nhóm dưới 2 tuổi. Đây là giai đoạn hình thành và hoàn thiện các kết nối thần kinh liên quan đến giác quan, vận động, ngôn ngữ và trí tuệ.
Ông Nhàn cho biết khái niệm "1.000 ngày đầu đời" hiện được đặc biệt nhấn mạnh trên thế giới. Giai đoạn này bao gồm khoảng 270 ngày trong bụng mẹ, cộng với năm đầu tiên và năm thứ 2 sau sinh. Đây được xem là "cửa sổ vàng" cho sự phát triển não bộ và thể chất.
Thông qua các buổi khám định kỳ, nhân viên y tế sẽ đánh giá khả năng vận động thô, vận động tinh, ngôn ngữ và khả năng tương tác của trẻ. Chẳng hạn, trẻ có biết cầm muỗng xúc ăn, biết mở nắp chai nước hay phối hợp tay - mắt hay không. Những kỹ năng tưởng như đơn giản này thực chất phản ánh sự phát triển của hệ thần kinh. Khi lớn hơn, trẻ sẽ tiếp tục được đánh giá về trí nhớ, khả năng học tập và giao tiếp xã hội.
Theo BS Nhàn, sau đại dịch Covid-19, nhiều trẻ nhỏ thiếu tương tác xã hội do thường xuyên tiếp xúc với điện thoại, máy tính bảng thay vì giao tiếp trực tiếp với người thân. Điều này có thể ảnh hưởng đến sự phát triển ngôn ngữ và làm tăng nguy cơ rối loạn phổ tự kỷ. BS Nhàn cũng cho rằng trước đây nhiều phụ huynh chỉ chú trọng tiêm chủng và dinh dưỡng, trong khi hiện nay cần quan tâm thêm đến sự phát triển trí não và tâm lý của trẻ.
Gói khám đặc biệt cho người lao động
Một điểm đặc biệt là NLĐ trong các cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp (DN), khu công nghiệp, khu chế xuất, ngoài KSK định kỳ thì đồng thời khám phát hiện bệnh nghề nghiệp. Đối với người làm nghề, công việc nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm và các đối tượng ưu tiên khác theo quy định của pháp luật phải được khám ít nhất 6 tháng/lần.
Tầm soát bệnhcho công nhân, người lao động trên địa bàn TP.HCM
ẢNH: D.T
Theo PGS-TS Phan Minh Hoàng, Giám đốc BV Phục hồi chức năng - điều trị bệnh nghề nghiệp TP.HCM, theo quy định của Bộ Y tế, NLĐ phải được KSK định kỳ mỗi năm/lần. Riêng với các ngành nghề có nguy cơ bệnh nghề nghiệp như sản xuất ắc quy, tiếp xúc chì, thủy ngân, lưu huỳnh, hóa chất độc hại hoặc môi trường tiếng ồn lớn, NLĐ bắt buộc phải được KSK và tầm soát bệnh nghề nghiệp ít nhất 2 lần/năm.
"Nhiều bệnh nghề nghiệp diễn tiến âm thầm, đặc biệt là nhiễm độc kim loại nặng. NLĐ ban đầu chỉ cảm thấy mệt mỏi, uể oải nên thường nghĩ do làm việc quá sức. Tuy nhiên khi kiểm tra chuyên sâu mới phát hiện tình trạng nhiễm độc chì hoặc hóa chất tích tụ kéo dài, có nguy cơ gây tổn thương máu, phổi, thần kinh và nhiều bệnh lý nghiêm trọng khác", PGS-TS Hoàng nói.
Không chỉ môi trường hóa chất, các ngành cơ khí, đóng tàu hay làm việc trong môi trường tiếng ồn lớn cũng tiềm ẩn nguy cơ điếc nghề nghiệp. Nhiều trường hợp sau thời gian dài làm việc mới phát hiện khả năng nghe suy giảm dù trước đó vẫn sử dụng thiết bị bảo hộ.
"Sức khỏe NLĐ cần được xem là "tài sản quý giá nhất" của DN. Bên cạnh khám định kỳ, DN phải đảm bảo đầy đủ trang thiết bị bảo hộ, huấn luyện an toàn lao động và hỗ trợ tầm soát bệnh nghề nghiệp chuyên sâu phù hợp từng môi trường làm việc", PGS-TS Phan Minh Hoàng nhấn mạnh.
Báo chí lan tỏa thông tin khám sức khỏe định kỳ đến người dân
UBND TP.HCM cũng chỉ đạo các cơ quan liên quan tăng cường phối hợp với các cơ quan báo chí, truyền hình, phát thanh, nền tảng số và mạng xã hội để lan tỏa thông tin rộng rãi về KSK định kỳ đến người dân; triển khai các hình thức truyền thông trực tiếp, truyền thông nhóm nhỏ và truyền thông tại cộng đồng.
Gói khám sức khỏe cho người lớn
Đối với người từ đủ 18 tuổi trở lên, gói KSK gồm khai thác tiền sử bệnh; đo chiều cao, cân nặng, tính BMI, đo dấu hiệu sinh tồn. Ngoài ra, gói khám cho đối tượng này còn thực hiện KSK theo các chuyên khoa; các xét nghiệm tổng phân tích tế bào máu, đường máu; u rê, Creatinin; ASAT (GOT), ALAT (GPT), xét nghiệm nước tiểu (đường, protein), chụp X-quang ngực thẳng. Danh mục khám chuyên khoa phụ sản trong KSK định kỳ cho lao động nữ. Tư vấn phòng tránh các yếu tố nguy cơ, các bệnh lý thường gặp. Các nội dung KSK đối với một số đối tượng cán bộ, NLĐ thuộc các ngành, nghề đặc thù… thì thực hiện theo các quy định liên quan.
Bình luận (0)